Palestína

Forsaga

Bæði Ísraelsmenn og Palestínumenn eiga rætur sínar að rekja til Mið-Austurlanda. Grundvallarspurningin í deilunni fyrir botni Miðjarðarhafs snýr að því hver eigi tilkall til landsvæðisins. Gyðingar voru hraktir á brott í kringum 70 e. Kr. og dreifðust þá í kjölfarið yfir alla Evrópu og Mið-Austurlönd. Í mörg ár var þeim neitað um aðgang að svæðinu en á sama tíma urðu þeir oft fyrir ofsóknum og árásum í sínum nýju heimkynnum.

Í kjölfar m.a. rannsóknarréttarins í Suður-Evrópu ákvað fjöldi Gyðinga á 16. og 17. öld að setjast aftur að í Palestínu. Þá er áætlað er að heildaríbúafjöldi í Palestínu hafi verið í kringum 200.000, þar af 15.000 Gyðingar.

Skipulagðir fólksflutningar Gyðinga til Palestínu hófust árið 1882 í kjölfar styrkingar síonismans í Evrópu. Síonismi var stjórnmálahreyfing sem barðist fyrir ríki Gyðinga í Mið-Austurlöndum. Hreyfingin náði miklum diplómatískum framförum með Balfour yfirlýsingunni í 1917. Um er að ræða yfirlýsingu þar sem breska ríkisstjórnin lofaði að vinna að stofnun ríkis Gyðinga í Palestínu.

Gyðingar flytjast til Palestínu

Í kjölfar fyrri heimsstyrjöldina leystist ríki Osmana upp, en Palestína hafði verið hluti þess. Bresk stjórn tók þá við stjórnartaumun í Palestínu sem flýtti fyrir flutningi Gyðinga á svæðið. Þróunin var Palestínumönnum ekki að skapi sem leiddi til mikilla árekstra milli Gyðinga, sem voru í minnihluta, Araba sem voru í meirihluta og bresku herstjórnarinnar.

Eftir 1933 leiddu gyðingaofsóknir í Þýskalandi til mikillar aukningar á flutningi þeirra. Arabískir leiðtogar kröfðust þá þess að fólksflutningar Gyðinga yrðu stöðvaðir. Eftir það var Gyðingum neitað um að yfirgefa Evrópu, sem varð til þess að margir þeirra urðu fórnarlömb útrýmingabúða nasista. Árið 1949 voru Gyðingar u.þ.b. þriðjungur íbúafjölda Palestínu, heildaríbúafjöldinn var 1.530.000 manns.

Ísraelsríki er stofnað

Fólksflutningar Gyðinga héldu enn áfram eftir seinni heimsstyrjöldina og slæmt samviskubit Evrópu gerði það að verkum að stofnun ísraelsks ríkis hafði enn meiri stuðning en áður. Á sama tíma gripu öfgafullir Gyðingahópar, m.a. Irgun, til vopna og hófu árásir á bæði Breta og Palestínumenn. Afleiðingin var sú að sveitir arabískra sjálfboðaliða frá fjölmörgum löndum hófu að blanda sér í deiluna og styðja málstað Palestínumanna. Þessi erfiða staða leiddi til þess að bresk stjórnvöld hurfu á braut og létu SÞ eftir deiluna um Palestínu.

SÞ mælti með því að Palestínu skyldi skipt í tvennt, Gyðingum yrði úthlutað 54% landsvæðis á meðan Palestínumenn myndu fá 46%. Gyðingar samþykktu þetta en Palestínumenn, sem voru 70% mannfjölda, vildu ekki að ríki Gyðinga yrði stofnað á landsvæði sem þeir litu á að væri sitt land. Áður en SÞ gat afgreitt málið, tilkynnti stjórn síonista í Palestínu í millitíðinni eða árið 1948, að ríkið Ísrael hefði verið stofnað.

