Przejdź do zawartości

XIX wiek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
XVIII wiek • XIX wiek • XX wiek
Lata 1800–1809Lata 1810–1819lata 20. XIX wiekulata 30. XIX wiekulata 40. XIX wiekulata 50. XIX wiekulata 60. XIX wiekulata 70. XIX wiekulata 80. XIX wiekulata 90. XIX wiekuLata 1900–1909
1801 • 1802 • 1803 • 1804 • 1805 • 1806 • 1807 • 1808 • 1809 • 1810 • 1811 • 1812 • 1813 • 1814 • 1815 • 1816 • 1817 • 1818 • 1819 • 1820 • 1821 • 1822 • 1823 • 1824 • 1825 • 1826 • 1827 • 1828 • 1829 • 1830 • 1831 • 1832 • 1833 • 1834 • 1835 • 1836 • 1837 • 1838 • 1839 • 1840 • 1841 • 1842 • 1843 • 1844 • 1845 • 1846 • 1847 • 1848 • 1849 • 1850 • 1851 • 1852 • 1853 • 1854 • 1855 • 1856 • 1857 • 1858 • 1859 • 1860 • 1861 • 1862 • 1863 • 1864 • 1865 • 1866 • 1867 • 1868 • 1869 • 1870 • 1871 • 1872 • 1873 • 1874 • 1875 • 1876 • 1877 • 1878 • 1879 • 1880 • 1881 • 1882 • 1883 • 1884 • 1885 • 1886 • 1887 • 1888 • 1889 • 1890 • 1891 • 1892 • 1893 • 1894 • 1895 • 1896 • 1897 • 1898 • 1899 • 1900

XIX wiek w metodologii historii

[edytuj | edytuj kod]

Według periodyzacji stosowanej w pracach historycznych XIX wiek niekoniecznie rozpoczął się w 1801 roku. Ze względu na przemiany w różnych dziedzinach życia za datę graniczną uznaje się częściej 1789 rok (początek rewolucji we Francji), zaś w odniesieniu do Polski 1795 (III rozbiór Polski). Za koniec XIX wieku w pracach naukowych najczęściej uznaje się 1914 lub 1918 rok[1].

