Joan Fontaine

Joan Fontaine
	; Joan Fontaine (1943)
Imię i nazwisko	Joan de Beauvoir de Havilland
Data i miejsce urodzenia	22 października 1917 ; Tokio
Data i miejsce śmierci	15 grudnia 2013 ; Carmel-by-the-Sea
Zawód	aktorka
Współmałżonek	Brian Aherne; (1939–1945; rozwód); William Dozier; (1946–1951; rozwód); Collier Young; (1952–1961; rozwód); Alfred Wright, Jr.; (1964–1969; rozwód)
Lata aktywności	1935–1994
	Multimedia w Wikimedia Commons
	Cytaty w Wikicytatach

Joan Fontaine, właśc. Joan de Beauvoir de Havilland (ur. 22 października 1917 w Tokio, zm. 15 grudnia 2013 w Carmel-by-the-Sea) – amerykańska aktorka filmowa, teatralna i telewizyjna. Laureatka Oscara za pierwszoplanową rolę w filmie Podejrzenie (1941).

8 lutego 1960 otrzymała własną gwiazdę w Alei Gwiazd w Los Angeles znajdującą się przy 1645 Vine Street^[1]^[2].

Życiorys

Młodsza siostra aktorki Olivii de Havilland. Wraz z siostrą zrealizowała marzenie matki, która przed wyjściem za mąż sama chciała zostać aktorką^[3]. Trudne relacje sióstr stały się legendą Hollywood. W dzieciństwie Joan nie cieszyła się dobrym zdrowiem, m.in. z tego względu rodzina osiadła w Kalifornii. Kształciła się częściowo w Tokio (po rozwodzie rodziców).

Po powrocie do USA przyłączyła się do grupy teatralnej w San Jose, z którą współpracowała już Olivia. Osiadła w Los Angeles i rozpoczęła karierę w branży filmowej pod nazwiskiem Joan Burfiels dla odróżnienia od starszej siostry. Debiutowała w 1935 w filmie No More Ladies. Nie odniosła sukcesu i przez dłuższy czas pozostawała bez propozycji filmowych. W 1937 przyjęła nowy pseudonim Joan Fontaine, zagrała w kilku filmach, m.in. You Can't Beat Love, Dziesięć lat życia, Kobiety, Gunga Din. Role te zostały dużo lepiej przyjęte^[4].

W 1940 została po raz pierwszy nominowana do Oscara za Rebekę (w reżyserii Hitchcocka), przegrała jednak rywalizację o statuetkę z Ginger Rogers. Rok później zdobyła nagrodę za Podejrzenie (Suspicion, grała u boku Cary'ego Granta). Ponownie była nominowana w 1944 za film Wierna nimfa.

W późniejszych latach pracowała przede wszystkim dla telewizji i teatru (m.in. Broadwayu). Ostatnim filmem Fontaine był The Witches (1966).

Była czterokrotnie zamężna^[5]^[6]. Miała jedną biologiczną córkę Deborah (ur. 1948)^[7] i drugą adoptowaną, pochodzącą z Peru, Martitę (ur. 1946)^[8].

Zmarła 15 grudnia 2013 w swoim domu w Carmel-by-the-Sea w wieku 96 lat^[9]^[10].