Arabaheimurinn leit á tilmæli SÞ og stuðning alþjóðasamfélagsins við stofnun ríkis Gyðinga sem svik við Palestínumenn. Fjöldi landa hafði hótað stríði yrði þetta raunin. Egyptaland, Írak, Jórdanía, Líbanon og Sýrland fylgdu hótununum eftir og varð Ísrael því strax í kjölfar stofnunarinnar þátttakandi í tveggja ára stríði gegn sínum arabísku nágrannalöndum. Stríð sem Ísraelsmenn höfðu sigur úr bítum.

Palestína ekki lengur til sem sérstakt landsvæði

Þegar stríðinu lauk, í janúar 1949, hafði Ísrael 21% stærra landssvæði en skipulagstillaga SÞ gekk út á. Egyptaland tók yfir Gasa og Jórdanía innlimaði hinn svokallaða Vesturbakka. Palestínumenn sátu eftir án eigin landsvæðis. 700.000 Palestínumanna höfðu flúið frá svæðinu sem Ísrael hafði tekið yfir. Þeir leituðu athvarfs í flóttamannabúðum á Gaza, á Vesturbakkanum og í nágrannalöndunum, Jórdaníu, Sýrlandi og Líbanon.

Í hinu svokallaða Sex daga stríði árið 1967 tóku Ísraelsmenn svo Gasa og Sínaí eyðimörkina frá Egyptalandi, Vesturbakkann ásamt Austur Jerúsalem frá Jórdaníu og hluta af Gólanhæðum frá Sýrlandi. Eftir að Sex daga stríðinu lauk stjórnaði Ísrael þar með öllu því svæði sem hafði áður talist til stjórnarsvæðis Palestínu. Afleiðingin var sú að u.þ.b. ein milljón Palestínumanna á hernumdum Vesturbakka og Gaza voru nú undir ísraelskri stjórn.

Palestínska frelsishreyfingin PLO – Yasser Arafat

Palestínska frelsishreyfingin (PLO) var stofnuð árið 1964 og leidd af Yasser Arafat frá 1969. PLO samanstóð af mörgum ólíkum palestínskum arnspyrnuhreyfingum sem börðust fyrir frjálsri Palestínu. Flóttamannabúðirnar voru mikilvægustu staðirnir til þess að afla liðs í palestínsku andspyrnubaráttuna. Hluti af andspyrnuhreyfingunni stóð fyrir hryðjuverkaárásum, m.a. flugránum, þar sem það vakti athygli á stöðu Palestínumanna.

Diplómatísk tímamót urðu hjá PLO árið 1988 þegar Arafat lagðist gegn hryðjuverkum í baráttunni um sjálfstætt ríki. Á svipuðum tíma lýsti palestínska þjóðarráðið (þing Palestínumanna í útlegð) yfir sjálfstæðu ríki Palestínu sem samanstóð af Gasa og Vesturbakkanum. Fjöldi landa viðurkenndu ríkið og krafa Palestínumanna um sjálfstjórn og stofnun ríkis styrktist eftir uppreisn á hernumdu svæðunum á Gasa og Vesturbakkanum árið 1987.

Í kjölfar Osloarsamkomulagsins varð Palestínumönnum ágengt og árið 1994 gátu þeir í fyrsta skipti kosið sín eigin stjórnvöld.

Oslóarsamkomulagið

Unnið var að Oslóarsamkomulaginu frá byrjun tíunda áratugarins og undir það var ritað árið 1993. Um var að ræða tímabundið samkomulag sem átti að leggja grunninn að endanlegu friðarsamkomulagi. Í Oslóarsamkomulaginu urðu Ísrael og PLO sammála um að palestínskt ríki yrði stofnað á fimm ára tímabili en í millitíðinni skyldi komið á fót palestínskri heimastjórn.

