Edukira joan

Malpartida

Malpartida
Espainiako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela eta Leon
Probintzia Salamancako probintzia
AlkateaAbilio Bautista Hernández
Izen ofizialaMalpartida
Posta kodea37313
INEk ezarritako kodea37178
HerriburuaMalpartida
Geografia
Koordenatuak40°45′46″N 5°14′00″W / 40.762777777778°N 5.2333333333333°W / 40.762777777778; -5.2333333333333
Mapa
Azalera10,3 km²
Altitudea899 m
Demografia
Biztanleria74 (2025)
alt_left 36 (%48,6) (%51,4) 38 alt_right
Dentsitatea7 bizt/km²
MatrikulaSA
aytomalpartida.es

Malpartida Salamancako udalerria da, Peñaranda de Bracamonte eskualdean dagoena.

Azken erroldaren arabera 74 biztanle zituen 10,3 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: .

Biztanleriaren tamainaUrtea6080100120140160200020052010201520202025MalpartidaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 38 gizon, 36 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
5.56
10.53
 
90-94
 
13.89
13.16
 
85-89
 
16.67
2.63
 
80-84
 
11.11
7.89
 
75-79
 
2.78
5.26
 
70-74
 
11.11
5.26
 
65-69
 
5.56
7.89
 
60-64
 
5.56
21.05
 
55-59
 
2.78
7.89
 
50-54
 
5.56
5.26
 
45-49
 
5.56
0.00
 
40-44
 
5.56
0.00
 
35-39
 
0.00
7.89
 
30-34
 
0.00
2.63
 
25-29
 
5.56
2.63
 
20-24
 
2.78
0.00
 
15-19
 
0.00
0.00
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
0.00
0.00
 
0-4
 
0.00
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 64,9 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 41,7) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 5,4 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 0 —probintzian % 10,6—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Salamancako mapa
Udal
Prob
Udalerri berean · % 64,9Probintzia berean · % 23Erkidegoan · % 6,8Beste erkidegoa · % 5,4
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 177 etxebizitza zeuden: 55 (% 31,1) nagusiak eta 122 (% 68,9) ez-nagusiak.[3]

177etxebizitza
55etxegune

Etxebizitza multzoa Salamancako mapa

55
122
Etxebizitza nagusia (55)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (122)

Guztira 55 etxegune zeuden, eta horietatik 29 (% 52,7) pertsona bakarrekoak ziren.[4]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 129
2 pertsona14
3 pertsona10
4 pertsona1
5 edo gehiago1

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 80 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 13,8 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 13,8; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 28,8; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 43,8.[5] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 11,5 zen 2021ean eta % 13,8 2024an; beraz, 2,3 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 49,0 izatetik % 43,8 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 17,9 ziren, eta gizonen artean % 9,8; 8,2 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 48,7 eta gizonen % 39,0 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

80biztanle 15 urte edo +, 2024
% 13,8goi-mailako ikasketak+2,3 puntu 2021etik mapa
% 43,8lehen hezkuntza edo gutxiago−5,2 puntu 2021etik mapa
% 43,8
% 28,8
% 13,8
% 13,8
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 43,8Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 28,8Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 13,8Goi-mailako ikasketak · % 13,8
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Salamancako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Malpartida, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak11% 13,84% 9,87% 17,9
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa11% 13,86% 14,65% 12,8
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)23% 28,815% 36,68% 20,5
Lehen hezkuntza edo gutxiago35% 43,816% 39,019% 48,7
Guztira80% 100,041% 100,039% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Malpartida, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 11,5% 11,5% 28,1% 49,096
2022% 11,1% 13,3% 26,7% 48,990
2023% 12,2% 15,6% 25,6% 46,790
2024% 13,8% 13,8% 28,8% 43,880
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2021. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 12.745 euro-koa zen[6], eta etxegune bakoitzeko 24.158 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (12.920 euro) parean dago, eta Espainiako batez bestekoaren (13.268 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 11.550 euro zen. Errenta gordina 14.752 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 29,2[7]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 43,7), beste diru-sarrerak (% 17,2), langabezia-prestazioak (% 1,4), beste prestazioak (% 8,5).