Wydarzenia historyczne

[edytuj | edytuj kod]
#ImięUrodzonyZmarłCzas rządówRodzice
60Jerzy III 4 czerwca 1738
Londyn
29 stycznia 1820
Windsor
1760-1820Fryderyk Ludwik (1707-1751), książę Walii
Augusta von Sachsen-Gotha (1719-1772), c. Fryderyka II, księcia Sachsen-Gotha-Altenburg
61Jerzy IV 12 sierpnia 1762
St. James’s Palace
26 czerwca 1830
Windsor
1820-1830Jerzy III (1738-1820), król Wielkiej Brytanii
Charlotta (1744-1818), c. Karola Ludwika Fryderyka, księcia Mecklemburg-Strelitz-Mirow
62Wilhelm IV 21 sierpnia 1765
Buckingham
20 czerwca 1837
Windsor
1830-1837Jerzy III (1738-1820), król Wielkiej Brytanii
Karolina (1744-1818), c. Karola Ludwika Fryderyka, księcia Mecklemburg-Strelitz-Mirow
63Wiktoria 24 maja 1819
Kensington
22 stycznia 1901
wyspa Wight
1837–1901Edward August (1767-1820), książę Kentu
Wiktoria (1786-1861), c. Franciszka Fryderyka, księcia Sachsen-Coburg-Saalfeld
#ImięUrodzonyZmarłCzas rządówRodzice
51Napoleon I 15 sierpnia 1769
Ajaccio
5 maja 1821
Wyspa św. Heleny
1804-1814Carlo Buonaparte (1746-1785)
Maria Letizia Ramolino (1750-1836), c. Giovanniego Geronimo Ramolino
52Ludwik XVIII 17 listopada 1755
Wersal
16 września 1824
Paryż
1814–1815Ludwik de Bourbon (1729-1765), delfin
Maria Józefa Wettin (1731–1767), c. Augusta III, króla Polski
53Napoleon I 15 sierpnia 1769
Ajaccio
5 maja 1821
Wyspa św. Heleny
1815Carlo Buonaparte (1746-1785)
Maria Letizia Ramolino (1750-1836), c. Giovanniego Geronimo Ramolino
54Ludwik XVIII 17 listopada 1755
Wersal
16 września 1824
Paryż
1815-1824Ludwik de Bourbon (1729-1765), delfin
Maria Józefa Wettin (1731–1767), c. Augusta III, króla Polski
55Karol X Burbon 9 października 1757
Wersal
6 listopada 1836
Gorizia
1824–1830Ludwik de Bourbon (1729-1765), delfin
Maria Józefa Wettin (1731–1767), c. Augusta III, króla Polski
56Ludwik Filip I 6 października 1773
Paryż
26 sierpnia 1850
Claremont
1830–1848Filip Égalité (1747-1793), książę Orleanu
Ludwika Maria Adelajda de Bourbon-Penthievre (1753-1821), c. Ludwika Jana Marii, księcia Penthievre
57Napoleon III 20 kwietnia 1808
Paryż
9 stycznia 1873
Chislehurst
1852–1870Ludwik Bonaparte (1778-1846), król Holandii
Hortensja de Beauharnais (1783-1837), c. wicehrabiego Aleksandra de Beauharnais
#ImięUrodzonyZmarłCzas rządówRodzice
1Wilhelm I 22 marca 1797
Berlin
9 marca 1888
Berlin
1871–1888Fryderyk Wilhelm III (1770–1840), król Prus
Luiza (1776–1810), c. Karola II, wielkiego księcia Meklemburgii-Strelitz
2Fryderyk III 18 października 1831
Poczdam
15 czerwca 1888
Poczdam
1888Wilhelm I (1797–1888), cesarz niemiecki
Augusta (1811–1890), c. Karola Fryderyka, wielkiego księcia Sachsen-Weimar-Eisenach
3Wilhelm II 27 stycznia 1859
Berlin
4 czerwca 1941
Doorn (Holandia)
1888–1918Fryderyk III (1831–1888), cesarz niemiecki
Wiktoria (1840–1901), c. królowej Wiktorii Wielkiej Brytanii
Lp.PrezydentObjął urządZłożył urządPartiaWiceprezydent
2John Adams17971801federalistaThomas Jefferson
3Thomas Jefferson18011809demokratyczny republikaninAaron Burr i George Clinton[2]
4James Madison18091817demokratyczny republikaninElbridge Gerry[2]
5James Monroe18171825demokratyczny republikaninDaniel Tompkins
6John Quincy Adams18251829demokratyczny republikaninJohn C. Calhoun
7Andrew Jackson18291837demokrataJohn C. Calhoun[3] i Martin Van Buren
8Martin Van Buren18371841demokrataRichard Johnson
9William Henry Harrison[4]18411841WigJohn Tyler
10John Tyler18411845Whig[5]brak
11James Knox Polk18451849demokrataGeorge Dallas
12Zachary Taylor[4]1849[6]1850WhigMillard Fillmore
13Millard Fillmore18501853Whigbrak
14Franklin Pierce18531857demokrataWilliam R. King[7]
15James Buchanan18571861demokrataJohn Breckinridge
16Abraham Lincoln[8]18611865republikaninHannibal Hamlin i Andrew Johnson
17Andrew Johnson18651869demokrata[9]brak
18Ulysses Simpson Grant18691877republikaninSchuyler Colfax i Henry Wilson[7]
19Rutherford Birchard Hayes18771881republikaninWilliam Wheeler
20James Abram Garfield[8]18811881republikaninChester Arthur
21Chester Alan Arthur18811885republikaninbrak
22Stephen Grover Cleveland18851889demokrataThomas A. Hendricks[7]
23Benjamin Harrison18891893republikaninLevi Parsons Morton
24Stephen Grover Cleveland18931897demokrataAdlai Ewing Stevenson I
25William McKinley[8]18971901republikaninGarret Hobart[7] i Theodore Roosevelt

Ważniejsze postacie XIX wieku

[edytuj | edytuj kod]
John Acton
Otto von Bismarck
Charles Dickens
William Ewart Gladstone
Klemens Lothar von Metternich
Napoleon Bonaparte
Florence Nightingale
Herbert Spencer
Alexis de Tocqueville
Oscar Wilde

Zobacz też

[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. ↑ Kamil Janicki, Bolączki periodyzacji, „Histmag.org”, 2.08.2008.
  2. 1 2 Zmarł będąc wiceprezydentem.
  3. ↑ Zrezygnował będąc wiceprezydentem.
  4. 1 2 Zmarł.
  5. ↑ Demokrata na liście Wigów.
  6. ↑ Nie zaprzysiężony tego dnia, który przyjęło się uważać za początek jego kadencji.
  7. 1 2 3 4 Zmarł będąc wiceprezydentem, nie zastąpiony.
  8. 1 2 3 Zamordowany.
  9. ↑ Demokrata na liście Republikanów.