Vesturbakkanum var skipt upp í þrjár tegundir svæða; A, B og C svæði. Palestínska heimastjórnin áttu að stjórna A svæðinu (17% af Vesturbakkanum), sem náði nokkurn vegin yfir stóru bæina. Á B svæðinu (24%) höfðu yfirvöld í Palestínu borgaralega stjórn en Ísrael skyldi viðhalda herafla sínum. Á svæði C (59%) hafði Ísrael fulla stjórn.

Oslóarsamkomulagið fékk þó skyndilegan endi áður en 5 ára tímabilinu lauk. Forsætisráðherra Ísrael, Yitzhak Rabin, var myrtur af öfgafullum Gyðingi árið 1995 og arftaki hans var Benjamin Netanyahu. Netanyahu var mun síður tilbúin til að ganga að málamiðlunum en forveri sinn og deilan varð erfiðari. Á sama tíma byrjuðu palestínskir hópar sjálfsmorðsárásir á óbreyttum borgurum í Ísrael. Vilji til samningaviðræða var því mun minni hjá báðum aðilum.

Uppreisn, aðskilnaðarmúr og landnemabyggðir

Á fyrsta áratug 21. aldarinnar versnaði staðan mikið. Palastínumenn höfðu orðið fyrir vonbrigðum að ríkið sem þeim hafði verið lofað í Oslóarsamkomulaginu var aldrei stofnað og 2001 braust út önnur palestínsk uppreisn (á arabísku: intifada). Í þetta sinn urðu sjálfsmorðsárásir mun tíðari í Ísrael, sem leiddi til þess að ísraelski herinn herti tökin á Vesturbakkanum og Gasa verulega. Þetta kom sérstaklega fram í ferðatakmörkunum Palestínumanna sem þurftu að fara í gegnum stöðugt fleiri eftirlitsstöðvar og vegatálma til þess að geta farið sinnar leiðar. Árið 2002 hófst bygging aðskilnaðarmúrs sem nær langt inn á Vesturbakkann og gerir það að verkum að hlutar landsins eru ekki aðgengilegir fyrir Palestínumenn. Aðskilnaðarmúrinn var fordæmdur af SÞ og alþjóðadómstólinn í Haag telur byggingu múrsins ekki í samræmi við alþjóðalög.

Á sama tíma hélt Ísrael áfram að byggja landnemabyggðir Gyðinga á Vesturbakkanum og Austur-Jerúsalem sem Palestínumenn líta á sem sína höfuðborg. Landnemabyggðir byrjuðu að skjóta upp kollinum í kjölfar Sex daga stríðsins 1967 en Gyðingar hófu að koma þeim á fót af alvöru á tíunda áratug 20. aldar. Einhverjir landnemar líta svo á að Gyðingar séu hin Guðs útvalda þjóð og þar með eigi þeir rétt til þess að búa í öllu biblíulega Ísrael. Vesturbakkinn og Austur-Jerúsalem eru mikilvægir trúarstaðir fyrir Gyðinga. Meirihluti ísraelskra landnema hafa hins vegar flutt til hernumdu svæðanna þar sem ísraelska ríkið býður efnahagslegan stuðning s.s. skattaafslátt og ódýrar íbúðir á svæðunum.

Í dag eru um hálf milljón manna búsett á Vesturbakkanum og Austur-Jerúsalem. Landnemabyggðirnar eru ólöglegar með hliðsjón af alþjóðalögum þar sem þær eru byggðar á palestínsku landi og einnig í ljósi þess a herstjórn hefur ekki leyfi til þess að flytja almenna borgara sína á þau svæði sem eru hernuminn. Landnemabyggðirnar eru ein af stærstu hindrununum fyrir friðarferli milli Ísrael og Palestínumanna.