Filmografia

Filmy fabularne

1935: No More Ladies jako Caroline Rumsey
1937: A Million to One jako Joan Stevens
1937: Music for Madame jako Jean Clemens
1937: Kłopoty małej pani (A Damsel in Distress) jako lady Alyce Marshmorton
1937: The Man Who Found Himself jako pielęgniarka Doris King
1937: You Can't Beat Love jako Trudy Olson
1937: Dziesięć lat życia (Quality Street) jako Charlotte Parratt (niewymieniona w czołówce)
1938: Sky Giant jako Meg Lawrence
1938: The Duke of West Point jako Ann Porter
1938: Maid's Night Out jako Sheila Harrison
1938: Blond Cheat jako Juliette 'Julie' Evans
1939: Zdobywca (Man of Conquest) jako Eliza Allen
1939: Kobiety (The Women) jako Peggy Day
1939: Gunga Din jako Emaline 'Emmy' Stebbins
1940: Rebeka (Rebecca) jako druga pani de Winter
1941: Podejrzenie (Suspicion) jako Lina McLaidlaw Aysgarth
1942: This Above All jako Prudence Cathaway
1943: Wierna nimfa (The Constant Nymph) jako Tessa Sanger
1944: Zatoka Francuza (Frenchman's Creek) jako Dona St. Columb
1944: Dziwne losy Jane Eyre (Jane Eyre) jako Jane Eyre
1945: The Affairs of Susan jako Susan Darell
1946: From This Day Forward jako Susan
1947: Ivy jako Ivy Lexton
1948: You Gotta Stay Happy jako Dee Dee Dillwood
1948: Cesarz walca (The Emperor Waltz) jako Johanna Augusta Franziska
1948: List od nieznanej kobiety (Letter from an Unknown Woman) jako Lisa Berndl
1948: Kiss the Blood Off My Hands jako Jane Wharton
1950: Born to Be Bad jako Christabel Caine
1950: September Affair jako Manina Stuart
1951: Darling, How Could You jako Pani Alice Grey
1952: Something to Live for jako Jenny Carey
1952: Otello (The Tragedy of Othello: The Moor of Venice) jako Page (niewymieniona w czołówce)
1952: Ivanhoe jako lady Rowena
1953: Bigamista (The Bigamist) jako Eve Graham
1953: Flight to Tangier jako Susan Lane
1953: Noce Dekamerona (Decameron Nights) jako Fiametta
1954: Casanova's Big Night jako Francesca Bruni
1956: Ponad wszelką wątpliwość (Beyond a Reasonable Doubt) jako Susan Spencer
1956: Serenade jako Kendall Hale
1957: Zanim dopłyną (Until They Sail) jako Anne Leslie
1957: Wyspa w słońcu (Island in the Sun) jako Mavis Norman
1958: Pewien uśmiech (A Certain Smile) jako Francoise Ferrand
1958: South Pacific jako polinezyjska kobieta
1961: The Light That Failed jako gospodyni
1961: Wyprawa na dno morza (Voyage to the Bottom of the Sea) jako dr Susan Hiller
1962: Czuła jest noc (Tender Is the Night) jako Baby Warren
1966: The Witches jako Gwen Mayfield
1978: The Users jako Grace St. George
1986: Dark Mansions jako Margaret Drake
1994: Dobry król (Good King Wenceslas) jako księżna Ludmiła

Seriale telewizyjne

1953-1955: Four Star Playhouse jako Trudy Overmeyer
1955: Letter to Loretta jako gość gospodyni
1956: The Ford Television Theatre jako Julie
1956: The 20th Century-Fox Hour jako Lynne Abbott
1956-1957: On Trial jako Adrienne
1956-1961: General Electric Theater jako hrabina Irene Forelli / Linda Stacey / Judith / Laurel Chapman / Melanie Langdon
1959: Westinghouse Desilu Playhouse jako Margaret Lewis
1960: Startime jako Julie Forbes
1960: Alcoa Presents: One Step Beyond jako Ellen Grayson
1961: Checkmate jako Karen Lawson
1962: The Dick Powell Show jako Valerie Baumer
1963: Wagon Train jako Naomi Kaylor
1963: The Alfred Hitchcock Hour jako Alice Pemberton
1965: The Bing Crosby Show jako Pani Taylor
1975: Cannon jako Thelma Cain
1980: Ryan's Hope jako Paige Williams
1981: Aloha Paradise
1981: Statek miłości (The Love Boat) jako Jennifer Langley
1983: Bare Essence jako Laura
1986: Przeprawy (Crossings) jako Alexandra Markham
1986: Hotel jako Ruth Easton

