Georg Nagel
| ilustracja | |
| Państwo działania | |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
24 sierpnia 1953 |
| profesor | |
| Specjalność: biofizyka | |
| Nagrody | |
Georg Nagel (ur. 24 sierpnia 1953 w Weingarten) – niemiecki biofizyk, profesor Uniwersytetu w Würzburgu, zajmujący się m.in. fotoreceptorami, rodopsynami, kanałami jonowymi aktywowanymi światłem oraz optogenetyką, laureat Nagrody Nobla (2026).
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Studiował biologię i biofizykę na Uniwersytecie w Konstancji. W 1988 r. uzyskał stopień doktora na Uniwersytecie we Frankfurcie. Następnie odbył staże podoktorskie na Uniwersytecie Yale oraz Uniwersytecie Rockefellera. W latach 1988–1989 był stypendystą Yale University w ramach James Hudson Brown–Alexander B. Coxe Fellowship[1][2].
W 1992 r. powrócił do Niemiec i objął kierownictwo własnej grupy badawczej w Zakładzie Chemii Biofizycznej Instytucie Biochemii im. Maxa Plancka we Frankfurcie[2]. W 1995 r., wspólnie z Ernstem Bambergem, jako pierwszy wykazał funkcjonalną ekspresję bakteriorodopsyny w komórkach kręgowców, umożliwiającą wywoływanie przez światło prądów błonowych. W 2002 r., we współpracy z Peterem Hegemannem, współodkrył kanały jonowe aktywowane światłem – kanałorodopsyny. W 2003 r. wykazał możliwość wywoływania przez światło depolaryzacji ludzkich komórek z ekspresją kanałorodopsyny-2, co przyczyniło się do rozwoju optogenetyki[3].
Od 2004 r. jest profesorem fizjologii molekularnej roślin i biofizyki na Uniwersytecie w Würzburgu. Jego badania koncentrują się na naturalnych fotoreceptorach, zwłaszcza kanałorodopsynach i innych rodopsynach, a także na białkach flawinowych, w tym aktywowanych światłem cyklazach adenylanowych. Zajmuje się również wykorzystywaniem tych białek w optogenetyce oraz modyfikowaniem istniejących fotoreceptorów w celu nadawania im nowych funkcji[1][2].
Nagrody i wyróżnienia
[edytuj | edytuj kod]- 2010 – Wiley Prize in Biomedical Sciences[1]
- 2010 – Nagroda im. Karla Heinza Beckurtsa[4]
- 2012 – Zülch-Preis[1]
- 2013 – Prix Louis-Jeantet[1]
- 2015 – członek EMBO[3]
- 2018 – Nagroda Rumforda, wspólnie z Ernstem Bambergem, Edwardem Boydenem, Karlem Deisserothem, Peterem Hegemannem i Gero Miesenböckiem za wkład w rozwój optogenetyki[3].
- 2020 – Nagroda Shawa w dziedzinie nauk o życiu i medycyny, wspólnie z Gero Miesenböckiem i Peterem Hegemannem, za rozwój optogenetyki[5].
- 2026 – Nagroda Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny, za odkrycia dotyczące sterowanych światłem kanałów jonowych i optogenetyki (wraz z Karlem Deisserothem i Peterem Hegemannem)[6].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- 1 2 3 4 5 Georg Nagel. Lundbeckfonden. [dostęp 2026-10-05]. (ang.).
- 1 2 3 Georg Nagel. The Shaw Prize. [dostęp 2026-10-05]. (ang.).
- 1 2 3 Rumford Prize Awarded for the Invention and Refinement of Optogenetics. American Academy of Arts and Sciences, 2019-01-30. [dostęp 2026-10-05]. (ang.).
- ↑ Karl Heinz Beckurts-Preis 2010 für Dr. Stephan Lutgen, Dr. Adrian Avramescu und Dr. Désirée Queren, sowie Prof. Dr. Peter Hegemann, Prof. Dr. Georg Nagel und Prof. Dr. Ernst Bamberg. Karl Heinz Beckurts Stiftung, 2010-11-24. [dostęp 2026-10-05]. (niem.).
- ↑ 2020 Life Science & Medicine. The Shaw Prize. [dostęp 2026-10-05]. (ang.).
- ↑ Nobel Prize in Physiology or Medicine 2026 [online], NobelPrize.org [dostęp 2026-10-05] (ang.).