Sápmi
Aŋŋellâš Ursula Länsmanist lii epitáválâš loddeustev.
Eallit

Riävská pargohovdân

Riävskáores Raukku valjij ulmuu skipárin – ”Tast láá nuuvt ennuv saavah, et tot kalga peessâđ tain savâstâllâđ”.

Pasejäävrist Aŋŋelist ässee Ursula Länsman ađai Uvdel Jovnna Ursula uážui moonnâm čoovčâ eromâš ustev. Raukku-nommâsâš lojes riävská almostuvá pääihi oolâ ain ko šiljoost kulloo larmâ.

– Mij koččâp suu pargohovdân, mut tääl lep hutkám sunjin noomâ Raukku. Jieh-uv kuulâ maht savâstâl, muštâl Länsman siämmást ko riävská rááváád paaldâst.

”Pargohovdâ” kuikettij čohčuv

Vuosmuu keerdi Raukku iiđij Ursula šiiljon 17. peeivi čohčâmáánu.

– Kyeimi Ailu poođij uuvsâst já avžuuttij väldiđ pennuid siisâ, tane ko olgon lâi riävská. Ailu moonâi čuážžuđ olgos já mun kovvejim tom, ko tot poođij vuosmuu tove. Tast maŋa riävská lii lamaš tääbbin masa jyehi peeivi, Länsman muuštoč.

Raukku-riekko lumessa valkoisessa naamiovärissään. Etualalla toimittajan puhelin kuvaamassa riekkoa liikkeenvakaajassa.
Raukku muotâkáárvuin já korâdis čalmekulmijguin. Govva: Kaisa-Maria Poikela / Yle

Smiettim, et lii-uv tot illávaje. Mut ij tot orroom lemin. Tast láá nuuvt ennuv saavah, et tot kalga peessâđ tain savâstâllâđ.

Ursula Länsman muštâl Raukku vuosâteivâdmist.

Larmâ já vaalâ hokâttâl Raauku

Raukku ucâluvá eromâšávt ruojjiis soojijd já čuávu ulmui puđâldem. Tane aalgâst riävská uážui-uv tittel pargohovdâ.

Ursula Länsman lii puásuituállee já sun parga ennuv olgon.

– Talle tot vissásumosávt puátá, jis uáli ruájá olgon. Tot lijkkoo moottorsááhán, kiälán, autoid já ulmui, Länsman luvâttâl.

Raukku-riävská lii perustum ulmuid já jienniis mašináid.

Riävská lojevuotâ lii olâttâm Länsman já eres kuávlu ulmuid. Raukku jotá riijâ ulmui alda já motomin joba čuávu kuhheeb-uv määđhi.

– Juovlâi ääigi muu uábbi perruinis lâi kolliistâlmin já Raukku lâi tie mii fáárust. Párnááh ko vuolgii juovlâmuorâ viežžâđ, te Raukku vuolgij fáárun. Tot kiirdij sii fáárust, jiem tieđe kuus lâš, Länsman muštâl.

Nainen istuu lumihangella ja katsoo valkoista riekkoa lumisessa maisemassa. Takana näkyy poroaitaus ja mäntyjä.
Ursula mield Raukku sáttá váhá ”tááijuđ” vieres ulmuiguin. Govva: Mikkal Morottaja / Yle

Raukku-riävská ij lah ain peri ustevlâš, mut sáttá motomin stuŋgiittiđ.

– Tot sáttá váhá toppiđ taakist, pääiđist tâi kistuin, mut ij tot kääski korrâsávt. Tot ij čuoggii, tot tienuuvt iská väldiđ kiddâ, Länsman iätá.

”Jolâs riävskáh” lii tubdum almonem

Nuuvt kočodum ”jolâs riävská” lii härvinâš mut tubdum almonem, muštâl Luánduriggodâhkuávdáá eromâštotkee Andreas Lindén.

Käniluudij ”jollâvuotâ” lii uáppásub čuuvčái kooskâst.

– Jolâs riävskáh-uv almostuveh tyellitälli. Koččâmušâst lii prinsiipist siämmáš almonem, Lindén muštâl.

En man iklädd overall står framför en fyr med en tubkikare.
Andreas Lindén iätá, et ”jolâs riävská” kihá nuubijd elleid, ulmuid tâi joba tiiŋgâid. Govva: Atte Henriksson / Yle

Táválâš ”jolâs riävskán” lii, et tot ij poolâ ulmuu já sáttá joba ucâluđ ulmui luus. Tat lahtoo oresluudij hormontooimân já kihâmân.

– Toh láá oráseh, moin hormoneh pávhájeh. Testosterontääsih láá ollâgâsâst, mut kihtâlâsah láá lijkás uccáá ko verdid motivaatiotáásán, Lindén čielgee.

Raukku-riävská mákkoo leđe ulmuiguin já läävee tááijuđ Ursulain.

Ij lah vuosmuš lojes tuodârlodde Aŋŋelist

Länsman muštâl, et Raukku ij lah vuosmuš riävská Aŋŋel kuávlust. Siämmáálágán tábáhtume lii tiettum ovdil-uv.

– Lam kuullâm, et tääbbin lii lamaš lojes riävská. Taat ij pyevti leđe siämmáš, tondiet ko tast lii äigi aainâs-uv kyehtlov ihheed. Oovtâ Oliverist lâi lojes riävská já tot juuđij suu fáárust. Talle mij illá oskoim tom mainâs, mut tääl lii pággu oskođ, Länsman povvâst.

Nainen istuu lumihangella ja katselee kaukaisuuteen vanhan hirsitalon vierustalla. Taustalla lumista maisemaa ja koivuja.
Ursula Länsman áásá Uutelast alda Aŋŋel. Puásuituállen sun lii hárjánâm jotteeđ ennuv meecist. Govva: Mikkal Morottaja / Yle

Lindén mielâst Raukku lattim ij lah koskâpuddâsâš, pic tot sáttá jotkuđ siämmáálágánin ivveest nuubán. Ko siämmáš ohtâgâs lii algâttâm tággáár lattim, te talle tot puáhtá oinuđ ihásávt.

Lindén siäđuttâl, et lojes riävská kuáhtám luándust ij lah varâlâš, mut várugâs kannat ain leđe.

– Ko tuše syeijee jieijâs já čoolmijdis já nuuvt ain. Mut ij taarbâš leđe huolâstum, Lindén juátká.

Ođđasamosat: paketissa on 10 artikkelia