Bane And Shadow

Available at [Link]
( 4.7/5.0 ★ | 330 downloads )
-- Click the link to download --

[Link]
539780316268141&type=15&murl=http%3A%2F%[Link]%2Fsearch%2
Fbooks%2Fisbn%2F9780316268141
Bane And Shadow

ISBN: 9780316268141
Category: Media > Books
File Fomat: PDF, EPUB, DOC...
File Details: 6.4 MB
Language: English
Website: [Link]
Short description: Very Good Size: 4x1x7; Mass Market Paperback. Very
Good. Premium mass market edition.

DOWNLOAD: [Link]
offerid=1494105.26539780316268141&type=15&murl=http%3A%2F%2F
[Link]%2Fsearch%2Fbooks%2Fisbn%2F9780316268141
 Bane And Shadow

• Click the link: [Link]

1&type=15&murl=http%3A%2F%[Link]%2Fsearch%2Fbooks%2Fisbn%2F9780316268141 to do
latest version of Bane And Shadow in multiple formats such as PDF, EPUB, and more.

• Don’t miss the chance to explore our extensive collection of high-quality resources, books, and guides on
our website. Visit us regularly to stay updated with new titles and gain access to even more valuable
materials.
.
The Project Gutenberg eBook of Homeri
Carmina et Cycli Epici Reliquiæ. Pars
Secunda: Odyssea
 This ebook is for the use of anyone anywhere in the United States and
most other parts of the world at no cost and with almost no
restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or re-use it
under the terms of the Project Gutenberg License included with this
ebook or online at [Link]. If you are not located in the
United States, you will have to check the laws of the country where
you are located before using this eBook.

Title: Homeri Carmina et Cycli Epici Reliquiæ. Pars Secunda: Odyssea

Author: Homer

Editor: Ambroise Firmin-Didot

Release date: August 1, 2016 [eBook #52693]

Most recently updated: October 23, 2024

Language: Latin

Credits: Produced by Carolus Raeticus

*** START OF THE PROJECT GUTENBERG EBOOK HOMERI CARMINA ET

CYCLI EPICI RELIQUIÆ. PARS SECUNDA: ODYSSEA ***
HOMERI CARMINA
ET CYCLI EPICI RELIQUIÆ.
PARS SECUNDA:

HOMERI
ODYSSEA
 PARISIIS,
EDITORE AMBROS. FIRMIN DIDOT,

INSTITUTI REGII FRANCIÆ TYPOGRAPHO.

SUMPTIBUS ET TYPIS.

M DCCC XXXVIII.
 Transcriber's Note:
For the creation of this e-book the following texts have been
used:

"Homeri Carmina et Cycli Epici Reliquiae—Graece et Latine cum Indice

Nominum et Rerum" (Parisiis, Editore Ambros. Firmin Didot, 1838) for the
extract from the Præfatio and the Latin text of the Odyssea.
"Le Journal des savants" (Juin 1838, Académie des inscriptions et belles-
lettres (France), ed. Jean Cusson, Paris, p. 377-378) for some insight into
the Latin version.
"The Iliad of Homer" (translated by Alexander Pope with notes by the Rev.
Theodore Alois Buckley, M.A., F.S.A., Project Gutenberg text #6130) for
the Argument prefixed to each Book.

All changes applied by the Transcriber to the Latin text are

explained in the footnotes.

The Latin translation presented in this work was transcribed from

a Greek/Latin edition. It deliberately tries to stay as close as
possible to the Greek original, not only to make the Greek text
more accessible, but also for other reasons which are best
explained by a review in the French magazine "Le Journal des
Savants":

"Les poëmes homériques remontant à une si haute antiquité,

et ils ont été si différemment interprétés par les anciens
Grecs eux-mêmes, que pour donner une idée de ce
monument qui nous retrace une nature et des mœurs si
opposées à celles de notre civilisation, il était indispensable
de s'astreindre, dans la traduction latine, à la fidélité la plus
rigoureuse, et à conserver les plus faibles nuances de
construction, de peur de dire autre chose, ou du moins de
parler autrement que ne le fait Homère, et de défigurer ansi
la marche libre et naïve de son langage. On a donc eu raison
de conserver l'ancienne manière de traduire Homère mot
pour mot, et même d'étendre l'application de ce système
jusqu'aux limites imposées par la langue latine. Avant les
travaux de Wolf, de Heyne, de Passow, et surtout de
Buttmann, le sens de bien des mots, de bien des phrases,
n'avait point été constaté; c'est ce que la nouvelle traduction
a dû faire en changeant alors en totalité l'ancienne version,
et en offrant ainsi le résumé des travaux les plus récents.
Bien des fautes de traduction qui s'étaient transmises en
quelque sorte traditionellement, un grand nombre
d'incorrections, de négligences, restaient dans l'ancienne
version latine, œuvre primitive de Raphael Volaterranus et
d'André Divus; elles ont disparu dans la nouvelle et sont
remplacées par une explication claire et précise. Toutes les
fois que pour faciliter l'intelligence de certains passages
difficiles on a dû insérer dans la traduction des mots
nécessaires qui ne se trouvaient pas dans l'original, on a pris
soin de mettre ces mots en caractères italiques. Partout la
diction homérique est conservée scrupuleusement, ainsi que
la marche des périodes. C'est ce qui manquait
principalement aux anciennes traductions; et cependant c'est
de la liaison plus ou moins étroite des membres de chaque
phrase que résulte l'appréciation de l'ancienneté relative des
différentes parties des poésies homériques."
 PRÆFATIO.
Inceptum nostrum, quo primi in Gallia Græcos scriptores in unius
corporis æquabilitatem redigere aggressi sumus, commendatione
et notis præfationum artibus egere non videtur; sed paucis
dicendum est, unde ea quam elegimus edendi ratio pendeat.
Dudum ægre tuleramus quod tot scriptorum editiones veteribus
inquinatæ vitiis vulgo circumferrentur atque adeo sæpius
repeterentur, dum exstarent eorumdem scriptorum emendatæ et
a summis criticis antiquo nitori restitutæ: annon oportuit illorum
ingeniorum, quæ optimi quique nostratium laudibus et imitatione
celebrarunt, opera popularibus nostris exhiberi pura, emendata,
quantum fieri potest libera a depravatione barbariæ quam
transierant? Hoc igitur primum et præcipue curamus, ut non
solum ex optimis quæ exstant editionibus scriptorum quisque
exprimatur, sed harum etiam multas criticis celeberrimis
tradidimus denuo examinandas et emendandas; præterea,
ubicumque res videtur postulare, Regiæ Bibliothecæ manuscriptos
imus consultum. Altera cura est, ut ad intelligentiam quoque
scriptorum in Collectione nostra præstemus quod prosit
unicuique: quum enim adnotatio vel præstantissima ex arbitrio
denique pendeat commentatoris, cui plana nonnunquam
videbuntur quæ aliis obscura, interpretationes latinas e regione
græcorum ponere decrevimus, utpote quæ prorsus omnia
reddant, non locos selectos illustrent. Has vero, antequam
tradantur typothesis, doctissimi viri severo examini subjectas
accurate corrigunt; nonnullorum scriptorum plane novæ parantur.
Denique multum augeri putavimus editionum nostrarum
utilitatem, si boni rerum nominumque indices adderentur; nam
vel ii qui scriptorem aliquem sæpe legerunt, nonnunquam haud
satis meminere quo in libro ejus quove versu vel capite narretur
res qua opus habent. Ceterum e cura unicuique scriptori impensa
referetur in præfationibus.

