dak

Nederlands

1. Een dak met dakpannen.

Uitspraak

• Geluid:  dak    (hulp, bestand)
• IPA : / dɑk / (1 lettergreep)

Woordafbreking

• dak

Woordherkomst en -opbouw

• erfwoord via Middelnederlands dac van Oudnederlands thak, in de betekenis van ‘bedekking van huis’ aangetroffen vanaf de tweede helft van de 12e eeuw

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	dak	daken
verkleinwoord	dakje	dakjes

Zelfstandig naamwoord

het dak o

1. (bouwkunde) het deel dat een gebouw aan de bovenkant bedekt en bescherming biedt tegen het weer

   • Door de hevige storm stortte het dak in. 

   ▸ Uw witte schimmel is zwaar ziek, het zal zeker zes weken duren voordat hij weer beter is. En het is het enige paard dat over de daken kan rijden!'

   ▸ Een zwart-wit beeld uit de jaren vijftig van de vorige eeuw: regen op het Lodewijk Napoleonplein in Assen, een man met een paraplu laat zijn honden uit, huizen van baksteen onder steile driehoekige daken. Er is maar een verbinding met het beeld van de schamele behuizingen in Tutwiler, Mississippi: de blues.

Synoniemen

• kap, overkapping

Hyponiemen

   

aandak achterdak afdak autodak bladerdak cabriodak dubbeldaks enkeldaks galmdak golfdak grasdak groendak hefdak helidak helmdak hemeldak kerkdak klapdak koepeldak koeverdak kronendak kruisdak lessenaardak lessenaarsdak luifeldak Maasdak mansardedak onderdak pannendak panoramadak paviljoendak pinadak piramidedak puntdak rensdak rietdak roevendak roldak ruitdak schaaldak schaliedak schedeldak schilddak schooldak schuifdak stoppeldak strodak tentdak vegetatiedak vouwdak wolfdak wolfsdak wolvendak zaagdak zaagtanddak zadeldak zonnedak

Afgeleide begrippen

   

dakantenne dakappartement dakbaan dakbak dakbalk dakbedekking dakbekleding dakbeschot dakboer dakboerin dakbrand dakconcert dakconstructie dakdeel dakdekker dakdichting dakdrager dakdrop dakduif dakelement dakgebint dakgebinte dakgoot dakhaas dakhuis dakisolatie dakkamer dakkapel daklaag dakladder daklat dakleer daklei daklekkage daklicht daklijn daklijst daklook dakloos dakluik dakniveau dakopbouw dakoverstek dakpan dakpaneel dakpark dakplaat dakraam dakrail dakrand dakrestaurant dakriet dakruiter dakschaar dakschade dakschild dakspaan dakspant dakspijker dakstoel dakstructuur daktaal dakterras daktuin dakvenster dakverdieping dakvlak dakvoet dakvorm dakvormig dakvorst dakwerk dakwerker

Uitdrukkingen en gezegden

• Uit z'n dak gaan

Zeer boos of zeer vrolijk worden.

• iets op je dak krijgen

ergens de schuld van krijgen

• iets van de daken schreeuwen

iets overal bekend maken

• De speelman zit nog op het dak

gezegd van jonggetrouwde lieden, die nog in de wittebroodsweken zijn; de eerste vreugde is nog niet geheel voorbij, de muzikanten bevinden zich als het ware nog op het dak

• Een gouden dak op het huis hebben

wonen in een huis dat gebouwd is met geleend geld

• Een zilveren dak op het huis hebben

wonen in een huis dat gebouwd is met geleend geld

• Er is (te veel) dak op 't huis

er zijn te veel ongewenste toehoorders in de nabijheid en het is raadzaam om voorzichtig te zijn in het spreken

• Onder dak zijn

goed geborgen zijn

Vertalingen

    1. deel dat een gebouw aan de bovenkant bedekt en bescherming biedt tegen het weer   

Afrikaans: dak (af) Angelsaksisch: hrōf (ang) m Arabisch: سقف (ar) (saqf) m Bosnisch: krov (bs) m Bulgaars: покрив (bg) (pokriv) m Catalaans: teulada (ca) Chinees: 屋頂 (zh), 屋顶 (zh) (wūdǐng) Deens: tag (da) o Duits: Dach (de) o Engels: roof (en) Esperanto: tegmento (eo) Estisch: katus (et) Fins: katto (fi), ulkokatto (fi) Frans: toit (fr) m Fries: dak (fy) Hongaars: tető (hu), háztető (hu) Ido: tekto (io) IJslands: þak (is) o Indonesisch: atap (id) Italiaans: tetto (it) m Japans: 屋根 (ja) (yane) Koreaans: 지붕 (ko) (jibung) Koerdisch: ban (ku) Kroatisch: krov (hr) m

Latijn: tectum (la) o Lets: jumts (lv) m Limburgs: daak (li) o Minangkabaus: atok Noors: tak (no) o Oekraïens: дах (uk) Ossetisch: уӕлхӕдзар Perzisch: پشت بام (fa) Pools: dach (pl) m Portugees: telhado (pt) m Roemeens: acoperiş (ro) Russisch: крыша (ru) (krýša) v Servisch: Cyrillisch: кров (sr) m Latijns: krov (sr) m Sloveens: streha (sl) v Slowaaks: strecha (sk) Spaans: techo (es) m Swahili: paa (sw) Telugu: కప్పు (te) (kappu) Tsjechisch: střecha (cs) v Turks: çatı (tr), örtü (tr) Tyap: a̱kang (kcg) ka Zweeds: tak (sv) o

Gangbaarheid

• Het woord dak staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "dak" herkend door:

100 %	van de Nederlanders;
100 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Frans

Uitspraak

• Geluid: Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?

Woordherkomst en -opbouw

• (verkorting) van d'accord

Tussenwerpsel

dak

1. (chattaal) oké, in orde

Indonesisch

Bijwoord

dak

1. schrijfwijze voor ndak (nee, niet)

Nedersaksisch

Zelfstandig naamwoord

dak

1. dak