Aðskilnaður Hamas og Fatah

Í janúar 2006 unnu Hamas kosningarnar á palestínsku sjálfsstjórnarsvæðunum og PLO-flokkurinn, Fatah, missti völd. Hvoru tveggja Bandaríkin og Evrópusambandið eru með Hamas á lista yfir hryðjuverkasamtök og hafa hin nýju palestínsku stjórnvöld fengið kaldar móttökur á Vesturlöndum. Í ljósi þess að hin nýja lýðræðislega kjörna ríkisstjórn var ekki viðurkennd af alþjóðasamfélaginu lét Hamas reyna á að koma á samsteypustjórn með Fatah. Efnahagsleg og stjórnmálaleg sniðganga hélt þó áfram að sama krafti og samsteypustjórnin féll.

Fatah og Hamas áttu í deilum í kjölfarið, þá sérstaklega um það hverjir ættu að hafa stjórn yfir friðarsveitunum og bera ábyrgð á að halda uppi lögum og reglu. Stöðugum bardögum lauk árið 2007 með því að Hamas tók yfir stjórnina á Gasa og forsetin Mahmoud Abbas og Fatah tók völd á Vesturbakkanum. Síðan þá hefur staða mannréttinda fyrir stjórnmálaandstæðinga beggja flokka versnað mikið.

Alþjóðasamfélagið hefur valið að styðja Mahmoud Abbas og Fatah. Í millitíðinni er vandamálið þó að Abbas hefur lítinn stuðning meðal Palestínumanna og getur ekki samið fyrir hönd Gasa, þar sem Hamas er við völd. Á síðustu árum hefur verið mikilvægt að sættir milli Hamas og Fatah náist. Haustið 2012 voru haldnar sveitarstjórnarkosningar á Vesturbakkanum sem dró úr styrk Fatah. Hamas sniðgekk kosningarnar og leyfði þar að auki alls engar kosningar á Gasa.

Samningaviðræður sem mistókust og Gasa stríðið

Á fyrsta áratug 21. aldarinnar fóru fram fjöldi tilrauna til samningaviðræðna, bæði í Taba og Annapolis, án þess að nokkur lausn fengist. Ísrael hélt því fram að engir palestínskir samningsaðilar væru fyrir hendi og besta lausnin væri að reyna að enda deiluna upp á eigin spýtur. 2005 dró forsætisráðherra, Ariel Sharon, allar ísraelskar hersveitir og landnemabyggðir frá Gasa og byggði þess í stað aðskilnaðarmúr. Þar með hafði Ísrael stjórn yfir hvoru tveggja inn- og útflutningi vara og ferðum fólks ásamt því að beita hernaðaraðgerðum á Gasaströndinni með jöfnu millibili. Hamas og aðrar hersveitir á Gasa hafa svarað með því að skjóta eldflaugum á suður Ísrael. Mannfall af völdum eldflauganna hefur ekki verið mikið en skapar stöðuga ógn fyrir hluta almennra borgara í Ísrael.

Um miðjan desember 2008 var samkomulagi um vopnahlé milli Hamas og Ísrael slitið en það hafði þá verið mjög viðkvæmt. Ekki tókst að ná saman um nýtt samkomulag og báðir aðilar sökuðu hvorn annan um að hafa brotið vopnahléið fyrst. 27. desember hóf Ísrael umfangsmiklar árásir af lofti og landi þar sem 1400 Palestínumenn létu lífið og 13 ísraelskir hermenn. Stríðið á Gasa hristi upp í stórum hlutum alþjóðasamfélagsins og Ísrael var sakað um mikil og óhófleg viðbrögð. Stríðið stóð í 25 daga og lagði Gasa í rúst.

Tveimur mánuðum eftir stríðið voru kosningar í Ísrael. Benjamin Netanyahu var kosinn sem nýr forsætisráðherra. Ríkisstjórn hans samanstendur af flokkum og aðilum sem hafa verið harðlínumenn í samskiptum sínum við Palestínu, sé sagan skoðuð. Þrátt fyrir stór loforð, frá Bandaríkjunum og Obama forseta um að flýta fyrir friðarferlinu, hefur Ísrael Gasa og íbúa Vesturbakkans enn í einangrun.