Homeri, ut nunc res sunt, Wolfiana dari debebat recensio, quam

ex Gulielmi Dindorfii editione accurate expressimus.
Interpretationes latinæ, bono ut nobis videtur consilio, in hoc
antiquissimo poeta verbum verbo reddunt, nisi quod sæpe comtas
posteriorum more periodos ingerunt, oppositionibus distinentes,
causalibus particulis vincientes, quæ apud illum ingenue et libere
procedunt. Præterea ipsis inhærent veteris textus græci vitia, et
alia quædam ex vertentium incuria nata, plurima denique in iis
vocabulis commissa, quæ recentiorum demum criticorum et
interpretum sollertia explicuit. In postremis ita versati sumus, ut,
quæ dubitatione carere et firmis niti testimoniis viderentur, ea
haud cunctanter repræsentaremus; at ubi dubitationis aliquid
superesset, sequeremur potius antiquorum interpretationem eam
quæ sententiæ aptissima esset. Hoc autem præsertim enisi
sumus ut quam proxime posset latina langua Græcorum vestigia
legeremus, quo patris poetarum membra et motus omnes,
quantum per latinam vestem licebat, conspiciendi præberentur;
sed in tali incepto non potuit impediri, quin nonnulla quæ
rarissime sibi indulserunt Latini, hæc translatio offerat
frequentissime; nonnulla etiam quæ argenteam ætatem
egrediuntur, recipi necesse erat: a barbaris tamen verbis et
locutionibus sedulo cavimus. Ita, veteribus licet superstructa, hæc
interpretatio pro nova esse possit.

[...]

Reliquum est, ut Tu, benevole Lector, operam huic volumini

impensam æquo animo boni consulas. Vale nobisque fave.

Parisiis, idibus Octobribus MDCCCXXXVII.

Table of Contents.[TR1]

I. Minerva's Descent to Ithaca.

II. The Council of Ithaca.
III. The Interview of Telemachus and Nestor.
IV. The Conference with Menelaus.
V. The Departure of Ulysses from Calypso.
 VI. The arrival of Ulysses at Phaeacia.
VII. The Court of Alcinous.
VIII. Games and Songs.
IX. The Adventures of the Cicons, Lotophagi and Cyclops.
X. Adventures with Aeolus, the Laestrygons, and Circe.
XI. The Descent into Hell.
XII. The Sirene, Scylla, and Charybdis.
XIII. The Arrival of Ulysses in Ithaca.
XIV. The Conversation with Eumaeus.
XV. The Return of Telemachus.
XVI. The Discovery of Ulysses to Telemachus.
XVII. The Return of Ulysses.
XVIII. The Fight of Ulysses and Irus.
XIX. The Discovery of Ulysses to Euryclea.
XX. Before the Slaughter.
XXI. The Bending of Ulysses' Bow.
XXII. The Death of the Suitors.
XXIII. The Recognition of Ulysses by Penelope.
XXIV. The Discovery of Ulysses to Laertes.

[TR1] Alexander Pope's translation has no title for the argument

to the 6th, 8th, 17th, 20th, 23rd, and 24th Book. Therefore one
was supplied by the Transcriber.
 Odysseæ I.—Deorum concilium. Minerva
adhortatur Telemachum.
ARGUMENT: MINERVA'S DESCENT TO ITHACA.

The poem opens within forty eight days of the arrival of Ulysses in
his dominions. He had now remained seven years in the Island of
Calypso, when the gods assembled in council, proposed the
method of his departure from thence and his return to his native
country. For this purpose it is concluded to send Mercury to
Calypso, and Pallas immediately descends to Ithaca. She holds a
conference with Telemachus, in the shape of Mantes, king of
Taphians; in which she advises him to take a journey in quest of
his father Ulysses, to Pylos and Sparta, where Nestor and
Menelaus yet reigned; then, after having visibly displayed her
divinity, disappears. The suitors of Penelope make great
entertainments, and riot in her palace till night. Phemius sings to
them the return of the Grecians, till Penelope puts a stop to the
song. Some words arise between the suitors and Telemachus,
who summons the council to meet the day following.

TEXT:

