Edukira joan

Orist

Orist
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Landak
BarrutiAkizeko barrutia
Kantonamenducanton of Peyrehorade
Izen ofizialaOrist
Posta kodea40300
Geografia
Koordenatuak43°38′26″N 1°10′37″W / 43.6406°N 1.1769°W / 43.6406; -1.1769
Mapa
Azalera14,76 km²
Altitudea2 m, 100 m eta 31 m
MugakideakJosse, Pey, Rivière-Saas-et-Gourby, Saint-Étienne-d'Orthe, Saint-Geours-de-Maremne, Saint-Lon-les-Mines, Saubusse, Siest eta Port-de-Lanne
Demografia
Biztanleria814 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 411 (%52,2) (%47,8) 377 alt_right
Dentsitatea55 bizt/km²

Orist (frantsesez eta ofizialki: Orist) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Landak departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Azken erroldaren arabera 814 biztanle zituen 14,76 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Josse, Pey, Rivière-Saas-et-Gourby, Saint-Étienne-d'Orthe, Saint-Geours-de-Maremne, Saint-Lon-les-Mines, Saubusse, Siest eta Port-de-Lanne.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
OristOrist
Població amb 780 habitants (2000)Saubusse (1,9 km)
Població amb 661 habitants (2000)Pey (2,4 km)
Població amb 725 habitants (2000)Josse (3,9 km)
Població amb 110 habitants (2000)Siest (4,1 km)

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[1]

BiztanleriaUrtea4005006007008009001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 377 gizon, 411 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
2.39
 
85-89
 
4.38
1.33
 
80-84
 
3.41
2.39
 
75-79
 
3.41
5.04
 
70-74
 
3.41
6.10
 
65-69
 
6.81
3.71
 
60-64
 
2.19
9.81
 
55-59
 
9.00
8.49
 
50-54
 
9.00
6.37
 
45-49
 
7.06
11.41
 
40-44
 
4.62
6.37
 
35-39
 
10.71
5.04
 
30-34
 
5.84
2.39
 
25-29
 
2.19
3.71
 
20-24
 
1.22
2.65
 
15-19
 
4.62
10.08
 
10-14
 
4.62
6.37
 
5-9
 
12.90
6.37
 
0-4
 
4.62
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[2].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Orist udalerrian 814 biztanle zeuden eta 334 elkarbizitza unitate[oh 1], hau da, 2,44 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena seme-alabekin bizi ziren bikoteak ziren (% 33,8). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 24,3 ziren, Frantzia metropolitarreko batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[3]

814biztanle
334elkarbizitza-unitate
2,44lagun elkarbizitza-unitateko
258familia
Udalerria
% 34
% 32
% 9
% 24
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 258 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (113). Guraso bakarreko 34 familietatik 29etan ama zen guraso bakarra. 121 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 53k seme-alaba bakarra zuten etxean, 79k bi, eta 5k hiru edo gehiago.[3]

111
113
34
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean121
Seme-alaba bat53
Bi seme-alaba79
Hiru seme-alaba5
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 661 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 1,4 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 28,1. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 83,3).[3]

Bakarrik bizi da
15-24% 1
25-39% 8
40-54% 8
55-64% 23
65-79% 17
80 +% 28
Bikotean bizi da
15-24% 5
25-39% 83
40-54% 80
55-64% 70
65-79% 77
80 +% 56

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 43,9 ezkonduta zegoen, eta beste % 25,4 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,7 izatezko bikotean eta % 12,7 PACS bidez lotuta). % 21,3 ezkongabeak ziren, % 4,4 alargunak eta % 5,0 dibortziatuak.[3]

Ezkonduta% 43,9
Ezkongabea% 21,3
Izatezko bikotean% 12,7
PACS bidez lotuta% 12,7
Dibortziatuta% 5,0
Alarguna% 4,4

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 27,2), erdi-mailako lanbideak (% 23,4), eskulangileak (% 17,7), enplegatuak (% 15,9). Talde nagusia (erretiratuak, % 27,2) Landak departamenduko batez bestekoaren (% 37,0) azpitik dago. 10 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 3,0).[3]

Udalerria
% 9
% 23
% 16
% 18
% 27
Landak
% 15
% 16
% 14
% 37
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 413 etxebizitza zeuden. Horietatik 333 egoitza nagusi ziren, 54 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 25 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (395), eta apartamentuak gutxi ziren (16). Egoitza nagusietatik 282 beren jabearen bizilekuak ziren, 42 alokairuan zeuden, 1 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 10 doan lagata.[4]

413etxebizitza
333egoitza nagusi
395etxe
16apartamentu

Etxebizitza multzoa

333
54
Egoitza nagusia (333)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (54)Hutsik (25)

Etxe mota

395
Etxea (395)Apartamentua (16)

Jabetza egoera

282
42
Jabeak (282)Alokairuan (42)HLM (1)Doan lagata (10)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 2006-2020 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (97).[4]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik70
1919-194517
1946-197024
1971-199041
1991-200547
2006-202097

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (209). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (174 etxebizitzatan). 294 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 114 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 211tan bi edo gehiago.[4]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela4
3 gela31
4 gela90
5 gela edo gehiago209

Berogailu mota

174
115
Gas sarea (1)Fuel-olioa (23)Elektrizitatea (174)Gas botila (20)Bestelakoak (115)

Aparkalekua eta ibilgailuak

294aparkalekua
114ibilgailu 1
211ibilgailu 2+

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 406 ziren, horien artean 305 aktiboak ziren eta 101 inaktiboak ziren. 305 pertsona aktiboetatik 280 lanean zeuden (153 gizon eta 127 emakume) eta 25 langabezian zeuden (8 gizon eta 17 emakume). 101 pertsona inaktiboetatik 46 erretiraturik zeuden, 33 ikasten zeuden eta 22 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.[5]

Diru sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an Orist udalerrian 234 unitate fiskal zeuden, 642 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.875 euro zen.[6]

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 24 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 7 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 3 higiezinen enpresak ziren, 4 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.[7]

2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 5 zurginak ziren eta 2 iturginak.[8]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.[9]

2000. urtean Orist udalerrian 35 nekazaritza-ustiategi zeuden, 760 hektarea erabiltzen.[10]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. INSEEren "ménage" kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon ala ez. "Famille" kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]