Oulu universitehta sámegiela emeritusprofessor Pekka Sammallahti oažžu Kotus-bálkkašumi eallinbarggustis sámegielaid ovdii.
– Dieđusge dat lea hui somá go oažžu dákkár dovddastusa das maid lea bargan guhkesáiggiid čađa. Rievtti mielde 60-logu álgomuttuin, nappo vehá badjel 60 jagi.
78-jahkásaš Lásse Beahkká dahje anárašgillii Sevtil-Piäkká lea ovddidan sámegielaid máŋggaláhkai. Son lea earret eará čohkken sátnegirjjiid buot Suomas hállojuvvon sámegielain.
Mokta sámegiela oahppamii šattai davvin Ohcejogas, gos son orru ain. Son háliidii gulahallat guovllu olbmuiguin ja vuosttaš háve sámástii jagis 1958.
Sammallahti álggahii Oulu universitehta sámegiela ja sámekultuvrra veahkkeprofessorin jagis 1977. Son doaimmai professorin seamma universitehtas jagi 2011 rádjái. Son lea bargan veahkkeprofessorin maid Sámi allaskuvllas ja Romssa universitehtas.
Son muitala, ahte verddet ledje veahkkin giellagažaldagaid čielggadeamis.
– Dego Guovža-Sámmol Máhte, Jouni Moshnikoff ja Anni Feodoroff geaiguin bargen ovttas. Dasto dat viidánii eará sámegielaide maiddái go daid birra galggai maid nu máidnut oahpahusa olis.
Sammallahti sámi-suoma-sátnegirji lea árgabeaivve bargoreaidu máŋgasii. Sátnegirjji sáhttá geavahit maid neahtas.
– Mun jurddašin, ahte mun bijan daid Giellatekno-siidduide ja dalle mun seastašuvan dan agálašvuođa jearahallamis go olbmot jerret sániid. De dat besset doppe ohcat vuos, mojohallá Sammallahti.
Duháhiid olbmuid anus lea maid Facebook-joavkku Ártegis ságat, man Sammallahti vuođđudii jagis 2010.
Sammallahti lei maiddái fárus Suomas hállojuvvon sámegielaid ja ubmisámegiela čállingielaid ordnemis. Dasa lassin ahte Sammallahti lea dovddus sámegielaid dutki, de son lea maiddái jorgaleaddji ja dáiddár.
Kotus-bálkkašupmi juhkkojuvvo dušše oktii
Kotus-bálkkašupmi lea symbolalaš dovddastus mearkkašahtti barggus ruovtturiikka gielaid ovdii. Dat juhkkojuvvo dušše oktii Ruovtturiikka giellaguovddáža 50-ávvujagi gudnin.
Máŋggaid evttohuvvon oassebeliid joavkkus áidnalunddot bálkkašumi oažžu Pekka Sammallahti.
Sammallahti buktin dieđut olles urálalaš giellabearraša árrahistorjjás lea lasihan maid ovdamearkka dihte suomagiela sátneráju historjjá dovdama, čállá Kotus dieđáhusastis.
Emeritusprofessora okta miela miel áššiin sámegielas lea giela riggodat ovdanbuktit olbmuid láhttema.
– Sámegiella lea hui čeahppi čilget mo olbmot láhttejit. Vázzimis gitta jietnageavaheapmái.
Bálkkašupmi geigejuvvui Sammallahtii Ruovtturiikka giellaguovddáža 50-jagi ávvudoaluin njukčamánu 3. beaivve Helssegis.