Virum dic mihi, Musa, versutum, qui valde multum

erravit, postquam Trojæ sacram urbem evertit;
multorumque hominum vidit urbes, et mores cognovit:
plurimos autem ille in mari passus-est dolores suo in animo,
quærens-servare suamque animam et reditum sociorum.
Sed neque sic socios servavit, cupiens licet;
sua enim ipsorum insipientia perierunt;
stulti, qui boves Hyperionis filii, Solis,
comederunt: sed hic iis abstulit reditus diem.
Ex-his partim certe, dea, filia Jovis, dic et nobis.
Tum alii quidem omnes, quotquot effugerant gravem perniciem,
domi erant, belloque elapsi atque mari;
hunc vero solum, reditus indigentem atque uxoris,
Nympha veneranda detinebat Calypso, divina inter-deas,
in specubus cavis, cupiens sibi maritum esse.
Sed quando jam tempus venit, circumvolventibus annis,
quo ei destinarunt dii domum redire
in Ithacam: ne tum quidem elapsus-erat ærumnis,
vel domi apud suos amicos. Dii autem miserebantur omnes,
præter Neptunum: is vero indesinenter irascebatur
divino Ulyssi, antequam is suam in-terram pervenisset.
Sed ille quidem Æthiopas adierat longe semotos,
(Æthiopas, qui bifariam divisi-sunt, ultimi hominum,
alii quidem ad-occidentem solem, alii vero ad-orientem)
accepturus taurorumque et agnorum hecatombam.
Ibi ille delectabatur convivio assidens: at dii ceteri jam
Jovis in ædibus Olympii frequentes erant.
His autem sermones orsus-est pater hominumque deûmque;
recordabatur enim in animo eximii Ægisthi,
quem Agamemnonides inclytus occiderat Orestes:
hujus ille recordatus, verba inter-immortales fecit:
Dii boni! quantum scilicet deos mortales culpant!
Ex nobis enim ajunt mala esse; ii vero etiam ipsi
sua stultitia præter-fatum calamitates patiuntur.
Quemadmodum et nunc Ægisthus præter-fatum Atridæ
duxit uxorem sponsam, ipsumque occidit reversum
sciens grave exitium ipsi imminens: quoniam ei prædiximus nos,
Mercurio misso, speculatore Argicida:
ut-neque ipsum occideret, neque ambiret ejus uxorem:
ex Oreste enim ultio erit Atridæ,
postquam pubueritque et suam desiderarit ditionem.
Sic dixerat Mercurius; sed non menti Ægisthi
persuasit bona consulens: nunc vero cumulate omnia luit.
Huic autem respondit deinde dea cæsiis-oculis Minerva:
o pater noster, Saturnie, summe regnantum,
etiam valde ille quidem merita jacet morte:
sic pereat et alius, quicunque talia fecerit!
Verum mihi de Ulysse prudenti cruciatur cor,
infelice; qui jam diu procul-ab amicis calamitates patitur
insula in circumflua, ubi et umbilicus (medium) est maris:
insula est silvosa; dea vero in ea domos habitat,
Atlantis filia perniciosa-cogitantis, qui maris
omnes fundos novit, sustinetque columnas ipse
longas, quæ terramque et cœlum distinent.
Hujus filia infortunatum lugentem detinet,
semperque mollibus et blandis sermonibus
demulcet, ut Ithacæ obliviscatur; verum Ulysses,
cupiens vel fumum exsilientem videre
suæ terræ, mori desiderat. Neque tibi tandem
commovetur carum cor, Olympie. Nonne tibi Ulysses
Argivorum apud naves gratificabatur sacra faciendo
Troja in lata? quid illi tantum irasceris, Jupiter?
Hanc autem respondens allocutus-est nubes-cogens Jupiter:
filia mea, quale tibi verbum exciditi septo dentium!
Quomodo subinde Ulyssis ego divini obliviscerer?
qui mente quidem superat mortales, abunde vero sacra diis
immortalibus dedit, qui cœlum latum tenent?
verum Neptunus terram-continens ei assiduo semper
ob-Cyclopem irascitur, quem oculo privavit,
parem-deo Polyphemum, cujus robur est maximum
inter-omnes Cyclopas: Thoosa vero eum peperit nympha,
Phorcynis filia, maris infructuosi principis,
in specubus cavis Neptuno mixta.
Ex eo nempe Ulyssem Neptunus terræ-concussor
non occidit, sed errabundum-arcet a patria terra.
Verum agite, nos ipsi dispiciamus omnes
de-reditu ejus, ut revertatur; Neptunus autem remittat
suam iram: neque enim quicquam poterit contra omnes
immortales deos, iis invitis contendere solus.
Huic autem respondit deinde dea cæsiis-oculis Minerva:
o pater noster, Saturnie, supreme regnantum,
si quidem nunc hoc gratum est beatis diis,
redire Ulyssem prudentem suam domum,
Mercurium quidem inde, internuntium Argicidam,
insulam in Ogygiam jubeamus-ire, ut celerrime
Nymphæ pulcris-comis edicat certam nostram sententiam,
reditum Ulyssis audentis-animi, uti redeat.
Atque ego in-Ithacam profiscar, ut ei filium
magis excitem, et huic robur in mente ponam,
ut-in concionem vocatis capite-comantibus Achivis,
cunctis procis interdicat, qui ei semper
pecora plurima mactant et pedes-trahentes camuros boves.
Mittam autem eum in Spartam et in Pylum arenosam,
reditum sciscitaturum patris dilecti, sicubi audierit,
atque ut ipsum gloria proba inter homines habeat.
Sic fata, pedibus subligavit pulcra talaria,
immortalia, aurea, quæ ipsam ferebant tam super mare,
quam super immensam terram, simul-cum flatibus venti.
Sumsit et validam hastam, præfixam acuto ære,
gravem, magnam, solidam, qua domat acies virorum
heroum, quibus quidem irascitur forti-patre-nata.
Descendit autem ab Olympi verticibus concita:
stetitque Ithacæ in populo ad vestibulum Ulyssis,
limine in aulæ; manu vero tenebat æream hastam,
similis hospiti, Taphiorum ductori, Mentæ.
Invenitque inde procos superbos: hi quidem tum
talis ante januam animum oblectabant,
sedentes in pellibus boum, quos occiderant ipsi.
Præcones vero ipsis et seduli famuli,
alii quidem vinum miscebant in crateribus et aquam,
alii autem spongiis multiforis mensas
abstergebant, et apponebant, et carnes multas distribuebant.