29%
44%
9%
17%
Soldata · % 29,2Pentsioak · % 43,7Langabezia · % 1,4Beste prestazioak · % 8,5Beste sarrerak · % 17,2
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[8][oh 1]. Udalerrian indizea 32,7 da, probintziakoaren (32,4; Salamancako mapa) parean. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,2 da, probintziakoaren (2,6; Salamancako mapa) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Malpartida udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 31 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 38,8; gainerako % 61,3 inaktibo zeuden.[9] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 16,1 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 48,8 zen eta emakumezkoena % 28,2; langabezia-tasa, aldiz, % 10,0 eta % 27,3 zen, hurrenez hurren.[9]

Okupatuen kopurua 27 zen 2023ean, 2021eko 27etik gora.[10] Emakumeek okupatuen % 29,6 osatzen dute, eta gizonek % 70,4.

27okupatu, 2023+% 0,0 2021etik
% 29,6emakumeak okupatuen artean
% 38,8jarduera-tasa, 2024
% 16,1langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 32,5
% 61,3
Okupatuak · % 32,5Langabeak · % 6,3Inaktiboak · % 61,3
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Malpartida, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak26% 32,518% 43,98% 20,5
Langabeak5% 6,32% 4,93% 7,7
Inaktiboak49% 61,321% 51,228% 71,8
Guztira80% 100,041% 100,039% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 44,4), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 37,0), industria (% 11,1) eta eraikuntza (% 7,4).[10]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Salamancako mapa
% 37,0
% 11,1
% 44,4
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 37,0Industria · % 11,1Eraikuntza · % 7,4Zerbitzuak · % 44,4

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 74,1; ondoren, oinarrizko okupazioak daude (% 11,1), eta zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak % 11,1.[11] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 78,9 eta emakumeen % 62,5).

% 11,1
% 74,1
% 11,1
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 11,1Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 74,1Oinarrizko okupazioak · % 11,1Ez dago jasota · % 3,7
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Malpartida, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak3% 11,11% 5,32% 25,0
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak20% 74,115% 78,95% 62,5
Oinarrizko okupazioak3% 11,13% 15,80% 0,0
Ez dago jasota1% 3,70% 0,01% 12,5
Guztira27% 100,019% 100,08% 100,0

Okupatuen % 59,3 besteren konturako langileak dira, eta % 40,7 norberaren konturakoak.[12]

% 40,7
% 59,3
Norberaren kontura · % 40,7Besteren kontura eta beste egoera bat · % 59,3
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Malpartida, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura11% 40,77% 36,84% 50,0
Besteren kontura16% 59,312% 63,24% 50,0
Guztira27% 100,019% 100,08% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 27 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 673 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[13][oh 2]. Udalerriaren azalera 10,3 km² denez, NAE lurraldearen % 65,4 da[14]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 70,9 lur goldagarria (477 ha, 27 ustiategitan), % 29,1 larre iraunkorrak (196 ha, 17 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,04 ha, ustiategi batean)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
65%
35%
NAE · 673 ha (% 65,4)Gainerako azalera · 357 ha (% 34,6)
NAE, lur-erabileraren arabera
71%
29%
Lur goldagarria · 477 ha (% 70,9)Larre iraunkorrak · 196 ha (% 29,1)Baratzeak · 0,04 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 544 behi, 213 ardi eta ahuntz eta 1.028 txerri zeuden[15].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 37 gidari zeuden erroldatuta: 28 gizon (% 75,7) eta 9 emakume (% 24,3)[16]. Biztanleen % 50 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 83 ibilgailuk osatzen zuten: 55 turismo, 11 furgoneta, 5 ziklomotor, 5 motozikleta eta 3 kamioi[16]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 743 turismokoa zen, probintziako (559) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 17,2 urtekoa zen; turismoen % 0k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 21,8k 25 urte baino gehiago[16]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 64,6 diesel zen eta % 35,4 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 1,2k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 48,8k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
17%
33%
49%
ECO · 1 (% 1,2)C etiketa · 14 (% 17,1)B etiketa · 27 (% 32,9)Etiketarik gabe · 40 (% 48,8)
Turismoak, adinaren arabera
11%
13%
55%
22%
4–8 urte · 6 (% 10,9)8–15 urte · 7 (% 12,7)15–25 urte · 30 (% 54,5)≥ 25 urte · 12 (% 21,8)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)», INE (Gaztelaniaz). 2026ko uztailaren 31n kontsultatua.
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Salamanca.tab.
  3. ↑ «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera», 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2021.
  4. ↑ «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera», 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2021.
  5. ↑ «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  6. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Salamanca.tab.
  7. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Salamanca.tab.
  8. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  9. 1 2 «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  10. 1 2 «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  11. ↑ «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  12. ↑ «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  13. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
  14. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q930465.
  15. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
  16. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Salamanca.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela eta Leon
Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.