Palestínska heimastjórnin hefur leitt umfangsmikið ríkisbyggingarverkefni, til að tryggja að allar nauðsynlegar stofnanir séu til staðar. 2011 var vinnan komin svo langt að fjölda aðila lýsti yfir að palestínskt ríki myndi geta lifað lengi.

Gegn palestínsku ríki í SÞ?

Þrátt fyrir þrýsting frá Ísrael og Bandaríkjunum ákvað Mahmoud Abbas í ljósi þess sem að framan greinir að leggja inn umsókn hjá öryggisráði SÞ um að gerast aðildarríki SÞ. Bandaríkin beittu neitunarvaldi sínu við meðferðina.

Palestínumenn vonast til þess aðild að fjölbreyttum stofnunum SÞ muni ryðja brautina svo alþjóðasamfélagið muni viðurkenni palstínska ríkið. Til þess að auka líkur sínar á því sóttu Palestínumenn um að fá stöðu sína innan SÞ uppfærða frá því að vera áheyrnarsvæði í það að vera áheyrnarríki hjá Allsherjarþingi SÞ. Þessi beiðni var samþykkt haustið 2012 (sjá eigin staðreyndardálk). Ísrael og Bandaríkin hafa gagnrýnt Palestínumenn fyrir að hafa farið út af samningabrautinni en Palenstínumenn líta svo á að af sinnu hálfu geti þeir vel samið frið við Ísrael þrátt fyrir að vera viðurkennt sem ríki hjá SÞ.

Um Ísraelskt apartheid

Michael Lynk, þáverandi sérfræðingur Sameinuðu þjóðanna um stöðu mannréttinda á hernumdu palestínsku svæðunum, komst í skýrslu sinni til Mannréttindaráðs Sameinuðu þjóðanna 25. mars 2022 að þeirri niðurstöðu að 55 ára hernámsstjórn Ísraels á palestínsku svæðunum teljist vera apartheid (aðskilnaðarstefna). Núverandi sérfræðingur, Francesca Albanese, hefur komist að sömu niðurstöðu.

Ísraelskt apartheid felur í sér að Palestínumenn séu kúgaðir, mismunað og ofsóttir á kynþáttalegum grundvelli, vegna þess hverjir þeir eru sem Palestínumenn. Samkvæmt alþjóðalögum telst aðskilnaðarkerfi glæpur gegn mannkyninu.

Stór alþjóðleg mannréttindasamtök eins og Human Rights Watch og Amnesty International, hafa áður komist að þeirri niðurstöðu að stefna Ísraels gagnvart Palestínumönnum brjóti gegn samningnum gegn apartheid, eins og skýrsla Sameinuðu þjóðanna staðfestir. Ísraelsku samtökin B'Tselem hafa komist að sömu niðurstöðu, eins og nokkur palestínsk samtök.

Mannréttindasamtök halda því fram að aðskilnaður Ísraels takmarkist ekki við hernumdu svæðin, heldur hafi hann áhrif á palestínsku þjóðina alla. Þetta nær til palestínskra flóttamanna og Palestínumanna sem hafa ísraelskt ríkisborgararétt.

Gaza á ný undir Ísraelskum yfirráðum

Árið 2005 ákvað Ísrael að draga til baka allar sínar hersveitir og byggðir af Gazasvæðinu. Ísrael lagði þá viðskiptaþvingun á Gasa árið 2007, í kjölfar þess að Hamas komst til valda. Viðskiptaþvingunin takmarkar fólks- og vöruflutninga svo mikið að Gazasvæðið er nánast óíbúðarhæft. Sameinuðu þjóðirnar telja Gazasvæðið enn vera undir ísraelskum hernámi.