Nagrody

Nagroda Akademii Filmowej Najlepsza aktorka pierwszoplanowa: 1942 Podejrzenie

Przypisy

↑ Joan Fontaine. Walk of Fame. [dostęp 2026-06-25]. (ang.).
↑ RobertR. Kirsch RobertR., Hollywood Star Walk: Joan Fontaine, Actress, „Los Angeles Times”, 8 września 1978 [dostęp 2026-06-25] (ang.).
↑ VeronicaV. Horwell VeronicaV., Joan Fontaine obituary, „The Guardian”, 16 grudnia 2013 [dostęp 2013-12-16] (ang.).
↑ AnitaA. Gates AnitaA., Joan Fontaine, Who Won an Oscar for Hitchcock’s ‘Suspicion,’ Dies at 96, „The New York Times”, 15 grudnia 2013 [dostęp 2013-12-16] (ang.).
↑ MikeM. Barnes MikeM., Legendary Actress Joan Fontaine Dies at 96, „The Hollywood Reporter”, 15 grudnia 2013 [dostęp 2013-12-16] (ang.).
↑ Schauspielerin Joan Fontaine ist tot. rp-online.de, 2013-12-16. [dostęp 2013-12-16]. (niem.).
↑ Joan Fontaine And Husband Separate. „Daytona Beach Morning Journal”. 185/1949, s. 14, 1949-08-04. (ang.).
↑ Joan Fontaine Describes How She Adopted Inca Girl. „The Milwaukee Sentinel”. 44/1954, s. 9, 1954-07-11. ISSN 1052-4479. OCLC 11723897. (ang.).
↑ TomT. Vallance TomT., Joan Fontaine: Oscar-winner who became almost as well-known for a lifelong feud with her sister Olivia De Havilland, „The Independent”, 17 grudnia 2013 [dostęp 2013-12-17] (ang.).
↑ ClaudiaC. Luther ClaudiaC., Joan Fontaine dies at 96; star of ‘Suspicion’ and ‘Rebecca’, „Los Angeles Times”, 15 grudnia 2013 [dostęp 2026-06-25] (ang.).

Bibliografia

Joan Fontaine. T. 20: Kolekcja Alfred Hitchcock Przedstawia. Poznań: Oxford Educational Sp. z o.o., styczeń 2010, s. 9. ISBN 978-83-252-0760-1.
Pożegnania: Joan Fontaine (1917–2013). „Kino”. nr 1 (XLIV), s. 105, styczeń 2014. Warszawa: Fundacja Kino Jacka Cegiełki. ISSN 0023-1673.

Linki zewnętrzne

Joan Fontaine (1917–2013) w bazie IMDb (ang.)
Joan Fontaine w bazie Filmweb
Joan Fontaine w bazie Notable Names Database (ang.)

[1] Joan Fontaine. Walk of Fame. [dostęp 2026-06-25]. (ang.).

[2] RobertR. Kirsch RobertR., Hollywood Star Walk: Joan Fontaine, Actress, „Los Angeles Times”, 8 września 1978 [dostęp 2026-06-25] (ang.).

[3] VeronicaV. Horwell VeronicaV., Joan Fontaine obituary, „The Guardian”, 16 grudnia 2013 [dostęp 2013-12-16] (ang.).

[4] AnitaA. Gates AnitaA., Joan Fontaine, Who Won an Oscar for Hitchcock’s ‘Suspicion,’ Dies at 96, „The New York Times”, 15 grudnia 2013 [dostęp 2013-12-16] (ang.).

[hollywoodreporter-5] MikeM. Barnes MikeM., Legendary Actress Joan Fontaine Dies at 96, „The Hollywood Reporter”, 15 grudnia 2013 [dostęp 2013-12-16] (ang.).

[rp-online-6] Schauspielerin Joan Fontaine ist tot. rp-online.de, 2013-12-16. [dostęp 2013-12-16]. (niem.).