Hanc vero longe primus vidit Telemachus deo-similis;
sedebant enim inter procos, caro mœstus corde,
cernens patrem strenuum in mente, si alicunde veniens
procorum quidem dispersionem per ædes faceret,
honorem autem ipse haberet, et bonis suis imperaret.
Hæc cogitans, procis assidens, aspexit Minervam;
ivitque recta ad-vestibulum; indignabatur vero in animo,
hospitem diu ad-januam stare: prope autem stans,
manum prehendit dextram, et accepit æream hastam,
et ipsam compellans verbis alatis allocutus-est:
Salve hospes; a nobis amice-excipieris: ac deinde
cœna refectus loqueris, quid tibi opus-sit.
Sic fatus præibat, sequebaturque Pallas Minerva.
Illi vero quum jam intra domum essent excelsam,
hastam quidem Telemachus statuit ferens ad columnam longam,
intra armarium bene-politum; ubi quidem aliæ
hastæ Ulyssis audentis-animi stabant multæ;
ipsam vero ad sellam ducens sedere-fecit, stragulo substrato,
pulcro, artificioso: sub pedibusque scabellum erat.
Juxta autem ipse sibi sedile posuit varium, seorsum ab-aliis
procis; ne hospitem, offensum tumultu,
convivii tæderet, cum-insolentibus congressum,
atque ut ipsum de patre absente interrogaret.
Aquam vero ancilla ex gutturnio profundebat ferens,
pulcro, aureo, super argenteum lebetem,
ad-lavandum; juxtaque politam stravit mensam.
Panem vero veneranda proma apposuit ferens,
fercula multa apponens, largiens de-præsentibus (repositis);
[coquus autem carnium lances apposuit elevatas
omnigenarum, atque ipsis apponebat aurea pocula:]
præco vero eos sedulo obibat vinum-infundens.
Ingressi-sunt autem proci superbi; qui quidem deinde
ordine sedebant per sedilia sellasque.
His vero præcones quidem aquam in manus fuderunt;
panemque ancillæ accumulabant in canistris:
juvenes autem crateras coronarunt potu.
Illi vero ad cibos paratos appositos manus porrigebant.
Ac postquam potus et cibi desiderium exemerant
proci, ipsis quidem in mente alia curæ-erant,
cantus saltatioque: hæc enim sunt ornamenta convivii.
Præco autem in manibus citharam perpulcram posuit
Phemio, qui canebat inter procos necessitate:
atque is citharam-pulsans orsus-est pulcre canere.
Verum Telemachus allocutus-est cæsiis-oculis Minervam
prope admoto capite, ut ne audirent ceteri:
Hospes care, num etiam mihi irasceris, ob id quod dixero?
his quidem hæc curæ-sunt, cithara et cantus,
facile: quoniam alienum cibum impune absumunt,
viri, cujus jam alicubi alba ossa putrescunt imbre,
vel jacentia in continenti, vel illa in mari fluctus volvit.
Si illum utique in-Ithacam viderint reversum,
omnes optarint celeriores pedibus esse,
quam ditiores auroque vestibusque.
Nunc vero ille sic periit malo fato, neque ulla nobis
recreatio est, etiamsi quis terrestrium hominum
dicat rediturum-esse; ejus vero periit reditus dies.
Sed age, mihi hoc dic et vere enarra:
quis et unde es hominum? ubi tibi urbs, ac parentes?
quali autem in navi advenisti? quo-pacto te nautæ
duxerunt in Ithacam? quosnam se esse prædicant?
neutiquam enim te pedibus existimo huv venisse.
Et mihi hoc dic vere, ut bene sciam:
utrum recens adveneris, an etiam paternus sis
hospes? quoniam multi adibant viri nostram domum
alii; quippe etiam ille adire-solitus erat homines.
Hunc autem rursus allocuta-est dea cæsiis-oculis Minerva:
enimvero ego tibi hæc valde accurate narrabo.
Menten Anchiali bellicosi me-profiteor esse
filium, ceterum Taphiis navigandi-studiosis impero.
Nunc vero huc cum navi deveni atque sociis,
navigans super nigrum pontum ad alienæ-linguæ homines,
in Temesen ad-quærendum æs: fero autem splendidum ferrum.
Navis vero mihi illic stat ad agrum, seorsum ab-urbe,
in portu Rhetro, sub Nei silvoso.
Hospites autem invicem paternos nos-ferimus esse
ab initio, siquidem senem interroges congressus
Lærten heroem; quem non-amplius aiunt in-urbem
venire, sed seorsum in agro dolores pati,
vetula cum ancilla, quæ illi cibumque potumque
apponit, quoties ipsi defatigatio membra invaserit,
reptanti per fertile-solum areæ vitibus-consitæ.
Nunc autem veni; jam enim ipsum ajebant apud-suos esse
tuum patrem: verum hunc dii fallunt de-via.
Nondum enim mortuus-est in terra divinus Ulysses;
sed adhuc alicubi vivus detinetur in-lato ponto,
insula in circumflua; sævi autem ipsum viri tenent,
feri, qui alicubi illum detinent invitum.
Sed nunc tibi ego vaticinabor, quemadmodum animo meo
immortales injiciunt et quemadmodum perfectum-iri puto,
neutiquam vates licet-sim, neque auguriorum clare sciens:
nequaquam adhuc diu cara a patria terra
aberit, ne si ferrea quidem vincula eum detinerent;
excogitabit nempe, quomodo redeat, quia sollertissimus est.
Sed age mihi hoc dic, et vere enarrato,
num vere ex ipso tantus filius sis Ulysse.
Vehementer enim capiteque et oculis pulcris similis-es
illi: quippe frequenter ita nos-invisebamus invicem,
antequam ille in-Trojam ascendisset; quo utique alii
Argivorum principes ierunt cavis in navibus:
ex hoc neque Ulyssem ego vidi, nec me ille.
Hanc autem rursus Telemachus prudens allocutus-est:
enimvero ego tibi, hospes, valde vere enarrabo.
Mater quidem me ait ejus esse, at ego
nescio; nondum enim quisquam suum parentem ipse cognovit.[TR1]
Utinam sane ego felicis potius alicujus essem filius
viri, quem in bonis uis senectus deprehendisset:
nunc vero, qui infelicissimus est mortalium hominum,
ex hoc me dicunt natum-esse: quoniam tu me hoc interrogas.
Hunc autem rursus allocuta-est dea cæsiis-oculis Minerva:
non sane tibi genus dii ignobile in-posterum