Í gegnum árin hefur Ísrael framkvæmt fjölda hernaðaraðgerða og eldflaugárása gegn Gazasvæðinu. Hamas og önnur vígamannahópar í Gaza hafa aftur á móti skotið minni en banvænum eldflaugum á Ísrael. Ísraelskar hernaðaraðgerðir hafa valdið gífurlegum eyðileggingi á Gazasvæðinu. Þessar aðgerðir fela í sér: 

• 22 daga stríð um skiptinguna 2008/2009, sem leiddi til dauða um 1.400 Palestínumanna.
• 51 daga stríð sumarið 2014, þar sem 2.100 palestínumenn voru drepnir, flestir þeirra borgarar. Auk þess voru 73 Ísraelsmenn drepnir, flestir þeirra hermenn.
• 11 daga stríð vorið 2021, þar sem nokkur hundruð palestínumenn voru drepnir og særðir, og tugþúsundir urðu heimilislausir

2023-25: Ísrael ákært fyrir þjóðarmorð

Nýjasta stríðið milli Ísraels og Palestínumanna hófst 7. október 2023, þegar palestínskir hópar í Gazasvæðinu (m.a. Hamas) gerðu óvænta og umfangsmikla árás á Ísrael. Aðgerðin fól ekki aðeins í sér eldflaugasókn, eins og áður, heldur einnig að yfir þúsund vopnaðir Palestínumenn brjótust út úr Gazasvæðinu og drápu marga á ísraelska hliðinni. Samkvæmt Sameinuðu þjóðunum, með vísan til ísraelskra heimilda, voru um 1.200 manns drepnir, þar af að minnsta kosti 809 borgarar. Árásarmennirnir tóku einnig 251 manneskju til gísla og færðu til Gazasvæðisins. Gíslataka og markviss árásir á borgara eru skýr brot á alþjóðalögum.

Aðgerðin undir forystu Hamas leiddi til þess að ísraelska ríkisstjórnin lýsti yfir stríði og leitaði hefndar. Ísrael hóf gríðarlega loftárásaherferð gegn Gazasvæðinu, þéttbýlu svæði sem er heimili um 2,3 milljóna manna, nánast helmingur þeirra börn. Ísrael herpti einnig umsátrið verulega, þar á meðal með ströngum takmörkunum á matvælum og lyfjum. Þetta hefur leitt til:

• 72.000 palestínskra hafa verið drepnir og margir fleiri slasaðir, stór hluti þeirra börn;
• alvarlegs skorts á mat, hreinu vatni og öryggi;
• brýnrar þörfar fyrir meiri læknisaðstoð, lyfjum og lækningatækjum;
• mörg sjúkrahús hafa verið eyðilögð eða eru úr rekstri vegna rafmagns- og eldsneytisskorts.

Aðalritari Sameinuðu þjóðanna, António Guterres, hefur gefið eftirfarandi yfirlýsingu um ofbeldið frá 7. október: "Þjáning Palestínumanna getur ekki réttlætt þær hræðilegu árásir sem Hamas framdi, og hræðilegu árásir Hamas geta ekki réttlætt hópeflingu refsingu gegn palestínumönnum".

Þetta er gagnrýni á loftárásir Ísraels og umsátrið um Gazasvæðið, sem Sameinuðu þjóðirnar og nokkrar mannréttindasamtök telja vera brot á alþjóðalögum og ætti að vera rannsakað sem stríðsglæpur. Ennfremur telst markviss eyðing bygginga á Gazasvæðinu af hálfu Ísraels stríðsglæpur, samkvæmt mannréttindaráðherra Sameinuðu þjóðanna.

Þjóðarmorð

Bæði sjálfstæð nefnd Sameinuðu þjóðanna og nokkur mannréttindasamtök hafa komist að þeirri niðurstöðu að stríð Ísraels í Gazasvæðinu teljist þjóðarmorð. Þjóðarmorð er útrýming fólks vegna þess að það tilheyrir ákveðnum hópi.

Sérstakur fulltrúi SÞ, Francesca Albanese, skrifar að spurninguna um þjóðarmorð beri að skoða í ljósi markmiðs Ísraels um að landnema palestínskt land að fullu, með því að fjarlægja eins marga Palestínumenn og mögulegt er.

