JSON-LD
| Yazılım ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |
| İnternet ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |
JSON-LD (açılımı: JavaScript Object Notation for Linked Data), JSON formatını kullanarak internet üzerindeki verileri birbirine bağlamayı ve yapılandırmayı amaçlayan bir veri formatı standardıdır.
Dünya Çapında Ağ Konsorsiyumu (W3C) tarafından bir standart olarak kabul edilen JSON-LD, özellikle arama motoru optimizasyonu (SEO) ve Semantik Web uygulamalarında, web sayfalarının içeriğini arama motoru botlarına anlamsal (semantik) olarak açıklamak için kullanılır.
Çalışma mantığı ve semantik yapı
[değiştir | kaynağı değiştir]Klasik mikro veri (microdata) yöntemlerinin aksine, JSON-LD web sayfasındaki HTML kodlarının arasına dağılmaz. Sayfanın `<head>` veya `<body>` etiketleri içerisine yerleştirilen tek bir `<script type="application/ld+json">` bloku halinde yapılandırılır. Bu durum, web geliştiricilerin sayfa tasarımını (UI) bozmadan arama motorları için veri hiyerarşisi oluşturmasına olanak tanır.
Arama motorları (özellikle Google, Bing ve Yandex), bu yapılandırılmış verileri (structured data) tarayarak web sayfalarını daha iyi anlamlandırır ve arama sonuçlarında "Zengin Sonuçlar" (Rich Results), bilgi grafikleri ve makale şemaları olarak kullanıcıya sunar.
Örnek veri yapısı
[değiştir | kaynağı değiştir]Bir haber makalesinin arama motorları ve Google News algoritmaları tarafından semantik olarak anlaşılabilmesi için kullanılan temel bir JSON-LD şeması şu şekildedir:
{
"@context": "https://schema.org",
"@type": "NewsArticle",
"headline": "Astronomik Hesaplamalarda Yeni Metotlar",
"datePublished": "2026-05-16T12:00:00+03:00",
"author": {
"@type": "Person",
"name": "Kadir Yılmaz"
}
}
Standartlar ve kullanımı
[değiştir | kaynağı değiştir]JSON-LD standardı, web üzerindeki verilerin birbiriyle ilişkilendirilmesini sağlayan RDF (Resource Description Framework) modeline dayanır. Günümüzde modern arama motoru algoritmaları, özellikle Google Discover (Keşfet) ve Google Haberler gibi dinamik yayıncılık platformlarında içeriklerin listelenebilmesi için yapılandırılmış veri şemalarının (özellikle `Article`, `NewsArticle` ve `LiveBlogPosting`) JSON-LD formatında sunulmasını öncelikli bir kriter olarak değerlendirmektedir.[1][2]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ↑ "Yapılandırılmış Verilerin Çalışma Mantığını Anlama". Google Developers. 16 Mayıs 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Mayıs 2026.
- ↑ "JSON-LD 1.1: A JSON-based Recommendation for Linked Data". W3C. 4 Nisan 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Mayıs 2026.