Edukira joan

Toulaud

Toulaud
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Ardèche
BarrutiTournon-sur-Rhôneko barrutia
Kantonamenducanton of Saint-Péray
Izen ofizialaToulaud
Posta kodea07130
Geografia
Koordenatuak44°53′52″N 4°48′59″E / 44.8978°N 4.8164°E / 44.8978; 4.8164
Mapa
Azalera34,73 km²
Altitudea150 m, 631 m eta 337 m
MugakideakAlboussière, Boffres, Charmes-sur-Rhône, Gilhac-et-Bruzac, Guilherand-Granges, Saint-Georges-les-Bains, Saint-Péray eta Soyons
Demografia
Biztanleria1.687 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 810 (%47,6) (%52,4) 890 alt_right
Dentsitatea49 bizt/km²
toulaud.fr

Toulaud Frantziako udalerri bat da Ardeche departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.687 biztanle zituen 34,7 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Alboussière, Boffres, Charmes-sur-Rhône, Gilhac-et-Bruzac, Guilherand-Granges, Saint-Georges-les-Bains, Saint-Péray eta Soyons.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
ToulaudToulaud
Població amb 1976 habitants (2000)Soyons (2,7 km)
Població amb 7254 habitants (2000)Saint-Péray (5,6 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klimaren eta klima mediterraneoren arteko trantsizio-eremuan dago, eta erdiko Rodano haranako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko anplitude termiko handia (4-20 °C); aire lehorra urte osoan; mistral haize gogorra; prezipitazio handiak udazkenean)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2d zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,3 °C-koa da, 2,4 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 951 mm-koa da, urtarrilean 7,2 euri-egun eta uztailean 4,9 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Saint-Laurent-du-Pape udalerrian dago, 10,4 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,6 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1027,6 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,9 °C-koa da, 2025ko abuztuaren 12an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -21 °C-koa da, 1971ko urtarrilaren 6an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 12,2 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (21,8 °C) eta hotzena urtarrila (3,7 °C). Urteko prezipitazioa 938 mm-koa da; hilabeterik euritsuena urria da (136 mm) eta lehorrena otsaila (43 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,38 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (11,1 °C) baino 2,1 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2018, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (13,9 °C) eta hotzena 1963 (10,0 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Toulaud)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 3.7 4.4 8.2 11.5 15.7 19.6 21.8 21.1 16.4 12.4 7.4 4.4 12.2
Pilatutako prezipitazioa (mm) 64 43 50 77 84 64 61 69 105 136 124 62 938
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,1 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,1+0,2+1,6+1,8+1,9+2,0+1,3+1,60,0+0,5+0,9+1,1
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,1 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea6008001000120014001600180020001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 890 gizon, 810 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
1.73
0.56
 
85-89
 
1.11
1.57
 
80-84
 
0.62
3.82
 
75-79
 
3.58
3.26
 
70-74
 
4.20
4.38
 
65-69
 
3.58
10.34
 
60-64
 
7.04
6.97
 
55-59
 
10.74
6.07
 
50-54
 
4.81
11.46
 
45-49
 
13.46
9.33
 
40-44
 
5.19
4.61
 
35-39
 
7.65
7.42
 
30-34
 
5.80
1.69
 
25-29
 
3.70
0.56
 
20-24
 
0.62
5.96
 
15-19
 
4.44
7.87
 
10-14
 
8.52
9.44
 
5-9
 
9.38
4.72
 
0-4
 
3.83
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Toulaud udalerrian 1.686 biztanle zeuden eta 728 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,32 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena seme-alabekin bizi ziren bikoteak ziren (% 32,4). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 27,6 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

1.686biztanle
728elkarbizitza-unitate
2,32lagun elkarbizitza-unitateko
527familia
Udalerria
% 32
% 32
% 28
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 527 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (236). Guraso bakarreko 55 familietatik 35etan ama zen guraso bakarra. 276 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 95k seme-alaba bakarra zuten etxean, 120k bi, eta 35k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 236 bikoteetatik 5tan (% 2,1) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[10]

236
236
55
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean276
Seme-alaba bat95
Bi seme-alaba120
Hiru seme-alaba30
Lau edo gehiago5

15 urte edo gehiago zituzten 1.415 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 1,3 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 43,5. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 84,1).[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 1
25-39% 9
40-54% 10
55-64% 17
65-79% 23
80 +% 43
Bikotean bizi da
15-24% 4
25-39% 77
40-54% 84
55-64% 78
65-79% 75
80 +% 46