Suður-Afríka ásakar Ísrael um brot á samningi um þjóðarmorð. Þau höfðu málið upp fyrir Alþjóðadómstólnum í Haag, sem ákvað í janúar 2024 að taka fyrir málið. Á sama tíma krafðist Alþjóðadómstóllinn þess að Ísrael hætti strax að drepa og meiða Palestínumenn. Þetta er krafa sem er löglega bindandi samkvæmt alþjóðalögum og sem Ísrael verður að hlýða, en það gerði það ekki.

Vopnahléssamkomulag milli Ísraels og Hamas var gert í janúar 2025, en það hrundi fljótt. Ísrael hélt áfram með loftárásir, flutninga og hungur palestínsku íbúa á Gazasvæðinu.

Nýtt vopnahléssamkomulag var gert í október 2025 sem hluti af svokallaðri friðaráætlun Donalds Trump, en palestínsku íbúarnir lifa áfram undir kveljandi hernámi þar sem margir eru enn drepnir og flæmdir af heimilum sínum.

Hlutverk SÞ í deilunni

Fyrsta friðargæsluaðgerðin í sögu Sameinuðu þjóðanna, UNTSO, var send til Palestínu árið 1948. Hlutverk hennar var að ljúka stríðinu sem þá stóð yfir. UNTSO er enn til staðar í Ísrael og Palestínu. Hún samanstendur bæði af friðargæsluathugendum og herliði, og verkefni hennar fela í sér að fylgjast með því að friðarsamningum milli Ísraels og nágrannaríkja þess sé framfylgt.

Sveit Sameinuðu þjóðanna í Ísrael og Palestínu vinnur með friðargæsluliðum í Líbanon og Sýrlandi (Golan-hæðum). Starfsfólk hennar hefur einnig verið nægilega sveigjanlegt til að verða sent út með skömmum fyrirvara í aðgerðir Sameinuðu þjóðanna annars staðar í heiminum.

Allsherjarþing Sameinuðu þjóðanna, og að nokkru leyti Öryggisráð Sameinuðu þjóðanna, hefur samþykkt fjölda ályktana um átökin frá því Ísrael var stofnað árið 1948. Flest þeirra hafa gagnrýnt ísraelsku hernámið yfir palestínsku svæðunum frá 1967. Ísrael hefur kosið að hunsa gagnrýnina og er í dag það land í heiminum sem hefur hunsað hvað flestar ályktanir Sameinuðu þjóðanna. Í Öryggisráðinu eru margar ályktanir gegn Ísrael stöðvaðar með neitunarvaldi Bandaríkjanna.

SÞ og Palestínskir flóttamenn

Um helmingur palestínsku þjóðarinnar telst vera flóttamenn. Í dag nemur það um 5,9 milljónum manna. Aðalástæðan er sú að Palestínumönnum sem flúðu í stríðunum 1948 og 1967 hefur ekki verið leyft af Ísrael að snúa aftur til heimila sinna. Þessir einstaklingar, ásamt börnum sínum og barnabörnum, hafa því haldist flóttamenn og eiga rétt á að snúa aftur, samkvæmt Sameinuðu þjóðunum og alþjóðalögum.

Palestínsku flóttamennirnir búa aðallega á Gazasvæðinu og Vesturbakkanum, og í nágrannalöndunum Jórdaníu, Líbanon, Sýrlandi og Egyptalandi.

Sameinuðu þjóðirnar reka sérstaka hjálparstofnun fyrir palestínska flóttafólkið, UNRWA. Íbúar Gazasvæðisins eru alfarið háðir þeirri aðstoð sem UNRWA veitir á sviði heilbrigðismála og menntunar. 

Heimildir: Uppsala Conflict database, Institutt for fredsforkning (PRIO), Aschehoug og Gyldendals store norske leksikon, Friðargæslusveitir SÞ, Félag Sameinuðu þjóðanna, BBC