dederunt, quum te talem peperit Penelope.
Sed age mihi hoc dic et vere enarrato:
quodnam epulum, quæve turba hæc est? quid vero te opus tenet?
convivium, an nuptiæ? quoniam haud symbola hæc sunt.
Ita mihi superbientes contumeliose videntur
convivari per domum: indignaretur vir
hæc turpia multa videns, quicunque cordatus intervenisset.
Hanc autem rursus Telemachus prudens contra allocutus-est:
hospes: quandoquidem me hæc interrogas ac percontaris:
debebat quidem aliquando domus hæc locuples et integra
esse, quamdiu adhuc ille vir in-populo suo erat:
nunc vero aliter statuerunt dii mala meditantes,
qui illum quidem ignarum reddiderunt supra omnes
homines. Nam ne ob mortuum quidem sic lugerem,
si inter suos socios interfectus-fuisset Trojanorum in populo;
aut amicorum in manibus, postquam bellum confecisset:
tunc ei tumulum quidem fecissent universi-Achivi,
atque etiam suo filio magnam gloriam parasset in-posterum.
Nunc vero ipsum inglorie Harpyiæ abripuerunt:
periit nulli-visus, nulli-auditus, mihi vero dolores fletusque
reliquit; neque amplius illum lugens defleo
solum, quoniam mihi alias dii malas curas struxerunt.
Quotquot enim insulis dominantur optimates,
Dulichioque, Samoque, et nemorosæ Zacyntho,
et quotquot per asperam Ithacam imperant,
tot matrem meam ambiunt, destruuntque domum.
Hæc autem neque abnuit odiosas nuptias, nec finem
facere potest: hi vero dilapidant epulantes
domum meam; brevi certe me male-perdent et ipsum.
Hunc autem commiserata alloquebatur Pallas Minerva:
dii boni! profecto multum absentis Ulyssis
indiges, qui procis impudentibus manus injiciat.
Si enim nunc veniens, domus in primis foribus
staret, habens galeam et scutum et duo hastilia,
talis, qualem ipsum ego primum vidi,
domo in nostra bibentemque seque-oblectantem,
ex Ephyra reversum ab Ilo Mermerida:
profectus-erat enim et illuc celeri in navi Ulysses,
venenum mortiferum quærens, ut ipsi esset
ad-sagittas unguendas æratas: sed ille quidem non ei
dedit, quoniam deos verebatur sempiternos:
at pater illi dedit meus; amabat enim eum vehementer:
talis inter precos si versaretur Ulysses,
omnes et brevis-fati fierent et amaris-nuptiis.
Verum enimvero hæc deorum in genibus posita-sunt,
utrum reversus eos ulciscatur, an etiam non,
suis in ædibus: te vero considerare jubeo,
quomodo procos expellas ex ædibus.
Verum age nunc attende et meam adverte orationem:
cras in concionem ubi-vocaveris heroas Achivos,
orationem edissere omnibus; dii vero testes adsint.
Procos quidem ad sua quemque discedere jube;
matrem autem, si ei animus appetit nubere,
ea redeat in domum patris divitiis-præpotentis:
illi vero nuptias conficient et apparabunt dotem
amplam admodum, quantam par-est caram filiam comitari.
Tibi autem ipsi prudenter consulam, siquidem parueris:
nave instructa remigibus viginti, quæ sit optima,
proficiscere sciscitaturus de-patre diu absente:
si quis tibi dicat mortalium, aut rumorem audiveris
ex Jove, qui potissimum fert famam hominibus.
Primum quidem in Pylum abi, et interroga Nestorem divinum;
illinc autem Spartam ad flavum Menelaum:
hic enim novissimus venit Achivorum ære-loricatorum.
Si quidem patris vitam et reditum audieris,
tum sane, vexatus licet, adhuc perduraveris annum;
sin vero mortuum audieris, neque amplius superstitem,
reversus jam deinde caram in patriam terram,
tumulum illi aggere et parentalia perfice
magna valde, qualia decet; et viro matrem dato.
Atque ubi jam hæc finieris et perfeceris,
considera deinde in mente et in animo,
quo-pacto procos in ædibus tuis
interficias, sive dolo, sive palam: neutiquam te decet
puerilia consectari, quoniam non-amplius ea-ætate es.
An non audis qualem gloriam consecutus-est divinus Orestes
omnes apud homines, postquam interfecit patris-occisorem,
Ægisthum dolosum, qui illi patrem inclytum interemerat?
et tu, amice (admodum enim te video pulcrumque magnumque),
strenuus esto; ut aliquis te etiam posterorum laudet.
At ego ad navem celerem descendam jam,
atque ad socios, qui me fortasse perægre-ferunt exspectantes:
tibi vero ipsi istud curæ-sit, et meos observa sermones.
Hanc autem rursus Telemachus prudens contra allocutus-est:
hospes, profecto quidem hæc amico animo dicis,
sicut pater suo filio; et nunquam obliviscar eorum.
Sed age nunc mane, accelerans licet iter,
ut lotusque oblectatusque caro corde
donum habens ad navem eas, gaudens in animo,
pretiosum, valde-pulcrum, quod tibi munus-reponendum erit
ex me, qualia amici hospites hospitibus dant.
Huic autem respondit deinde dea cæsiis-oculis Minerva:
ne me amplius nunc detine, cupidum quidem itineris.
Donum vero, quodcunque te mihi dare tuum cor jubet,
rursus redeunti da, domum ferendum,
etiam valde pulcrum eligens: tibi vero dignum erit retributione.
 Sic quidem locuta abiit cæsiis-oculis Minerva:
avis autem ut Anopæa avolavit; huic vero in animo
indidit robur et audaciam, recordarique eum fecit patris
magis adhuc quam antea. Hic autem, mente sua considerans,
obstupuit in animo; suspicatus-est enim deum esse.
Continuo vero procos adibat deo-similis vir.
Illis autem cantor cantabat inclytus: ipsi vero tacite
sedebant audientes; ille autem Achivorum reditum canebat
gravem, quem ex Troja iis decreverat Pallas Minerva.
Hujus autem e-superiore-parte-domus animo advertit divinum
cantum
filia Icarii, prudens Penelope:
scalamque altam descendit suæ domus,
non sola, simul eam et ancillæ duæ sequebantur.
Hæc vero quando jam ad-procos pervenerat, divina inter mulieres
stetit juxta postem domus affabre structæ,
