Tema 3.
Cables e conectores
2.1. INTRODUCIÓN
• Os cables e os conectores son elementos importantes nos equipos
de son.
• Unha vez introducido o ruído no sinal, despois é moi difícil
eliminalo.
2.2. CABLES
En audio distínguense dous tipos de cables:
Sinal: sinales débiles.
Altavoz: para correntes altas.
Cando eliximos o cable, é importante ter en conta:
9 Resistencia.
9 Capacidade.
A resistencia do cable ven dada por:
L L
R=ρ ⋅ =
S σ⋅S
ρ : resistividade ( Ω · m )
σ : condutividade ( Ω · m )-1
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 1
Exemplo:
Un fío de cobre ten unha sección circular que ten 100 m de largo e 1 mm
de radio. Calcula-la resistencia óhmica.
Solución:
L 100m
R=ρ ⋅ = 1,72 ×10 −8
S 3,14 × 0,0012
O cable presenta tamén un efecto capacitivo, xa que o cable ten 2 dous
ou máis conductores.
Este efecto é importante cando se trata de frecuencias altas.
Os fabricantes especifican o efecto capacitivo dos cables, canto menor
sexa, mellor é o cable.
A forma de cuantifica-lo é:
1
XC =
2 ⋅π f ⋅ C
Xc = impedancia en ohmios ( Ω )
C = capacidade en faradios ( F )
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 2
F = frecuencia en hercios ( Hz )
A atenuación introducida será maior, canto menor sexa a impedancia, xa
que se encontra en paralelo coa carga do cable ( p.e. altavoz ).
Exemplo:
Obter a porcentaxe de atenuación que introduce o cable de cobre do
exemplo anterior de 100 m. de largo, por efecto capacitivo, si a súa
capacidade é de 5 pF/m, e se conecta a un sistema de altavoces de 16 Ω.
Solución:
Calcúlase a impedancia capacitiva para a máxima frecuencia de audio:
20 Khz, caso máis desfavorable.
1 1
XC = = = 15923 Ω
2 ⋅π f ⋅ C 2 × 3,14 × 20000 × 500 × 10 −12
A atenuación será moi pequena, xa que a impedancia capacitiva é moi
grande, comparada coa carga de 16 ohmios.
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 3
Xc 15923
ATENUACION = 1 − =1 − = 1 − 0,998 = 0,002 = 0,2 %
Xc + RL 15923 + 16
Si a impedancia capacitiva fora igual a resistencia, a atenuación sería do
50%.
Cable de sinal
Leva o sinal de audio ( moi débil ) desde a fonte sonora ( micrófono,
pletina, CD,...) ata os preamplificadores, mesas de mezclas, e destes
elementos aos amplificadores.
Son cables apantallados con unha malla metálica que envolve o cable
condutor chamado vivo, para protexer dos ruídos ( interferencias ) que
proveñen do exterior.
E importante a impedancia capacitiva si o cable é largo.
Cable de altavoz
Leva a corrente de saída dos amplificadores aos altavoces.
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 4
• Hai que ter en conta a potencia do altavoz, e ter en conta a
resistencia do cable.
• Efecto capacitivo non ten importancia.
• Os cables do altavoz deben estar polarizados, debe distinguirse o
positivo do negativo para conecta-lo ao amplificador e a os
altavoces adecuadamente.
9 Uso doméstico: típico cable vermello e negro.
9 Uso profesional ( incluso agora no doméstico ): cable de Cu
libre de oxíxeno ( OFC ), que ten maior conductividade.
Cable OFC
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 5
Cable paralelo para
altavoces.
Cables de altavoces para conectores
speakon
Cable apantallado
estéreo para sinais de
audio. Paralelo coaxial
Cable apantallado con dous fíos de
sinal
Cable apantallado con un fío de
sinal
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 6
CONECTORES
Nos conectores hai que ter en conta:
• Elemento de conexión co cable exterior ( tornillo ou soldadura ).
• Material de contacto da femia co macho ( utilizase cada vez máis,
o conector chapado en ouro pola mellor conductividade ).
• Superficie de contacto ( a maior superficie menor resistencia ).
TIPOS DE CONECTORES
A) POLO MATERIAL DE CUBERTA:
• Conector de plástico ( económico, fráxil ).
• Metálico prateado ( robustos ).
• Metálico dourado ( robustos e boa conductividade ).
• Conector de ouro ( uso profesional polo robustos, co pin conector
de ouro )
B) POLA FUNCION:
• Conector macho: o pin conector é exterior, e pode dar lugar a
contactos imprevistos antes de insertalo na femia.
• Conector femia: o pin de conexión está protexido.
• Conector aéreo: para cableado exterior.
• Conector para chasis: para interior de equipos, faise con soldadura
exposto ao exterior.
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 7
CONECTORES:
1) RCA:
9 Monofónico
9 Máis utilizado nos equipos HI-FI.
9 Utilizase en equipos profesionais.
9 Varios cores ( vermello, negro ), para distinguir canle dereito do
ezquerdo en equipos estéreos.
Macho Femia
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 8
2) DIN 5 PINES:
9 Varias versións: 3 pines, 5 pines,...
9 Versión extendida a de 180º
9 Desuso, sendo sustituidos polos RCA.
9 Permite no mesmo conector sinal estéreo de entrada e de saída.
3) JACK 6.3 mm:
9 Moi utilizados en equipos profesionais.
9 Instrumentos musicais, mesas de mezclas, micrófonos, cascos,
auriculares.
9 Caixas acústicas de potencia.
9 Sinais non balanceadas ( jack monofónico ).
9 Sinais balanceadas ( jack estéreo ).
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 9
Macho Hembra
4) JACK 3.5 mm:
9 Idéntico ao de 6.3 mm pero máis reducido.
9 Uso doméstico: pequenos auriculares, micrófonos económicos,...
5) CANON ( XLR ):
9 3 polos ( pines ).
