Testlerde Gereksinim İzlenebilirlik Matrisi (RTM) Nedir?
⚡ Akıllı Özet
Gereksinim İzlenebilirlik Matrisi (RTM), proje gereksinimlerini ilgili test durumlarına bağlayan, eksiksiz kapsam ve doğrulama sağlayan yapılandırılmış bir belgedir. Gözden kaçan işlevleri önleyerek, uyumluluğu destekleyerek ve paydaşlar arasında görünürlük sağlayarak yazılım testinde kritik bir rol oynar.

İzlenebilirlik Matrisi (TM) Nedir?
İzlenebilirlik Matrisi, ilişkinin eksiksizliğini kontrol etmek için çoktan çoğa ilişki gerektiren herhangi iki temel belgeyi ilişkilendiren bir belgedir.
Gereksinimleri takip etmek ve mevcut proje gereksinimlerinin karşılanıp karşılanmadığını kontrol etmek için kullanılır.
👉 Ücretsiz Canlı Yazılım Test Projesine Kaydolun
Gereksinim İzlenebilirlik Matrisi Nedir?
Bir Gereksinim İzlenebilirlik Matrisi (RTM) Kullanıcı gereksinimlerini test vakalarıyla eşleştiren ve izleyen bir belgedir. Müşteri tarafından önerilen tüm gereksinimleri ve gereksinim izlenebilirliğini tek bir belgede toplar ve sürecin sonunda teslim edilir. Yazılım geliştirme Yaşam DöngüsüGereksinim İzlenebilirlik Matrisinin temel amacı, tüm gereksinimlerin test durumları aracılığıyla kontrol edildiğini ve böylece Yazılım testi sırasında hiçbir işlevselliğin kontrol edilmeden bırakılmadığını doğrulamaktır.
RTM neden önemlidir?
Her test uzmanının temel amacı, müşterinin gereksinimlerini anlamak ve çıktı ürününün kusursuz olduğundan emin olmaktır. Bu hedefe ulaşmak için, her kalite güvence uzmanı gereksinimleri eksiksiz bir şekilde anlamalı ve olumlu ve olumsuz test senaryoları oluşturmalıdır.
Bu, müşteri tarafından sağlanan yazılım gereksinimlerinin farklı senaryolara ve daha sonra test senaryolarına bölünmesi gerektiği anlamına gelir. Bu senaryoların her biri ayrı ayrı yürütülmelidir.
Burada şu soru ortaya çıkıyor: Gerekliliğin tüm olası senaryolar/durumlar göz önünde bulundurularak test edildiğinden nasıl emin olabiliriz? Herhangi bir gerekliliğin test döngüsünün dışında kalmaması nasıl sağlanır?
Bunun basit bir yolu, ilgili test senaryolarıyla gereksinimi izlemek ve test senaryolarıBuna 'Gereksinim İzlenebilirlik Matrisi' denir.
İzlenebilirlik matrisi, genellikle tüm olası gereksinimleri içeren bir çalışma sayfasıdır. test senaryoları ve vakalar ve mevcut durumları, yani başarılı olup olmadıkları. Bu, test ekibinin belirli ürün için yapılan test faaliyetlerinin seviyesini anlamasına yardımcı olacaktır.
RTM'ye kimin ihtiyacı var?
A Gereksinimler İzlenebilirlik Matrisi (RTM) sadece test uzmanları için değil, yüksek kaliteli yazılım veya projeler sunmakla görevli herkes için değerlidir.
- QA ve Test Uzmanları → İyi haritalanmış test vakalarıyla %100 gereksinim kapsamını garantileyin.
- İş Analistleri → SRS/Kullanıcı Hikayelerinden yürütmeye kadar gereksinimleri takip edin.
- Proje Yöneticileri → Kapsam, ilerleme ve kaçırılan gereksinimler hakkında görünürlük kazanın.
- Geliştiriciler → Özelliklerin iş hedeflerine nasıl geri döndüğünü anlayın.
- Düzenlenmiş Endüstriler (Sağlık, Otomotiv, Havacılık, Finans) → Uyumluluğu kanıtlayın ve net izlenebilirlikle denetimleri geçin.
- Müşteriler ve Paydaşlar → Gereksinimlerinin uygulandığına ve test edildiğine dair güvence alın.
👉 Kısacası, herhangi bir sorumluluktan sorumlu olan herkes yazılım gereksinimlerini oluşturma, doğrulama veya onaylama RTM'den faydalanın.
Gereksinim İzlenebilirlik Matrisine Hangi Parametreler Dahil Edilmelidir?