Genis prætendens tenuia capitis-redimicula:
ancilla vero ei proba utrinque astabat.
Lacrimans autem deinde alloquebatur divinum cantorem:
Phemie, multa enim alia mortalium oblectamenta nosti,
gesta hominumque deorumque, quæ celebrant cantores:
horum unum ipsis cane assidens; illi autem silentio
vinum bibant: ab-hoc vero desine cantu
tristi, qui mihi perpetuo in pectoribus carum cor
affligit; quippe me inprimis invasit luctus immensus.
Tale enim caput desidero, memor semper
viri, cujus gloria lata est per Helladem et medium Argos.
Hanc autem rursus Telemachus prudens contra allocutus-est:
mater mea, quid igitur moleste-fers, jucundum cantorem
oblectare, utcunque illi mens impellitur? non sane cantores
in-causa sunt, sed fere Jupiter in causa est, qui dat
dona viris ingeniosis ita, ut vult, unicuique.
Huic vero non reprehensio est Danaorum malam sortem canere:
eum enim cantum magis celebrant homines,
quicunque auditoribus novissimus adsit.
Tibi vero sustineat cor et animus audire;
non enim Ulysses solus perdidit reditus diem
in Troja: multi vero et alii viri perierunt.
Sed in thalamum profecta, tua ipsius opera administra,
telamque et colum, et ancillis impera
opus suum ut-obeant: sermo vero viris curæ-erit
omnibus, maxime vero mihi; hujus (mei) enim imperium est in-
domo.
Illa quidem attonita, rursus in-thalamum ivit;
filii enim dictum prudens posuit-in animo.
Ad superiorem autem domum ubi-ascenderat cum ancillis
mulieribus,
flebat deinde Ulyssem, carum maritum, donec ipsi somnum
dulcem palpebris immisit cæsiis-oculis Minerva.
Proci vero tumultuabantur per ædes umbrosas;
omnes autem optabant juxta eam in lectis recumbere.
Illis vero Telemachus prudens incepit sermonem:[TR2]
Matris meæ proci, superba contumelia instructi,
nunc quidem convivantes delectemur, neque clamor
adsit: nam hoc honestum est, audire cantorem
talem, qualis hic est, diis assimilis voce.
Mane vero in-concionem consideamus euntes
omnes: ut vobis sermonem audenter renuntiem,
exire ex-ædibus; alias vero parate dapes,
vestra bona edentes, alternantes per domos.
Si vero vobis videtur hoc satius et melius
esse, viri unius victum impune perdere,
absumite; ego vero deos invocabo sempiternos,
si quando Jupiter dederit vindicatum facta hæc iri;
inulti forte deinde intra ædes perituri-sitis.
Sic ait: illi vero omnes mordicus in labiis hærentes
Telemachum admirabantur, quod audacter loquereter.
Hunc autem rursus Antinous allocutus-est, Eupithei filius:[TR3]
Telemache, certe admodum te docuerunt dii ipsi
et grandiloquum esse, et audenter concionari:
ne te utique in circumflua Ithaca regem Saturnius
constituat; quod tibi genere paternum est.
Hunc autem rursus Telemachus prudens contra allocutus-est:
Antinoe, an mihi irasceris, ob id quod dixero?
Et hoc vellem, Jove utique dante, accipere.
An putas hoc pessimum inter homines esse?
neutiquam enim malum est, regem-esse? statimque ei domus
dives fit, et honoratior ipse.
Sed certe reges Achivorum sunt etiam alii
multi in circumflua Ithaca, juvenes et senes;
horum aliquis hoc munus habeat, siquidem mortuus-est divinus
Ulysses:
at ego domus dominus ero nostræ
ac servorum, quos mihi bello-acquisivit divinus Ulysses.
Hunc autem rursus Eurymachus, Polybi filius, contra allocutus-
est:
Telemache, nempe hæc deorum in genibus posita-sunt,
quisnam in circumflua Ithaca dominabitur Achivorum:
bona vero ipse habeas, et ædibus tuis imperes.
Ne enim talis veniat vir, qui te invitum violentia
bonis spoliaturus-sit, Ithaca adhuc habitata.
Sed volo te, optime, de hospite interrogare,
unde venerit ille vir, quali autem se-profiteatur esse
e-terra; ubinam ei genus et patrium solum;
an tibi nuntium patris affert venientis?
an suum ipsius debitum expetens huc venit?
ut exsiliens statim abiit, nec sustinuit,
ut-cognosceremus; nequaquam enim vilis hominis vultum ferebat.
Hunc autem rursus Telemachus prudens contra allocutus-est:
Eurymache, certe reditus periit patris mei:
neque itaque nuntio amplius credo, sicunde venerit:
nec vaticinium curo, si-quod mater
in domum vocato ex-vate sciscitetur.
Hospes vero hic meus paternus e Tapho est;
Menten Anchiali bellicosi se-profitetur esse
filium; ac Taphiis navigandi-studiosis imperat.
Sic dixit Telemachus; mente vero immortalem deam agnovit.
Hi autem ad saltationem et suavem cantum
conversi oblectabantur; exspectabantque vesperum advenire.
His autem se-oblectantibus, niger vesper supervenit;
tunc vero dormituri iverunt domum quisque.
Telemachus autem, ubi ei thalamus perpulcræ aulæ
sublimis ædificatus-erat, conspicuo in loco,
illic lectum conscendit, multa mente reputans.
Simulque cum eo ardentes faces ferebat proba sciens
Euryclea, Opis filia Pisenoridæ:
quam olim Laertes emerat facultatibus suis,
primum pubescentem, pretiumque-vigini-boum dederat;
æque autem ipsam ac-pudicam uxorem honorabat in ædibus;
lecto vero nunquam ei mixtus est; sed iram vitabat uxoris:
hæc cum-eo-simul ardentes faces ferebat, et ipsum maxime
ancillarum amabat, et enutrierat parvulum.
Aperuit autem januas thalami firmiter structi:
sedebat vero in lecto, mollemque exuebat tunicam;
et eam quidem aniculæ prudentis injecit manibus.
Hæc quidem, plicata et aptata tunica,
ad-paxillum suspensa juxta tornatos lectos,
profecta-est ire e thalamo; januam autem attraxit annulo
argenteo: in eoque pessulum obtendit loro.
Hinc ille per-totam-noctem, tectus ovis florida-lana,
meditabatur mente sua iter, quod ipsi designaverat Minerva.