9 Equipos profesionais ( sinal balanceada e non balanceada ).
9 Alta fidelidade.
9 Asegura conexión a masa, evita ruidos de conexión e desconexión.
9 Etapas de potencia ( saídas ), caixas acústicas potencia.
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 10
6) SPEAKON:
9 Utilizado como indica o nome para “speakers“ ( altavoces ).
9 Fiable e seguro.
9 Leva 4 pines, polo que se pode utilizar para caixas acústicas con
biamplificación ou ben utilizar un cable de 1 par.
Conectores speakon: aéreo macho (esq.), aéreo femia (centro) e femia para chasis (dta.)
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 11
7) PUNTO E RAIA:
9 Non se utilizan actualmente.
9 Utilizábanse para saída de equipos HI-FI e para caxias acústicas.
8) BANANA:
9 Conector unipolar para cable de altavoz de varias seccións.
9 Poden ir chapadas en ouro.
9) ADAPTADORES:
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 12
9 Convirten un tipo de conexión en outro.
9 RCA-XLR, JACK-XLR, JACK-RCA, ...
RCA Hembra – XLR Hembra Jack macho – XLR Hembra
10) EUROCONECTOR SCART:
9 Conector de 21 pines que permite enviar e recibir sinais de audio e
vídeo.
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 13
TÉCNICAS DE MONTAXE
Conexión entre amplificador e altavoces:
Conexión por conectores tipo banana Conexión por borne con tornillo
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 14
Conexión entre amplificador e altavoces:
Uso dun só conector speakon para dúas canles Conexión entre fontes e amplificadores
Conexións para sinais de baixo nivel con conectores RCA:
Conexión dun cable
apantallado a un
conector RCA macho.
Conexionado do cable
mediante soldadura.
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 15
Conexións para sinais de baixo nivel con conectores XLR:
Conexións para sinais de baixo nivel con conectores JACK:
Monofónico
Estereofónico
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 16
SOLDADURA
Estaño Soldador punta de lápiz con soporte
Tramos de fío cos extremos pelados
Estañado das puntas
Unión dos conductores
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 17
Soldadura dos dous conectores.
Soldadura rematada.
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 18
TIPOS DE CONECTORES
Aéreo Acodado Para chasis
RCA Non se
Macho comercializa
RCA
Hembra
DIN 5 Pins Non se
Macho comercializa
DIN 5 Pins Non se
Hembra comercializa
JACK
6,3 mm
Non se
Macho
comercializa
TRS
JACK
6,3 mm
Non se
Macho
comercializa
TS
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 1
Aéreo Acodado Para chasis
JACK
6,3 mm
Non se
Hembra
comercializa
TRS-TS
Mini Jack Non se
Macho comercializa
Mini Jack Non se
Hembra comercializa
XLR
Macho
XLR
Hembra
Speakon Non se
Macho comercializa
Speakon Non se
Hembra comercializa
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 2
Aéreo Acodado Para chasis
Banana Non se Non se
Macho comercializa comercializa
Banana Non se Non se
Hembra comercializa comercializa
I.E.S. Castro da Uz – Departamento de Electrónica – José A. López Castro 3
OUTROS TIPOS DE CONECTORES (Audio-Vídeo)
CONECTOR DESCRICIÓN
HDMI (High Definition multimedia Interface) Na
actualidade, é o conector máis utilizado para
transmitir vídeo de alta definición, así como un
máximo de 8 canles de sinal dixital de audio; todo
por un mesmo cable. Considérase que o conector
HDMI substituirá ao conector DVI e será o estándar
para diversos dispositivos como reprodutores de
Blu-Ray e consolas de videoxogos.
DVI (Dixital Visual Interface) Este tipo de conector
atópase nalgúns reprodutores de DVD, televisores e
videoproxectores. Ofrece un sinal de vídeo
totalmente dixital e a súa calidade é mellor que a
que ten o vídeo por compoñentes.
Vídeo por compoñentes: Este tipo de conector
conta con tres cables RCA de cores verde, azul e
vermella, polos que se transmite o video analóxico,
polo xeral marcados respectivamente cos nomes Y,
Pb e Pr.
S-VIDEO Tamén chamado Super Video, esta
conexión ofrece unha calidade de vídeo superior que
o composto. Por este método non é posible enviar
sinais de alta definición xa que non ten capacidade
de transmitir grande cantidade de información. Está
presente na grande maioría de reprodutores de
DVD, consolas de videoxogos, televisores, portátiles.
Video e audio composto, é unha conexión con
moitos anos en uso, o cable que se emprega nesta
conexión é o RCA, que se distingue por ter á súa vez
tres cables de diferentes cores: amarelo para o
vídeo; branco e vermello para as dúas canles de
audio.
I.E.S. Castro dá Uz - Departamento de Electrónica - José A. López Castro 1
PC este conector é igual ao que teñen os PC na súa
parte traseira para conectar o monitor do
computador. Nos televisores recoñécese polas
palabras "PC", "RGB" ou "VGA". Mediante este
conector non só é posible conectar un PC a un
televisor, senón tamén a algunhas consolas.
Conector RF (Radio frecuencia) Os equipos de TV
actuais ofrecen polo menos un conector RF. Este
permite recibir o sinal do operador de TV por cable
ou da antena do aparato. Por este conector
transmítese audio e video á vez. Algúns dos nomes
cos que aparece son: Antena, CATV ou TV-in. Para
os conectores RF emprégase un tipo de cable
chamado coaxial.
I.E.S. Castro dá Uz - Departamento de Electrónica - José A. López Castro 2