zeker

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  zeker    (hulp, bestand)
• IPA: / ˈzekər / (2 lettergrepen)
  • (Noord-Nederland): /ˈze.kər/
  • (Vlaanderen, Brabant): /ˈze.kər/
  • (Limburg): /ˈze.kər/

Woordafbreking

• ze·ker

Woordherkomst en -opbouw

• Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘veilig, stellig’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1240

	stellend	vergrotend	overtreffend
onverbogen	zeker	zekerder	zekerst
verbogen	zekere	zekerdere	zekerste
partitief	zekers	zekerders	-

Bijvoeglijk naamwoord

zeker

1. waaraan niet getwijfeld hoeft te worden

   • Het voortbestaan ervan werd door deze overwinning een stuk zekerder. 

   ▸ Ook is er kritiek op een van de oprichters van de zender, Lex Harding. Hij zegt in de documentaire dat hij zocht naar "lekkere wijven, mooie meiden om op televisie te presenteren". Hij erkent dat het er vroeger anders aan toe ging dan nu. "Waren opmerkingen overschrijdend naar de maatstaven die nu worden gehanteerd? Zeer zeker. Er werd gevloekt, gescholden en mensen werden uitgelachen."

   ▸ Het enige wat ik zeker wist was dat ik absoluut Canada wilde bereiken.

2. een ~ een bepaalde, een of andere

   • Hij werd door een zekere ziekte daarvan weerhouden. 

   ▸ Tot op zekere hoogte zei ik ermee dat ik vond dat ik serieus genomen moest worden.

Antoniemen

• onzeker

Hyponiemen

• bedrijfszeker, jazeker, sneeuwzeker, trefzeker, voorzeker, welzeker, zegezeker, zelfzeker

Afgeleide begrippen

• zekeren, zekerheid, zekerlijk

Vertalingen

    1. waaraan niet getwijfeld hoeft te worden   

Duits: sicher (de) Engels: certain (en), sure (en) Frans: certain (fr), sûr (fr)

Ido: certe (io) Papiaments: sigur Spaans: seguro (es), cierto (es)

Werkwoord

vervoeging van
zekeren

zeker

1. eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van zekeren
   

   • Ik zeker. 

2. gebiedende wijs van zekeren
   

   • Zeker! 

3. (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van zekeren
   

   • Zeker je? 

Gangbaarheid

• Het woord zeker staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "zeker" herkend door:

99 %	van de Nederlanders;
100 %	van de Vlamingen.