Edukira joan

Pallud

Pallud
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Savoia
BarrutiAlbertvilleko barrutia
Kantonamenducanton of Albertville-Nord
Izen ofizialaPallud
Posta kodea73200
Geografia
Koordenatuak45°41′12″N 6°23′40″E / 45.6867°N 6.3944°E / 45.6867; 6.3944
Mapa
Azalera5,2 km²
Altitudea348 m, 845 m eta 577 m
MugakideakAlbertville, Allondaz, Césarches, Mercury, Thénésol eta Venthon
Demografia
Biztanleria784 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 358 (%45,2) (%54,8) 434 alt_right
Dentsitatea151 bizt/km²
pallud.fr

Pallud Frantziako udalerria da, Savoia departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 784 biztanle zituen 5,2 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Albertville, Allondaz, Césarches, Mercury, Thénésol eta Venthon.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
PalludPallud
Població amb 17814 habitants (2000)Albertville (1,0 km)
Població amb 619 habitants (2000)Venthon (1,5 km)
Població amb 381 habitants (2000)Césarches (2,3 km)
Població amb 210 habitants (2000)Allondaz (2,8 km)
Població amb 226 habitants (2000)Thénésol (2,9 km)
Població amb 1960 habitants (2000)Grignon (4,3 km)
Població amb 1365 habitants (2000)Marthod (4,5 km)
Població amb 2710 habitants (2000)Mercury (4,7 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak mendiko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta ipar Alpeetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 1200-1500 mm artekoa, udan modu irregularrean banatuta)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,5 °C-koa da, 18,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1289 mm-koa da, urtarrilean 10,5 euri-egun eta uztailean 9,1 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Ugine udalerrian dago, 8,3 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,6 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1398,7 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,4 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 13an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -16,6 °C-koa da, 2012ko otsailaren 5an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 10,1 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (19,5 °C) eta hotzena urtarrila (1,1 °C). Urteko prezipitazioa 1312 mm-koa da; hilabeterik euritsuena abendua da (144 mm) eta lehorrena apirila (93 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,34 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (9,0 °C) baino 1,7 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenetatik lau 2000tik aurrerakoak dira (2022, 2023, 2024 eta 2025). Urterik beroena 2022 izan zen (11,4 °C) eta hotzena 1963 (8,0 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Pallud)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 1.1 2.1 6.3 9.9 13.9 17.6 19.5 19.0 14.7 10.5 5.2 1.9 10.1
Pilatutako prezipitazioa (mm) 124 97 103 93 113 107 101 105 98 107 122 144 1312
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,0 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,1+0,6+1,9+1,7+1,5+1,8+1,2+1,6+0,4+0,7+0,8+0,8
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,0 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea3004005006007008001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 434 gizon, 358 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
1.15
 
95+
 
0.00
1.15
 
90-94
 
1.40
1.15
 
85-89
 
1.40
2.30
 
80-84
 
8.10
6.68
 
75-79
 
3.91
4.61
 
70-74
 
6.98
5.76
 
65-69
 
8.10
13.59
 
60-64
 
8.10
9.22
 
55-59
 
11.17
9.45
 
50-54
 
11.45
4.84
 
45-49
 
2.79
6.45
 
40-44
 
7.82
2.53
 
35-39
 
7.54
1.15
 
30-34
 
1.40
3.23
 
25-29
 
0.00
3.92
 
20-24
 
1.40
7.83
 
15-19
 
6.15
7.60
 
10-14
 
4.75
6.22
 
5-9
 
4.47
1.15
 
0-4
 
3.07
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Pallud udalerrian 784 biztanle zeuden eta 345 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,27 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 41,7). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 28,1 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

784biztanle
345elkarbizitza-unitate
2,27lagun elkarbizitza-unitateko
249familia
Udalerria
% 29
% 42
% 28
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 249 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (144). Guraso bakarreko 5 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 155 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 31k seme-alaba bakarra zuten etxean, 47k bi, eta 17k hiru edo gehiago.[10]

144
99
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean155
Seme-alaba bat31
Bi seme-alaba47
Hiru seme-alaba11
Lau edo gehiago6

15 urte edo gehiago zituzten 647 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 0,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 46,3. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 83,1).[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 0
25-39% 10
40-54% 11
55-64% 12
65-79% 20
80 +% 46
Bikotean bizi da
15-24% 7
25-39% 82
40-54% 79
55-64% 83
65-79% 78
80 +% 57