[TR1] "congnovit" → "cognovit"

[TR2] "sermonem;" → "sermonem:"
[TR3] "filius." → "filius:"
Odysseæ II.—Ithacensium concio. Telemachi
profectio.
ARGUMENT: THE COUNCIL OF ITHACA.

Telemachus in the assembly of the lords of Ithaca complains of

the injustice done him by the suitors, and insists upon their
departure from his palace; appealing to the princes, and exciting
the people to declare against them. The suitors endeavour to
justify their stay, at least till he shall send the queen to the court
of Icarius her father; which he refuses. There appears a prodigy
of two eagles in the sky, which an augur expounds to the ruin of
the suitors. Telemachus then demands a vessel to carry him to
Pylos and Sparta, there to inquire of his father's fortunes. Pallas,
in the shape of Mentor (an ancient friend of Ulysses), helps him to
a ship, assists him in preparing necessaries for the voyage, and
embarks with him that night; which concludes the second day
from the opening of the poem. The scene continues in the palace
of Ulysses, in Ithaca.

TEXT:

Quando autem mane-genita apparuit roseis-digitis Aurora,

surrexit inde e lecto Ulyssis dilectus filius, et
vestes sibi-induit: ac gladium acutum suspendit ab-humero,
pedibus autem sub nitidis ligavit pulcra calceamenta;
profectusque-est ire e cubiculo, deo similis coram.
Continuo autem præcones argutos jussit
convocare ad-concionem capite-comantes Achivos.
Hi quidem convocabant: illi vero congregabantur perceleriter.
Ac postquam convenerant, in-unumque-congregati-erant,
profectus-est ire in concionem; manu autem tenebat æream
hastam;
non solus, simul eum canes pedibus veloces sequebantur:
divinam autem in-eum gratiam defundebat Minerva.
Ipsum vero omnes cives advenientem admirabantur:
consedit autem in patris sella; cesseruntque[TR1] ei senes.
His vero deinde heros Ægyptius cœpit concionari,
qui jam senio incurvus erat et plurima norat.
Etenim hujus dilectus filius cum divino Ulysse
ad Ilium generosis-equis-fœcundum ierat cavis in navibus,
Antiphus bellator: illum vero sævus interfecit Cyclops
in spelunca cava, ultimamque sibi paravit cœnam.
Tres vero ei alii erant: et unus quidem inter-procos versabatur,
Eurynomus; duo autem curabant paterna opera:
sed neque sic illius oblitus-erat, lugens et dolens.
His ille lacrimans concionatus-est, et dixit:
Audite jam nunc me, Ithacenses, quodcunque dixero;
neque unquam a-nobis concilium factum-est, nec consessus,
ex quo Ulysses divinus abiit cavis in navibus.
Nunc vero quis huc congregavit? quem necessitas tantum incessit
sive juniorum virorum sive eorum qui seniores sunt?
an aliquem nuntium de-exercitu audivit veniente,
quem nobis clare enarret, quum prior audiverit?
an quippiam publicum aliud declarat et concionatur?
probus mihi videtur esse, utilis civis. Utinam ei ipsi
Jupiter bonum perficiat, quodcunque mente sua cogitat!
Sic ait: gaudebat autem omine Ulyssis carus filius,
nec inde diu sedit, sed cepit-impetum concionandi;
stetitque in-media concione; sceptrum autem ei imposuit in-
manum
præco Pisenor, prudentia consilia sciens.
Primum deinde senem alloquens dixit:
O senex, non procul hic est vir (statim autem cognosces ipse),
qui populum congregavi; potissimum autem me dolor incessit.
Neque ullum nuntium de-exercitu audivi veniente,
quem vobis clare enarrem, quum prior audiverim:
neque quicquam publicum aliud declaro nec concionor;
sed meum ipsius negotium: quod mihi malum incidit domui,
duplex: unum, quod patrem strenuum perdidi, qui olim inter vos
ipsos imperabat, paterque velut, mitis erat;
nunc autem etiam longe majus, quod jam brevi domum omnem
prorsus evertet, victumque nostrum plane disperdet.
Matri meæ proci ingruerunt nolenti,
eorum virorum cari filii, qui hic quidem sunt principes:
qui patris ipsius in domum reformidant ire
Icarii, ut ipse dotet filiam,
detque cui voluerit et qui ipsi gratus venerit.
Illi vero in nostram domum commeantes diebus omnibus,
boves mactantes, et oves, et pingues capras,
splendide-convivantur, bibuntque nigrum vinum
temere: nostra vero plurima absumuntur. Non enim adest vir,
qualis Ulysses erat, qui malum a domo arceat.
Nos vero neutiquam sumus tales qui-arceamus: (profecto inde
ignavique reperiemur, ac non periti roboris:)
aliter certe malum arcerem, siquidem mihi vis adesset.
Non enim jam tolerabilia facinora patrata-sunt, neque honeste
domus mea periit; indignemini et ipsi,
aliosque revereamini vicinos homines,
qui circumhabitant: deorum vero timete iram,
ne-quid rependant, irati propter-mala facinora.
Oro et per-Jovem Olympium, et per Themidem,
quæ hominum concilia et solvit et cogit.
abstinete, amici, et me solum sinite dolore mœsto
affligi: nisi forte quippiam pater meus, probus Ulysses,
infensus malis affecit bene-ocreatos Achivos;
quæ mihi rependentes, malis me afficite infensi,
istos incitantes. Mihi vero satius esset,
vos absumere opesque-reconditas proventumque:
si vos comedissetis, fortasse olim etiam retributio foret.
Tamdiu enim per urbem vos insectaremur verbis,
bona repetentes, donec omnia reddita-essent:
nunc vero mihi insanabiles dolores injicitis animo.
Sic ait iratus, ac sceptrum projecit in-terram,
lacrimas profundens: commiseratio autem cepit populum omnem.
Tunc ceteri quidem omnes taciti erant, nec quisquam ausus-est
Telemacho verbis respondere asperis;
Antinous vero ipsum solus respondens allocutus-est:
Telemache altiloque, animi impotens, quid locutus-es,
nos dedecorans! vis vero nobis maculam inferre.
Tibi autem neutiquam proci Achivorum in-causa sunt,
sed cara mater, quæ sane perquam versutias callet.
Jam enim tertius est annus, citoque aderit quartus,
ex quo eludit animum in pectoribus Achivorum.
Omnes quidem sperare-facit, et promittit viris singulis,
nuntios mittens; mens autem ei alia cogitat.
Ipsa vero dolum hunc alium in mente excogitavit:
exorsa magnam telam in ædibus texebat,
subtilem et immensam; continuoque nos allocuta-est:
juvenes, mei proci, quandoquidem obiit divinus Ulysses,
manete, urgentes meas nuptias, donec vestem
perfecero (ne mihi vana fila pereant)
Laerti heroi sepulcralem; in tempus quo ipsum
fatum triste abstulerit longum-sternentis mortis;
ne-qua me in populo mulierum-Achivarum culpet,
si absque tegumento jaceat, multa qui-possedit.
Sic ait; nobis vero inde ei obsecutus-est animus generosus.
Atque ibi interdiu quidem texebat magnam telam,
per-noctes vero dissolvebat, postquam faces sibi-apposuerat.
Sic triennio quidem latebat dolo, et persuadebat Achivis:
sed quum quartus venit annus, et advenerunt horæ,
