sandiwara
Bahasa Jawa kelas IX
Tahun Pelajaran 2025/2026
Mudrikah Zaini, S.
Pd.
sandiwara
sandiwara
Sandiwara asale saka tembung sandi (rahasia) lan
warah (ajaran), tegese ajaran sing diwulangake kanthi
cara ora blak‑blakan. Dadi sandiwara nduweni teges
piwulang kang ditindakake kanthi pralambang.
Jinising
Adhedhasar
critane
1.Tragedi : Crita
sandiwara
sedhih, pungkasan malih dadi nasib
tragis. Conto: Romeo and Juliet, Malin Kundang
2.Komedi : Cerita lucu kang isih ngandhut kritikan utawa
sindiran sosial marang masyarakat
3.Tragedi Komedi : Gabungan elemen sedih lan lucu, bisa
nggawe penonton nangis lan ngguyu.
4.Opera : Dhialog dilagokake karo iringan musik utawa
gamelan.
5.Melodrama : Pacelathon utawa dialog kang dipentasake
kanthi kanthi nggunakake iringan minangka latar supaya
emosionalitas luwih kuat
6.Sendratari : Kolaborasi sandiwara lan tari, pementasan
kagelar bareng tarian tanpa dialog, nanging kadang kala
ana narasi kanggo nyethakake adegane (kaya Sendratari
Ramayana ing Prambanan).
sandiwar
Adhedhasar Piranti
Pagelaranpanggung: pagelaran
1.Sandiwara sandiwara
a langsung ana panggung
2.Sandiwara radio: mung bisa dirungokaké, tanpa
adegan visual. Cocok kanggo siaran audio.
3.Sandiwara TV: drama digoyarake ing televisi,
bisa langsung utawa rekaman lan ditonton
kanthi audio lan visual
4.Sandiwara film: drama diproduksi minangka film
layar lebar utawa pendek, digiyarake ing bioskop
utawa layar gedhe.
5.Sandiwara wayang: kesenian wayang (kayata
wayang wong utawa wayang kulit) sing nganggo
lakon cerita lan dialog.
unsur
intrinsik
• Tema: minangka amanat utama kang diandharake
dening panulis liwat karangane.
• Paraga & Watak: Paraga yaiku tokoh
• Alur: dalaning crita, urutane yaiku Orientasi (kenalan)
→ Komplikasi (konflik) → Klimaks (kesadaran) →
Resolusi (amanat)
• Setting: sakabehing katrangan, panuduh sing ana
sesambungane karo wektu, swasana, lan panggonan
ing sajroning crita.
• Amanat: piweling saka pangripta kanggo
pamiarsa/pamacane.
Unsur
ekstrinsik
Unsur ekstrinsik yaiku unsur kang ana ing saknjabane karya sastra,
kayata :
1.Latar belakang kariptane karya sastra yaiku kapan karya kasebut
ditulis
2.Kahanan masyarakat nalika karya sastra kasebut digawe. (ekonomi,
sosial, budaya, lsp)
3.Latar belakang utawa kahanan pangripta
wonten
?
pitakenan
maturnuwu
n