- Gereksinim Kimliği
- Gereksinim Türü ve Descriptiyon
- Durumu Olan Test Senaryoları
Yukarıda örnek gereksinim izlenebilirlik matrisi verilmiştir.
Ama tipik bir şekilde yazılım testi izlenebilirlik matrisi bu parametrelerden daha fazlasına sahip olacaktır.
Yukarıda gösterildiği gibi bir gereksinim izlenebilirlik matrisi şunları yapabilir:
- Gereksinim kapsamını test senaryolarının sayısında gösterin
- Belirli bir test senaryosu için tasarım durumu ve yürütme durumu
- Eğer kullanıcılar tarafından yapılması gereken Kullanıcı Kabul testleri varsa, aynı matriste UAT durumu da yakalanabilir.
- İlgili kusurlar ve mevcut durum da aynı matris içerisinde belirtilebilir.
Bu tür bir matris şunları sağlayacaktır: Bir durak dükkan tüm test faaliyetleri için.
Excel'i ayrı olarak yönetmenin yanı sıra, bir test ekibi Test Yönetim Araçları'nda bulunan gereksinim izleme özelliğini de tercih edebilir.
İzlenebilirlik Test Matrisi Türleri
Yazılım Mühendisliğinde, bir izlenebilirlik matrisi aşağıda belirtildiği gibi üç ana bileşene ayrılabilir:
- İleriye dönük izlenebilirlik: Bu matris projenin istenilen yönde ve doğru ürüne doğru ilerleyip ilerlemediğini kontrol etmek için kullanılır. Her gereksinimin ürüne uygulanmasını ve her gereksinimin kapsamlı bir şekilde test edilmesini sağlar. Gereksinimleri test senaryolarına eşler.
- Geriye veya geriye izlenebilirlik: Mevcut ürünün doğru yolda kalmasını sağlamak için kullanılır. Bu tür bir izlenebilirliğin amacı, gereksinimlerde belirtilmeyen kod, tasarım öğeleri, test veya başka çalışmalar ekleyerek projenin kapsamını genişletmediğimizi doğrulamaktır. Test durumlarını gereksinimlere eşler.
- Çift yönlü izlenebilirlik (İleri+Geri): Bu izlenebilirlik matrisi, test durumlarının tüm gereksinimleri kapsamasını sağlar. Gereksinimlerdeki bir değişikliğin, test durumundan etkilenen tüm gereksinimleri nasıl etkilediğini analiz eder. kusur bir çalışma ürününde veya tam tersi.
Gereksinim İzlenebilirlik Matrisi nasıl oluşturulur?
Gereksinim İzlenebilirlik Matrisi kavramını bir Guru99 bankacılık projesi aracılığıyla anlayalım.
Dayanarak İş Gereksinimi Belgesi (BRD) ve Teknik Gereksinim Dokümanı (TRD), test uzmanları test senaryoları yazmaya başlar.
Aşağıdaki tablonun İş Gereksinimleri Belgemiz olduğunu varsayalım veya BRD için Guru99 bankacılık projesi.
Burada senaryo, müşterinin doğru şifre ve kullanıcı adı ile Guru99 bankacılık web sitesine giriş yapabilmesi, yöneticinin ise müşteri giriş sayfası üzerinden web sitesine giriş yapabilmesidir.
Aşağıdaki tablo bizim Teknik Gereksinim Dokümanı (TRD).
Not: QA ekipleri BRD ve TRD'yi belgelemez. Ayrıca bazı şirketler de kullanıyor İşlev Gereksinim Belgeleri (FRD)Teknik Gereksinim Belgelerine benzerler, ancak İzlenebilirlik Matrisi oluşturma süreci aynıdır.
Hadi Devam Edelim ve Testte RTM oluşturalım
) 1 Adım Ürettiğimiz örnek Test Senaryosu is
“Girişi Doğrula: Doğru Kimlik ve Parola girildiğinde başarılı bir şekilde giriş yapılmalıdır.”
) 2 Adım Bu test vakasının doğruladığı Teknik Gereksinimi belirleyin. Test vakamız için T94 teknik gereksinimi doğrulanıyor.
) 3 Adım Test Senaryosunda bu Teknik Gereksinimi (T94) not edin.
) 4 Adım Bu TR'nin (Teknik Gereksinim-T94) tanımlandığı İş Gereksinimini tanımlayın
) 5 Adım Test Durumunda BR'ye (İş Gereksinimi) dikkat edin
) 6 Adım Yukarıdakileri tüm Test Vakaları için yapın. Later, Test Suitinizden İlk 3 Sütunu Çıkarın. Testte RTM Hazır!
