İçeriğe atla

gitmek

Vikisözlük sitesinden

Türkçe

[düzenle]

Köken

[düzenle]

Osmanlı Türkçesi كتمك (gitmek) sözcüğünden devralındı, Ana Türkçe *kē(y)t- sözcüğünden.

Söyleniş

[düzenle]

Eylem

[düzenle]

gitmek (üçüncü tekil şahıs geniş zaman çekimi gider)

Adamlar, aşağıya doğru gidiyorlar. (1)


  1. bir yere doğru yönelmek, gidedurmak, uzanmak.
  2. bir yerden veya bir işten ayrılmak.
  3. çıkmak, ulaşmak
    •  Bu yol nereye gider?
  4. belli bir amaçla bir yere devam etmek veya bir işle uğraşmak
    •  Her gün çalışmaya gidiyor.
  5. devam etmek, sürmek
  6. yakışmak, yaraşmak
    •  Bu renk ona gitmedi.
  7. harcanmak, tüketilmek
  8. gönderilmek, götürülmek
    •  Haber daha yeni gitti.
  9. yeter olmak, yetişmek, yetmek
    •  İki ton kömür üç ay gider.
  10. yol almak, yürümek
    •  Bu at iyi gider.
  11. dayanmak
    •  Bu elbise iki yıl gider.
  12. Sona ermek.
    •  Yaz gitti, kış geldi.
  13. Herhangi bir durumda olmak:
    • Yolculuk iyi gidiyor. Bakalım bu iş nasıl gidecek?
  14. Yok olmak, elden çıkmak:
    • "Gemiler ve saray hepsi gitti." - Falih Rıfkı Atay
  15. (ölüm, argo) ölmek
    • Kalpten gitmiş, uyurken, sabah yatağında ölü bulmuşlar.
      — Ayfer Tunç, 2018, Âşıklar Delidir ya da Yazı Tura, s. 70, Can Sanat Yayınları
  16. Başvurmak
    • Mahkemeye gitmek.
  17. Bir şeyden zarar görmek.
    • Duvarın boyası gitmiş.
  18. Makinenin işlemesi, çalışması.
    • Bu saat iyi gidiyor.
  19. Satılmak
    • Altın kaçtan gidiyor? Sait Faik Abasıyanık
  20. Yapmak
    • Para ayarlamasına gitmek.
  21. Bir duruma, bir sonuca ulaşmak, varmak; yuvarlanmak.
    • Bu işin sonu nereye gider.
  22. (yardımcı fiil) değerlendirmek, karşılamak, saymak
    •  Bu iş hoşuma gitti diyemem, tuhafıma gitti.