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 47,8 ezkonduta zegoen, eta beste % 21,7 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,7 izatezko bikotean eta % 11,0 PACS bidez lotuta). % 20,8 ezkongabeak ziren, % 5,1 alargunak eta % 4,6 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 47,8
Ezkongabea% 20,8
PACS bidez lotuta% 11,0
Izatezko bikotean% 10,7
Alarguna% 5,1
Dibortziatuta% 4,6

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 26,2), erdi-mailako lanbideak (% 22,8), enplegatuak (% 17,2), goi-mailako langileak (% 13,7). Talde nagusia (erretiratuak, % 26,2) Ardèche departamenduko batez bestekoaren (% 36,8) azpitik dago. 10 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,4).[10]

Udalerria
% 14
% 23
% 17
% 26
Ardèche
% 15
% 15
% 15
% 37
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 804 etxebizitza zeuden. Horietatik 727 egoitza nagusi ziren, 38 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 39 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (736), eta apartamentuak gutxi ziren (65). Egoitza nagusietatik 610 beren jabearen bizilekuak ziren, 97 alokairuan zeuden, 3 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 20 doan lagata.[11]

804etxebizitza
727egoitza nagusi
736etxe
65apartamentu

Etxebizitza multzoa

727
Egoitza nagusia (727)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (38)Hutsik (39)

Etxe mota

736
65
Etxea (736)Apartamentua (65)

Jabetza egoera

610
97
Jabeak (610)Alokairuan (97)HLM (3)Doan lagata (20)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (226).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik150
1919-194524
1946-197041
1971-1990226
1991-2005165
2006-202098

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (406). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (304 etxebizitzatan). 602 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 246 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 449tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela13
2 gela37
3 gela75
4 gela196
5 gela edo gehiago406

Berogailu mota

115
304
296
Gas sarea (3)Fuel-olioa (115)Elektrizitatea (304)Gas botila (9)Bestelakoak (296)

Aparkalekua eta ibilgailuak

602aparkalekua
246ibilgailu 1
449ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 1.109 biztanleetatik 869 aktibo ziren (% 78,4), horietako 820 lanean (% 73,9) eta 49 langabezian (aktiboen % 5,6).

1.10915-64 urteko biztanle
% 78,4aktibo
% 73,9lanean
% 5,6langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 43,7
25-54 urte% 96,0
55-64 urte% 61,1
Gizonak% 78,5
Emakumeak% 78,2

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 11,8
BEPC, brebeta% 9,5
CAP-BEP% 4,7
Batxilergoa% 8,5
Goi-mailako +2% 3,6
Goi-mailako +3/4% 4,9
Goi-mailako +5% 4,4

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 5,6). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

240 ez-aktibotik 83 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 34,6), 94 erretiraturik zeuden (% 39,2) eta 63 bestelako ez-aktibo ziren (% 26,2).

Ez-aktiboak

% 35
% 39
% 26
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 21
% 37
% 24
% 11
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 260 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 820 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

260enplegu udalerrian
% 70,4soldatapeko
% 29,6ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 29.240 eurokoa zen.

29.240 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.820 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 44 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 11 eraikuntza enpresak ziren, 9 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren, 6 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 13 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 2 igeltseroak, 2 margolariak, 2 zurginak, 2 iturginak, 2 argiketariak, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.[13]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.[14]

2000. urtean Toulaud udalerrian 44 nekazaritza-ustiategi zeuden, 544 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1950ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,2 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre (2010eko ekainaren 18a), «Les types de climats en France, une construction spatiale», Cybergéo : revue européenne de géographie (Frantsesez), 501, doi:10.4000/cybergeo.23155.
  2. ↑ Dubreuil, Vincent (2022ko otsaila), «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen», La Météorologie (Frantsesez), 116, doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012.
  3. ↑ «Le climat en France hexagonale et Corse», meteofrance.com (Frantsesez).
  4. ↑ «Réglementation environnementale RE2020», ecologie.gouv.fr (Frantsesez), 2020ko azaroaren 18a.
  5. 1 2 «Station Météo-France « Saint-Laurent Pape », fiche climatologique» (PDF), data.gouv.fr (Frantsesez).
  6. 1 2 «Données changement climatique - SIM quotidienne», data.gouv.fr (Frantsesez), Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee», www.insee.fr. 2026ko uztailaren 27an kontsultatua.
  9. ↑ «Naissances de 2008 à 2025», Insee (Frantsesez). 2016ko abuztuaren 10ean kontsultatua.
  10. 1 2 3 4 5 «Couples-Familles-Ménages en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  11. 1 2 3 «Logement en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]