Gereksinim İzlenebilirlik Matrisinin Avantajları
- %100 test kapsamını doğrular
- Eksik gereksinimleri veya belge tutarsızlıklarını vurgular
- İş gereksinimlerine odaklanarak genel kusurları veya yürütme durumunu gösterir
- Test vakalarını yeniden gözden geçirme veya yeniden çalışma konusunda QA ekibinin çalışmaları üzerindeki etkiyi analiz etmeye veya tahmin etmeye yardımcı olur
RTM Kullanımına İlişkin En İyi Uygulamalar ve İpuçları
Gereksinim İzlenebilirlik Matrisi (RTM), aşağıdaki durumlarda en etkilidir: basit, tutarlı ve düzenli olarak güncellenenİşte ekiplerin güvenliğini sağlayacak en iyi uygulamalar: tam kapsam, minimum yeniden çalışma ve proje teslimatında artan güven:
- Erken başla → Projenizin en başında RTM’nizi oluşturun.
- Güncel Tutun → Gereksinimler veya test durumları değiştiğinde matrisi güncelleyin.
- Temiz Kimlikleri Kullan → Kolay izlenebilirlik için gereksinimlere ve test vakalarına benzersiz kimlikler atayın.
- Olumlu ve Olumsuz Durumları Kapsa → Her gereksinimin birden fazla test açısından doğrulandığından emin olun.
- Ekipler Arasında İşbirliği Yapın → RTM'yi sürdürme sürecine test uzmanlarını, geliştiricileri, iş analistlerini ve proje yöneticilerini dahil edin.
- Kaldıraç Araçları → Ölçeklenebilirlik için elektronik tablolar yerine test yönetimi araçlarını (Jira, HP ALM veya Zephyr gibi) değerlendirin.
- Sürüm Kontrolü → Değişiklikleri izlemek ve uyumluluğu korumak için geçmiş sürümleri saklayın.
- Sadeliğe Odaklanmak → Matrisi aşırı yüklemekten kaçının; yalnızca gerekli parametreleri vurgulayın.
- Düzenli Olarak Denetim Yapın → Test teslim tarihlerinden önce boşlukları yakalamak için RTM'yi periyodik olarak gözden geçirin.
- İş Değerine Bağlantı → Yatırım getirisini göstermek için gereksinimleri iş hedeflerine geri döndürün.
Yaygın RTM Zorlukları ve Çözümleri
- Zorluk: RTM'yi Güncel Tutmak
Gereksinimler ve test senaryoları sıklıkla değiştiğinden RTM hızla güncelliğini yitirir.
Çözüm: Gereksinimleri, test durumlarını ve hataları gerçek zamanlı olarak senkronize eden otomatik test yönetimi araçlarını kullanın. - Zorluk: Aşırı Karmaşıklık
Çok fazla parametre eklenmesi RTM'nin bakımını ve yorumlanmasını zorlaştırır.
Çözüm: Kimlikler, açıklamalar ve durum gibi yalnızca temel alanlara odaklanarak RTM'yi yalın tutun. - Zorluk: Zayıf Ekip İşbirliği
Farklı takımlar sahiplik veya güncellemeler konusunda aynı fikirde olmayabilir.
Çözüm: Rolleri net bir şekilde tanımlayın, test uzmanlarını, geliştiricileri ve analistleri dahil edin ve düzenli RTM incelemeleri planlayın. - Zorluk: Eksik Gereksinim Kapsamı
Bazı gereksinimlerde test vakaları eksik olabilir ve bu da işlevselliğin kaybolmasına yol açabilir.
Çözüm: Kapsamı düzenli olarak doğrulayın, çift yönlü izlenebilirliği kullanın ve büyük sürümlerden önce denetimler çalıştırın. - Zorluk: Büyük Projelerde Manuel Çaba
Karmaşık sistemlerde RTM'yi elektronik tablolarda yönetmek zaman alıcı hale gelir.
Çözüm: Haritalama ve raporlamayı otomatikleştirmek için Jira, HP ALM veya Zephyr gibi RTM araçlarını kullanın.
Videodaki örnekle RTM'yi öğrenelim
Tıkla okuyun videoya erişilemiyorsa
Gereksinimler İzlenebilirlik Matrisi (RTM) Şablonu
RTM Şablon Excel Dosyasını indirmek için aşağıya tıklayın
RTM Şablonu Excel'i (.xlsx) indirin