tum vero demum aliqua dixit mulierum, quæ bene norat,
et ipsam dissolventem invenimus pulcram telam.
Sic eam quidem perfecit, etiam nolens, per necessitatem.
Tibi vero sic proci respondent, ut scias
ipse tuo animo, sciantque omnes Achivi.
Matrem tuam dimitte; jube autem ipsam nubere
illi, cuicunque pater jusserit, et qui placuerit ipsi.
Si vero adhuc vexabit multo tempore filios Achivorum,
ea cogitans in animo, quæ ei abunde dedit Minerva,
operaque scire præpulcra, et mentem bonam,
et versutias, quales nondum ullam audivimus nec veterum
earum quæ olim fuerunt pulcris-comis Achivæ,
Tyroque, Alcmeneque, pulcramque-coronam-gerens Mycene:
harum nulla similia commenta Penelopæ
norat: at hoc quidem probum non cogitavit:
tandiu igitur victumque tuum et bona edent,
quamdiu illa hunc habebit animum, quem illi nunc
in pectoribus posuere dii: magnam quidem gloriam sibi
comparat, at tibi desiderium multi victus (divitiarum):
nos vero nec ad negotia nostra prius ibimus, nec usquam alio,
antequam ipsa nupserit Achivorum cuicunque voluerit.
Hunc autem rursus Telemachus prudens contra allocutus-est:
Antinoe, nullo-modo fas-est ex-ædibus invitam expellere
quæ me peperit, quæ me enutrivit; pater autem meus alibi terræ,
vivit ille, vel mortuus-est: durum vero me multa reddere
Icario, si ipse volens matrem dimisero.
Ex patre enim mala patiar, aliaque deus
dabit; quippe mater odiosas imprecabitur Furias,
a-domo discedens; reprehensio vero mihi ex hominibus
erit: itaque nunquam hunc ego sermonem dicam.
Vester vero siquidem animus indignatur ipsorum,
exite mihi domo, aliasque parate dapes,
vestra bona comedentes, alternantes per domos.
Si vero vobis videtur hoc satius et melius
esse, viri unius victum impune perdere,
absumite; ego vero deos invocabo sempiternos,
si unquam Jupiter dederit vindictæ opera fieri:
inulti forte deinde intra domos perieritis.
Sic ait Telemachus: huic vero duas-aquilas late-sonans Jupiter
ex-alto a vertice montis demisit volantes.
Hæ autem aliquamdiu quidem volabant cum flatibus venti,
propinquæ invicem, contendentes alis:
sed quum jam ad-mediam concionem clamosam pervenissent,
ibi in-gyrum-flexæ concusserunt alas densas,
aspexeruntque omnium capita, portendebantque mortem:
atque ut-se-laniarant unguibus circa malas et colla,
ad-dextram volarunt perque ædes et per urbem ipsorum.
Admirati-sunt autem aves, postquam viderunt oculis,
agitaruntque in animo, quæ perfectum-iri imminebat.
Inter-hos vero et locutus-est senex heros Halitherses
Mastorides: hic enim solus æquales superabat
auguria dijudicando et fatalia edicendo:
hic ipsis bene-cupiens concionatus-est et dixit:
Audite jam nunc me, Ithacenses, quodcunque dixero:
procis vero potissimum significans hæc dico.
Illis enim ingens periculum imminet: non enim Ulysses
diu seorsum ab-amicis suis aberit; sed alicubi jam,
prope quum-sit, his cædem et fatum struit
omnibus; pluribus vero etiam aliis malum erit,
qui habitamus Ithacam undique-conspicuam. Sed longe ante
consideremus, quomodo ipsos compescamus: ii vero etiam per-se
quiescant: etenim ipsis continuo hoc utilius est.
Non enim inexpertus vaticinor, sed bene sciens:
etenim illi dico perfecta-esse omnia,
ut ei narraveram, quando ad-Ilium ascendebant
Argivi, cumque ipsis abiit ingeniosus Ulysses:
dixi, eum mala multa passum, amissisque omnibus sociis,
incognitum omnibus, vicesimo anno
domum venturum: hæc jam nunc omnia perficiuntur.
Hunc rursus Eurymachus, Polybi filius, contra allocutus-est:
o senex, eia age nunc vaticinare tuis liberis,
domum profectus, ne forte quid mali patiantur in-posterum:
hæc autem ego te longe sum præstantior vaticinatu.
Aves vero multæ sub radiis solis
volitant, neque omnes sunt fatales; ceterum Ulysses
periit procul: utinam etiam tu periisse cum illo
deberes: non tanta vaticinans concionareris,
nec Telemachum iratum sic incitares,
tuæ domui donum exspectans, si quod præbeat.
Sed tibi edico, quod et perfectum erit:
si juniorem virum, veteraque multaque sciens,
deceptum verbis incitaveris ad-irascendum,
ei quidem ipsi primum perniciosius erit;
[efficere autem omnino nihil poteris illorum gratia:]
tibi vero, senex, mulctam infligemus, quam in animo
luens ægre-feras: gravisque tibi erit dolor.
Telemacho autem in primis ego suadebo ipse:
matrem suam ad patris domum jubeat redire;
ei vero ibi nuptias facient, et parabunt dotem
amplam valde, quantam convenit caram filiam comitari.
Non enim antea quieturos puto filios Achivorum
a-conjugii-ambitu molesto; quia neminem timemus omnino,
nec sane Telemachum, valde licet multiloquus sit:
neque vaticinium curamus, quod tu, senex,
loqueris irritum; odio-eris autem adhuc magis.
Bona vero rursus male absumentur, neque unquam patria
erunt, dum hæc (Penelope) differat Achivos
suis nuptiis; nos vero rursus, exspectantes diebus omnibus,
propter virtutem contendimus, neque ad alias
imus, quas conveniens ducere est unicuique.
Hunc autem rursus Telemachus prudens contra allocutus-est:
Eurymache atque alii quotquot proci estis generosi,
de-istis quidem non vos amplius oro, neque concionor:
jamjam enim hæc sciunt dii et omnes Achivi.
Sed age mihi date navem celerem, et viginti socios,
qui mihi hinc et illinc pertranseant viam maris.
Proficiscar enim in Spartam et in Pylum arenosam,
reditum sciscitaturus patris diu absentis,
si quis mihi dicat mortalium, aut rumorem audiam
ex Jove, quæ potissimum fert famam hominibus.
Si quidem patris vitam et reditum audivero,
sane, vexatus licet, adhuc perduraverim in-annum:
si vero mortuum audivero, neque amplius superstitem,
reversus jam inde caram in patriam terram,
tumulum illi aggeram, et parentalia perficiam
plurima, quanta decet, et viro matrem dabo.[TR2]
Ille quidem sic locutus consedit. His autem surrexit
Mentor, qui Ulyssis eximii erat sodalis;
et is ei proficiscens in navibus, commisit domum totam,
utque-parerent seni, et ipse firme omnia custodiret:
qui-ipsis bene-cupiens concionatus-est et dixit:
Audite jam nunc me, Ithacenses, quodcunque dixero:
ne quis amplius benignus, mansuetus et mitis sit
sceptriger rex, neque mente justa sciens,
sed semper difficilisque sit, et injusta faciat.
Adeo nullus recordatur Ulyssis divini
civium, quibus præfuit, paterque velut mitis erat.
Verum enimvero procos superbos nequaquam invideo
committere facinora violenta malis-consiliis mentis:
sua enim objectantes capita comedunt violenter
domum Ulyssis, quem non-amplius putant rediturum-esse.
Nunc autem cetero populo succenseo, quod-adeo omnes
sedeatis muti, ac neutiquam adorientes verbis
pauciores procos compescatis, multi quum-sitis.