[7] Joan Fontaine And Husband Separate. „Daytona Beach Morning Journal”. 185/1949, s. 14, 1949-08-04. (ang.).

[8] Joan Fontaine Describes How She Adopted Inca Girl. „The Milwaukee Sentinel”. 44/1954, s. 9, 1954-07-11. ISSN 1052-4479. OCLC 11723897. (ang.).

[9] TomT. Vallance TomT., Joan Fontaine: Oscar-winner who became almost as well-known for a lifelong feud with her sister Olivia De Havilland, „The Independent”, 17 grudnia 2013 [dostęp 2013-12-17] (ang.).

[10] ClaudiaC. Luther ClaudiaC., Joan Fontaine dies at 96; star of ‘Suspicion’ and ‘Rebecca’, „Los Angeles Times”, 15 grudnia 2013 [dostęp 2026-06-25] (ang.).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

1927–1939	Janet Gaynor (1927/1928) Mary Pickford (1928/1929) Norma Shearer (1929/1930) Marie Dressler (1930/1931) Helen Hayes (1931/1932) Katharine Hepburn (1932/1933) Claudette Colbert (1934) Bette Davis (1935) Luise Rainer (1936) Luise Rainer (1937) Bette Davis (1938) Vivien Leigh (1939)
1940–1959	Ginger Rogers (1940) Joan Fontaine (1941) Greer Garson (1942) Jennifer Jones (1943) Ingrid Bergman (1944) Joan Crawford (1945) Olivia de Havilland (1946) Loretta Young (1947) Jane Wyman (1948) Olivia de Havilland (1949) Judy Holliday (1950) Vivien Leigh (1951) Shirley Booth (1952) Audrey Hepburn (1953) Grace Kelly (1954) Anna Magnani (1955) Ingrid Bergman (1956) Joanne Woodward (1957) Susan Hayward (1958) Simone Signoret (1959)
1960–1979	Elizabeth Taylor (1960) Sophia Loren (1961) Anne Bancroft (1962) Patricia Neal (1963) Julie Andrews (1964) Julie Christie (1965) Elizabeth Taylor (1966) Katharine Hepburn (1967) Katharine Hepburn (1968) Barbra Streisand (1968) Maggie Smith (1969) Glenda Jackson (1970) Jane Fonda (1971) Liza Minnelli (1972) Glenda Jackson (1973) Ellen Burstyn (1974) Louise Fletcher (1975) Faye Dunaway (1976) Diane Keaton (1977) Jane Fonda (1978) Sally Field (1979)
1980–1999	Sissy Spacek (1980) Katharine Hepburn (1981) Meryl Streep (1982) Shirley MacLaine (1983) Sally Field (1984) Geraldine Page (1985) Marlee Matlin (1986) Cher (1987) Jodie Foster (1988) Jessica Tandy (1989) Kathy Bates (1990) Jodie Foster (1991) Emma Thompson (1992) Holly Hunter (1993) Jessica Lange (1994) Susan Sarandon (1995) Frances McDormand (1996) Helen Hunt (1997) Gwyneth Paltrow (1998) Hilary Swank (1999)
2000–2019	Julia Roberts (2000) Halle Berry (2001) Nicole Kidman (2002) Charlize Theron (2003) Hilary Swank (2004) Reese Witherspoon (2005) Helen Mirren (2006) Marion Cotillard (2007) Kate Winslet (2008) Sandra Bullock (2009) Natalie Portman (2010) Meryl Streep (2011) Jennifer Lawrence (2012) Cate Blanchett (2013) Julianne Moore (2014) Brie Larson (2015) Emma Stone (2016) Frances McDormand (2017) Olivia Colman (2018) Renée Zellweger (2019)
Od 2020	Frances McDormand (2020/2021) Jessica Chastain (2021) Michelle Yeoh (2022) Emma Stone (2023) Mikey Madison (2024) Jessie Buckley (2025)