Oraison
| Oraison | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Frantziako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Frantziaren banaketa administratiboa | metropolitar Frantzia | ||||||||||
| Eskualdea | |||||||||||
| Departamendua | Proventza Garaiko Alpeak | ||||||||||
| Barruti | Digne-les-Bainseko barrutia | ||||||||||
| Kantonamendu | canton of Mées | ||||||||||
| Izen ofiziala | Oraison | ||||||||||
| Posta kodea | 04700 | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 43°55′02″N 5°55′07″E / 43.9172°N 5.9186°E | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 38,42 km² | ||||||||||
| Altitudea | 323 m, 645 m eta 407 m | ||||||||||
| Mugakideak | La Brillanne, Le Castellet, Lurs, Les Mées, Valensole eta Villeneuve | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 6.155 (2023ko urtarrilaren 1a) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 160 bizt/km² | ||||||||||
| Informazio gehigarria | |||||||||||
| Hiri senidetuak | Traversetolo | ||||||||||
| oraison.com eta oraison.fr | |||||||||||
Oraison (frantsesez eta ofizialki: Oraison) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Proventza Garaiko Alpeak departamenduan dagoena, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. Azken erroldaren arabera 6.155 biztanle zituen 38,42 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: La Brillanne, Le Castellet, Lurs, Les Mées, Valensole eta Villeneuve.
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Klima
[aldatu | aldatu iturburu kodea]CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Proventza eta Lengadoka-Roselloneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udan; eguzkialdi oso ona (2600 ordu/urte); uda beroa (21,5 °C); haize gogorrak; laino gutxi)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2d zonan dago[4].
1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,5 °C-koa da, 6,1 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 768 mm-koa da, urtarrilean 5,9 euri-egun eta uztailean 3,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Valensole udalerrian dago, 10,9 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 671,6 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,1 °C-koa da, 2019ko ekainaren 28an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -10 °C-koa da, 2012ko otsailaren 4an lortua[oh 1][5].
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Biztanleria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]
| Biztanleria-piramidea 2022 Guztira: 2.895 gizon, 3.140 emakume | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7]. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Hazkunde begetatiboa | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
Familiak eta etxeguneak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023 erroldaren arabera, Oraison udalerrian 5.959 biztanle zeuden eta 2.950 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,02 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 38,1), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]
Udalerrian 1.776 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (816). Guraso bakarreko 358 familietatik 255etan ama zen guraso bakarra. 939 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 439k seme-alaba bakarra zuten etxean, 313k bi, eta 85k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 602 bikoteetatik 81tan (% 13,5) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]
15 urte edo gehiago zituzten 5.262 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 9,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 35,8. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 68,2). 80 urte edo gehiagoko 611 biztanleetatik 478 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 133 kolektibitateren batean.[9]
15 urte edo gehiagoko biztanleen % 41,2 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,4 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,0 izatezko bikotean eta % 5,4 PACS bidez lotuta). % 22,5 ezkongabeak ziren, % 10,0 alargunak eta % 8,9 dibortziatuak.[9]
Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 38,4), erdi-mailako lanbideak (% 16,8), eskulangileak (% 15,1), enplegatuak (% 13,4). Talde nagusia (erretiratuak, % 38,4) Proventza Garaiko Alpeak departamenduko batez bestekoaren (% 37,0) gainetik dago. 15 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,5).[9]
Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023 erroldaren arabera, udalerrian 3.333 etxebizitza zeuden. Horietatik 2.948 egoitza nagusi ziren, 134 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 251 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (2.511), eta apartamentuak gutxi ziren (808). Egoitza nagusietatik 1.733 beren jabearen bizilekuak ziren, 1.129 alokairuan zeuden, 228 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 86 doan lagata.[10]
Etxebizitza multzoa
Etxe mota
Jabetza egoera
Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (795).[10]
Eraikuntza garaia
Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (892). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (1.857 etxebizitzatan). 2.120 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.400 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.233tan bi edo gehiago.[10]
Gela kopurua
Berogailu mota
Aparkalekua eta ibilgailuak
Taula osoa: etxebizitzak, 2023 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Enplegua
2023 urtean 15-64 urteko 3.438 biztanleetatik 2.655 aktibo ziren (% 77,2), horietako 2.382 lanean (% 69,3) eta 273 langabezian (aktiboen % 10,3).
Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).
Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera
Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 10,3). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.
783 ez-aktibotik 255 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 32,6), 254 erretiraturik zeuden (% 32,4) eta 274 bestelako ez-aktibo ziren (% 35,0).
Ez-aktiboak
Lanbide-kategoria[oh 3]
Udalerrian 1.741 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.382 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]
Diru sarrerak
2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.670 eurokoa zen, eta biztanleen % 14 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).
Departamenduarekiko konparaketa xehea |
|---|
|
Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua) Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua) Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua) INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga). Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 50,5, ez-soldatapekoen errenta % 5,6, langabezia-sariak % 2,7. |
Ekonomia jarduerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2007an zeuden 338 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 14 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 13 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 45 eraikuntza enpresak ziren, 87 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 8 garraio enpresak ziren, 26 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 14 finantziazio enpresak ziren, 18 higiezinen enpresak ziren, 35 zerbitzu enpresak ziren, 53 administrazio publikoko enpresak ziren eta 17 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]
2009an zeuden norbanakoentzako 92 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 2 banku bulegoak, 3 funerariak, 6 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 5 autoeskolak, 14 igeltseroak, 6 margolariak, 5 zurginak, 8 iturginak, 3 argiketariak, 4 eraikuntza enpresak, 10 ile apaindegiak, 2 albaitariak, 15 jatetxeak, 5 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 1 apaindegia.[12]
2009an zeuden 34 establezimendu komertzialetatik, 3 supermerkatuak, 3 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 4 okindegiak, 1 harategi zen, 1 liburu denda zen, 8 arropa dendak, 2 zapata-dendak, 1 elektrotresna denda zen, 1 kirol-denda zen, 3 drogeria, 2 lurrin-dendak, 1 bitxi-denda zen eta 4 lore-dendak ziren.[13]
2000. urtean Oraison udalerrian 70 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.200 hektarea erabiltzen.[14]
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2009an osasun-zentro 1 , 2 botika eta 2 anbulantzia zegoen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen. Oraison udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 359 ikaslekin.
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ Estazioko erregistroak 1995ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
- ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
- ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
- ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501 doi:..
- ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116 doi:..
- ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
- ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
- 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Valensole », fiche climatologique. .
- ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
- ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
- ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
- 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
- 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
- ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
- ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
- ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
- ↑ Exploitations agricoles
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- (Frantsesez)Résumé statistique[Betiko hautsitako esteka] INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
- (Frantsesez)Évolution et structure de la population[Betiko hautsitako esteka] INSEEren udalerriko datuen fitxa.
- (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.