Çekimleme

[düzenle]
gitmek eyleminin çekimi
olumlu çekimler
tekil çoğul
ben sen o biz siz onlar
bildirme (haber)
kipleri
belirli geçmiş basit gittim gittin gitti gittik gittiniz gittiler
hikâye gittiydim gittiydin gittiydi gittiydik gittiydiniz gittiydiler
rivayet
şart gittiysem gittiysen gittiyse gittiysek gittiyseniz gittiyseler
gittilerse
belirsiz geçmiş basit gitmişim gitmişsin gitmiş gitmişiz gitmişsiniz gitmişler
hikâye gitmiştim gitmiştin gitmişti gitmiştik gitmiştiniz gitmiştiler
rivayet gitmişmişim gitmişmişsin gitmişmiş gitmişmişiz gitmişmişsiniz gitmişmişler
şart gitmişsem gitmişsen gitmişse gitmişsek gitmişseniz gitmişseler
gitmişlerse
geniş basit giderim gidersin gider gideriz gidersiniz giderler
hikâye giderdim giderdin giderdi giderdik giderdiniz giderdiler
rivayet gidermişim gidermişsin gidermiş gidermişiz gidermişsiniz gidermişler
şart gidersem gidersen giderse gidersek giderseniz giderseler
giderlerse
şimdiki basit gidiyorum gidiyorsun gidiyor gidiyoruz gidiyorsunuz gidiyorlar
hikâye gidiyordum gidiyordun gidiyordu gidiyorduk gidiyordunuz gidiyordular
rivayet gidiyormuşum gidiyormuşsun gidiyormuş gidiyormuşuz gidiyormuşsunuz gidiyormuşlar
şart gidiyorsam gidiyorsan gidiyorsa gidiyorsak gidiyorsanız gidiyorsalar
gidiyorlarsa
gelecek basit gideceğim gideceksin gidecek gideceğiz gideceksiniz gidecekler
hikâye gidecektim gidecektin gidecekti gidecektik gidecektiniz gidecektiler
rivayet gidecekmişim gidecekmişsin gidecekmiş gidecekmişiz gidecekmişsiniz gidecekmişler
şart gideceksem gideceksen gidecekse gideceksek gidecekseniz gidecekseler
gideceklerse
dilek (tasarlama)
kipleri
istek basit gideyim gidesin gide gidelim gidesiniz gideler
hikâye gideydim gideydin gideydi gideydik gideydiniz gideydiler
rivayet gideymişim gideymişsin gideymiş gideymişiz gideymişsiniz gideymişler
şart
şart basit gitsem gitsen gitse gitsek gitseniz gitseler
hikâye gitseydim gitseydin gitseydi gitseydik gitseydiniz gitseydiler
rivayet gitseymişim gitseymişsin gitseymiş gitseymişiz gitseymişsiniz gitseymişler
şart
gereklilik basit gitmeliyim gitmelisin gitmeli gitmeliyiz gitmelisiniz gitmeliler
hikâye gitmeliydim gitmeliydin gitmeliydi gitmeliydik gitmeliydiniz gitmeliydiler
rivayet gitmeliymişim gitmeliymişsin gitmeliymiş gitmeliymişiz gitmeliymişsiniz gitmeliymişler
şart gitmeliysem gitmeliysen gitmeliyse gitmeliysek gitmeliyseniz gitmeliyseler
gitmelilerse
emir basit git gitsin gidin
gidiniz
gitsinler
hikâye
rivayet
şart
olumsuz çekimler
tekil çoğul
ben sen o biz siz onlar
bildirme (haber)
kipleri
belirli geçmiş basit gitmedim gitmedin gitmedi gitmedik gitmediniz gitmediler
hikâye gitmediydim gitmediydin gitmediydi gitmediydik gitmediydiniz gitmediydiler
rivayet
şart gitmediysem gitmediysen gitmediyse gitmediysek gitmediyseniz gitmediyseler
gitmedilerse
belirsiz geçmiş basit gitmemişim gitmemişsin gitmemiş gitmemişiz gitmemişsiniz gitmemişler
hikâye gitmemiştim gitmemiştin gitmemişti gitmemiştik gitmemiştiniz gitmemiştiler
rivayet gitmemişmişim gitmemişmişsin gitmemişmiş gitmemişmişiz gitmemişmişsiniz gitmemişmişler
şart gitmemişsem gitmemişsen gitmemişse gitmemişsek gitmemişseniz gitmemişseler
gitmemişlerse
geniş basit gitmem gitmezsin gitmez gitmeyiz gitmezsiniz gitmezler
hikâye gitmezdim gitmezdin gitmezdi gitmezdik gitmezdiniz gitmezdiler
rivayet gitmezmişim gitmezmişsin gitmezmiş gitmezmişiz gitmezmişsiniz gitmezmişler
şart gitmezsem gitmezsen gitmezse gitmezsek gitmezseniz gitmezseler
gitmezlerse
şimdiki basit gitmiyorum gitmiyorsun gitmiyor gitmiyoruz gitmiyorsunuz gitmiyorlar
hikâye gitmiyordum gitmiyordun gitmiyordu gitmiyorduk gitmiyordunuz gitmiyordular
rivayet gitmiyormuşum gitmiyormuşsun gitmiyormuş gitmiyormuşuz gitmiyormuşsunuz gitmiyormuşlar
şart gitmiyorsam gitmiyorsan gitmiyorsa gitmiyorsak gitmiyorsanız gitmiyorsalar
gitmiyorlarsa
gelecek basit gitmeyeceğim gitmeyeceksin gitmeyecek gitmeyeceğiz gitmeyeceksiniz gitmeyecekler
hikâye gitmeyecektim gitmeyecektin gitmeyecekti gitmeyecektik gitmeyecektiniz gitmeyecektiler
rivayet gitmeyecekmişim gitmeyecekmişsin gitmeyecekmiş gitmeyecekmişiz gitmeyecekmişsiniz gitmeyecekmişler
şart gitmeyeceksem gitmeyeceksen gitmeyecekse gitmeyeceksek gitmeyecekseniz gitmeyecekseler
gitmeyeceklerse
dilek (tasarlama)
kipleri
istek basit gitmeyeyim gitmeyesin gitmeye gitmeyelim gitmeyesiniz gitmeyeler
hikâye gitmeyeydim gitmeyeydin gitmeyeydi gitmeyeydik gitmeyeydiniz gitmeyeydiler
rivayet gitmeyeymişim gitmeyeymişsin gitmeyeymiş gitmeyeymişiz gitmeyeymişsiniz gitmeyeymişler
şart
şart basit gitmesem gitmesen gitmese gitmesek gitmeseniz gitmeseler
hikâye gitmeseydim gitmeseydin gitmeseydi gitmeseydik gitmeseydiniz gitmeseydiler
rivayet gitmeseymişim gitmeseymişsin gitmeseymiş gitmeseymişiz gitmeseymişsiniz gitmeseymişler
şart
gereklilik basit gitmemeliyim gitmemelisin gitmemeli gitmemeliyiz gitmemelisiniz gitmemeliler
hikâye gitmemeliydim gitmemeliydin gitmemeliydi gitmemeliydik gitmemeliydiniz gitmemeliydiler
rivayet gitmemeliymişim gitmemeliymişsin gitmemeliymiş gitmemeliymişiz gitmemeliymişsiniz gitmemeliymişler
şart gitmemeliysem gitmemeliysen gitmemeliyse gitmemeliysek gitmemeliyseniz gitmemeliyseler
gitmemelilerse
emir basit gitme gitmesin gitmeyin
gitmeyiniz
gitmesinler
hikâye
rivayet
şart

Zıt anlamlılar

[düzenle]

Atasözleri

[düzenle]

Deyimler

[düzenle]

Türetilmiş Kavramlar

[düzenle]

gide gele, gide gide, gitgide, git git, gitmeli gelmeli, gelimli gidimli

Çeviriler

[düzenle]

gitmek

ölmek

Kaynakça

[düzenle]

Türkmence

[düzenle]

Söyleniş

[düzenle]
  • Heceleme: git‧mek

Eylem

[düzenle]

gitmek

  1. gitmek
  2. (fizyoloji) ölmek