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 52,6 ezkonduta zegoen, eta beste % 18,9 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,0 izatezko bikotean eta % 9,9 PACS bidez lotuta). % 17,8 ezkongabeak ziren, % 5,7 alargunak eta % 5,1 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 52,6
Ezkongabea% 17,8
PACS bidez lotuta% 9,9
Izatezko bikotean% 9,0
Alarguna% 5,7
Dibortziatuta% 5,1

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 41,4), erdi-mailako lanbideak (% 15,9), goi-mailako langileak (% 13,3), artisau, merkatari eta enpresa-buruak (% 10,4). Talde nagusia (erretiratuak, % 41,4) Savoia departamenduko batez bestekoaren (% 31,2) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,4).[10]

Udalerria
% 10
% 13
% 16
% 10
% 41
Savoia
% 11
% 18
% 15
% 14
% 31
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 399 etxebizitza zeuden. Horietatik 344 egoitza nagusi ziren, 35 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 20 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (354), eta apartamentuak gutxi ziren (46). Egoitza nagusietatik 303 beren jabearen bizilekuak ziren, 35 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 6 doan lagata.[11]

399etxebizitza
344egoitza nagusi
354etxe
46apartamentu

Etxebizitza multzoa

344
35
Egoitza nagusia (344)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (35)Hutsik (20)

Etxe mota

354
46
Etxea (354)Apartamentua (46)

Jabetza egoera

303
35
Jabeak (303)Alokairuan (35)Doan lagata (6)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 2006-2020 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (106).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik19
1919-194510
1946-197038
1971-1990101
1991-200560
2006-2020106

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (217). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (142 etxebizitzatan). 330 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 129 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 202tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela1
2 gela8
3 gela40
4 gela78
5 gela edo gehiago217

Berogailu mota

65
142
135
Fuel-olioa (65)Elektrizitatea (142)Gas botila (3)Bestelakoak (135)

Aparkalekua eta ibilgailuak

330aparkalekua
129ibilgailu 1
202ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 441 biztanleetatik 352 aktibo ziren (% 79,8), horietako 333 lanean (% 75,5) eta 19 langabezian (aktiboen % 5,4).

44115-64 urteko biztanle
% 79,8aktibo
% 75,5lanean
% 5,4langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 54,2
25-54 urte% 95,3
55-64 urte% 60,5
Gizonak% 79,3
Emakumeak% 80,8

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 0,0
BEPC, brebeta% 45,5
CAP-BEP% 9,5
Batxilergoa% 1,3
Goi-mailako +2% 5,8
Goi-mailako +3/4% 1,7
Goi-mailako +5% 0,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 5,4). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

89 ez-aktibotik 26 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 29,2), 35 erretiraturik zeuden (% 39,3) eta 27 bestelako ez-aktibo ziren (% 30,3).

Ez-aktiboak

% 29
% 39
% 30
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 12
% 21
% 31
% 19
% 16
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 34 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 333 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

34enplegu udalerrian
% 35,3soldatapeko
% 64,7ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 30.770 eurokoa zen.

30.770 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 27.910 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 21 komertzioetatik, 11 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 2 margolariak, 2 zurginak eta 2 iturginak.[13]

2000. urtean Pallud udalerrian 21 nekazaritza-ustiategi zeuden, 228 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1997ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,0 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre (2010eko ekainaren 18a), «Les types de climats en France, une construction spatiale», Cybergéo : revue européenne de géographie (Frantsesez), 501, doi:10.4000/cybergeo.23155.
  2. ↑ Dubreuil, Vincent (2022ko otsaila), «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen», La Météorologie (Frantsesez), 116, doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012.
  3. ↑ «Le climat en France hexagonale et Corse», meteofrance.com (Frantsesez).
  4. ↑ «Réglementation environnementale RE2020», ecologie.gouv.fr (Frantsesez), 2020ko azaroaren 18a.
  5. 1 2 «Station Météo-France « Ugine », fiche climatologique» (PDF), data.gouv.fr (Frantsesez).
  6. 1 2 «Données changement climatique - SIM quotidienne», data.gouv.fr (Frantsesez), Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee», www.insee.fr. 2026ko uztailaren 27an kontsultatua.
  9. ↑ «Naissances de 2008 à 2025», Insee (Frantsesez). 2016ko abuztuaren 10ean kontsultatua.
  10. 1 2 3 4 5 «Couples-Familles-Ménages en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  11. 1 2 3 «Logement en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]