Martiago
| Martiago | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | |||||||||||
| Alkatea | Francisco Collado Vicente | ||||||||||
| Izen ofiziala | Martiago | ||||||||||
| Posta kodea | 37510 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 37181 | ||||||||||
| Herriburua | Martiago | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 40°27′09″N 6°29′24″W / 40.4525°N 6.49°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 47,36 km² | ||||||||||
| Altitudea | 809 m | ||||||||||
| Mugakideak | La Encina, Pastores, Zamarra, Agallas, Robledillo de Gata, El Sahugo eta Herguijuela de Ciudad Rodrigo | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 252 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 5 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | SA | ||||||||||
| martiago.es | |||||||||||
Martiago Salamancako udalerria da, Campo de Agadones eskualdean dagoena.
Azken erroldaren arabera 252 biztanle zituen 47,4 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: La Encina, Pastores, Zamarra, Agallas, Robledillo de Gata, El Sahugo eta Herguijuela de Ciudad Rodrigo.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 139 gizon, 112 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 50,6 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 41,7) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 11,2 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 2,4 —probintzian % 10,6—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 6 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 83,3)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Frantzia, Paraguai, Portugal dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 400 etxebizitza zeuden: 129 (% 32,2) nagusiak eta 271 (% 67,8) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 1 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 5 plazarekin (5 plaza etxebizitzako).[5]
Etxebizitza multzoa
Salamancako mapa
Guztira 129 etxegune zeuden, eta horietatik 63 (% 48,8) pertsona bakarrekoak ziren.[6]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 242 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 22,7 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 16,9; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 29,3; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 31,0.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 18,1 zen 2021ean eta % 22,7 2024an; beraz, 4,7 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 36,5 izatetik % 31,0 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 23,1 ziren, eta gizonen artean % 22,4; aldea, beraz, txikia da. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 41,7 eta gizonen % 22,4 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 55 | % 22,7 | 30 | % 22,4 | 25 | % 23,1 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 41 | % 16,9 | 28 | % 20,9 | 13 | % 12,0 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 71 | % 29,3 | 46 | % 34,3 | 25 | % 23,1 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 75 | % 31,0 | 30 | % 22,4 | 45 | % 41,7 |
| Guztira | 242 | % 100,0 | 134 | % 100,0 | 108 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 18,1 | % 17,7 | % 27,7 | % 36,5 | 249 |
| 2022 | % 18,9 | % 16,9 | % 29,7 | % 34,5 | 249 |
| 2023 | % 20,7 | % 16,7 | % 31,1 | % 31,5 | 251 |
| 2024 | % 22,7 | % 16,9 | % 29,3 | % 31,0 | 242 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 16.656 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 33.177 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.458 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 19.950 euro zen. Errenta gordina 19.414 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 35,4[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 39,8), beste diru-sarrerak (% 17,2), langabezia-prestazioak (% 1,3), beste prestazioak (% 6,2).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 30,2 da, probintziakoaren (30,2;
Salamancako mapa) parean eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,7 da, probintziakoaren (2,6;
Salamancako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,6) gainetik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Martiago udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 86 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 36,0; gainerako % 64,0 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 7,0 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 43,9 zen eta emakumezkoena % 26,2; langabezia-tasa, aldiz, % 5,2 eta % 10,7 zen, hurrenez hurren.[11]
Okupatuen kopurua 78 zen 2023ean, 2021eko 73etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 35,9 osatzen dute, eta gizonek % 64,1.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 80 | % 33,5 | 55 | % 41,7 | 25 | % 23,4 |
| Langabeak | 6 | % 2,5 | 3 | % 2,3 | 3 | % 2,8 |
| Inaktiboak | 153 | % 64,0 | 74 | % 56,1 | 79 | % 73,8 |
| Guztira | 239 | % 100,0 | 132 | % 100,0 | 107 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 69,2), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 21,8), industria (% 5,1) eta eraikuntza (% 3,8).[12]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 56,4; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 29,5), eta oinarrizko okupazioak % 9,0.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 60,0 eta emakumeen % 50,0).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 23 | % 29,5 | 14 | % 28,0 | 9 | % 32,1 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 44 | % 56,4 | 30 | % 60,0 | 14 | % 50,0 |
| Oinarrizko okupazioak | 7 | % 9,0 | 4 | % 8,0 | 3 | % 10,7 |
| Ez dago jasota | 4 | % 5,1 | 2 | % 4,0 | 2 | % 7,1 |
| Guztira | 78 | % 100,0 | 50 | % 100,0 | 28 | % 100,0 |
Okupatuen % 61,5 besteren konturako langileak dira, eta % 38,5 norberaren konturakoak.[14]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 30 | % 38,5 | 20 | % 40,0 | 10 | % 35,7 |
| Besteren kontura | 48 | % 61,5 | 30 | % 60,0 | 18 | % 64,3 |
| Guztira | 78 | % 100,0 | 50 | % 100,0 | 28 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 22 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 1.939 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 47,4 km² denez, NAE lurraldearen % 40,9 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 86,6 larre iraunkorrak (1.679 ha, 22 ustiategitan), % 13,4 lur goldagarria (260 ha, 17 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,05 ha, 2 ustiategitan)[oh 3].
Abeltzaintza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 1.378 behi eta 836 ardi eta ahuntz zeuden[17].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 119 gidari zeuden erroldatuta: 83 gizon (% 69,7) eta 36 emakume (% 30,3)[18]. Biztanleen % 47,4 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 265 ibilgailuk osatzen zuten: 160 turismo, 35 kamioi, 27 furgoneta, 16 motozikleta eta 16 ziklomotor[18]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 637 turismokoa zen, probintziako (559) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.
Turismoen batez besteko adina 15,4 urtekoa zen; turismoen % 3,8k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 24,4k 25 urte baino gehiago[18]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 63,1 diesel zen eta % 36,9 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 3,1k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 45k ez zuen etiketarik[oh 4].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)», INE (Gaztelaniaz). 2026ko uztailaren 31n kontsultatua.
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Salamanca.tab.
- ↑ «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera», 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2021.
- ↑ «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak», Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2026.
- ↑ «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera», 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2021.
- ↑ «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- 1 2 «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- ↑ «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- ↑ «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1769438.
- ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

