Edukira joan

Guilherand-Granges

Guilherand-Granges
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Ardèche
BarrutiTournon-sur-Rhôneko barrutia
Kantonamenducanton of Saint-Péray
Izen ofizialaGuilherand-Granges
Guilherand
Posta kodea07500
Geografia
Koordenatuak44°56′04″N 4°52′29″E / 44.9344°N 4.8747°E / 44.9344; 4.8747
Mapa
Azalera6,55 km²
Altitudea123 m, 106 m, 407 m eta 131 m
MugakideakSaint-Péray, Soyons, Toulaud, Bourg-lès-Valence eta Valence
Demografia
Biztanleria11.235 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 6.102 (%54,1) (%45,9) 5.173 alt_right
Dentsitatea1.715 bizt/km²
guilherand-granges.fr

Guilherand-Granges Frantziako udalerri bat da Ardeche departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 11.235 biztanle zituen 6,5 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Saint-Péray, Soyons, Toulaud, Bourg-lès-Valence eta Valence.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Guilherand-GrangesGuilherand-Granges
Població amb 64803 habitants (2000)Valence (1,3 km)
Població amb 7254 habitants (2000)Saint-Péray (2,8 km)
Població amb 2255 habitants (2000)Cornas (4,0 km)
Població amb 1976 habitants (2000)Soyons (5,1 km)
Població amb 1675 habitants (2000)Toulaud (5,9 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klimaren eta klima mediterraneoren arteko trantsizio-eremuan dago, eta erdiko Rodano haranako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko anplitude termiko handia (4-20 °C); aire lehorra urte osoan; mistral haize gogorra; prezipitazio handiak udazkenean)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2d zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13 °C-koa da, 2,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 843 mm-koa da, urtarrilean 7,1 euri-egun eta uztailean 4,9 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Estèla udalerrian dago, 12,9 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,5 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 904,5 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,8 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 13an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -13,2 °C-koa da, 2010ko urtarrilaren 11an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 12,2 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (21,8 °C) eta hotzena urtarrila (3,7 °C). Urteko prezipitazioa 938 mm-koa da; hilabeterik euritsuena urria da (136 mm) eta lehorrena otsaila (43 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,38 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (11,1 °C) baino 2,1 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2018, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (13,9 °C) eta hotzena 1963 (10,0 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Guilherand-Granges)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 3.7 4.4 8.2 11.5 15.7 19.6 21.8 21.1 16.4 12.4 7.4 4.4 12.2
Pilatutako prezipitazioa (mm) 64 43 50 77 84 64 61 69 105 136 124 62 938
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,1 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,1+0,2+1,6+1,8+1,9+2,0+1,3+1,60,0+0,5+0,9+1,1
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,1 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea0200040006000800010.00012.0001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 5.173 gizon, 6.102 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.06
 
95+
 
1.44
1.02
 
90-94
 
1.64
2.30
 
85-89
 
3.26
3.29
 
80-84
 
4.47
4.68
 
75-79
 
6.33
7.15
 
70-74
 
9.18
6.73
 
65-69
 
7.49
4.91
 
60-64
 
8.06
6.40
 
55-59
 
5.57
6.30
 
50-54
 
5.52
6.30
 
45-49
 
5.78
6.21
 
40-44
 
5.18
6.17
 
35-39
 
4.85
6.98
 
30-34
 
4.61
5.49
 
25-29
 
4.28
5.80
 
20-24
 
4.34
5.43
 
15-19
 
4.69
6.50
 
10-14
 
4.28
4.43
 
5-9
 
4.61
3.87
 
0-4
 
4.42
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Guilherand-Granges udalerrian 11.078 biztanle zeuden eta 5.819 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 1,90 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 43,7), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[10]

11.078biztanle
5.819elkarbizitza-unitate
1,90lagun elkarbizitza-unitateko
3.202familia
Udalerria
% 18
% 28
% 8
% 44
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 3.202 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (1.654). Guraso bakarreko 486 familietatik 386etan ama zen guraso bakarra. 1.810 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 685k seme-alaba bakarra zuten etxean, 553k bi, eta 154k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 1.062 bikoteetatik 106tan (% 10,0) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[10]

1.654
1.062
486
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean1.810
Seme-alaba bat685
Bi seme-alaba553
Hiru seme-alaba133
Lau edo gehiago21

15 urte edo gehiago zituzten 9.734 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 14,5 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 39,1. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 69,9). 80 urte edo gehiagoko 1.064 biztanleetatik 926 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 138 kolektibitateren batean.[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 15
25-39% 20
40-54% 20
55-64% 28
65-79% 34
80 +% 39
Bikotean bizi da
15-24% 19
25-39% 70
40-54% 64
55-64% 66
65-79% 63
80 +% 48

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 41,3 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,1 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,0 izatezko bikotean eta % 5,1 PACS bidez lotuta). % 23,0 ezkongabeak ziren, % 9,3 alargunak eta % 9,2 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 41,3
Ezkongabea% 23,0
Izatezko bikotean% 12,0
Alarguna% 9,3
Dibortziatuta% 9,2
PACS bidez lotuta% 5,1

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 40,1), erdi-mailako lanbideak (% 18,2), enplegatuak (% 13,8), goi-mailako langileak (% 11,0). Talde nagusia (erretiratuak, % 40,1) Ardèche departamenduko batez bestekoaren (% 36,8) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[10]

Udalerria
% 11
% 18
% 14
% 10
% 40
Ardèche
% 15
% 15
% 15
% 37
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 6.361 etxebizitza zeuden. Horietatik 5.857 egoitza nagusi ziren, 144 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 359 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (3.866), etxeak baino gehiago (2.435). Egoitza nagusietatik 3.772 beren jabearen bizilekuak ziren, 2.022 alokairuan zeuden, 283 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 63 doan lagata.[11]

6.361etxebizitza
5.857egoitza nagusi
2.435etxe
3.866apartamentu

Etxebizitza multzoa

5.857
Egoitza nagusia (5.857)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (144)Hutsik (359)

Etxe mota

2.435
3.866
Etxea (2.435)Apartamentua (3.866)

Jabetza egoera

3.772
2.022
Jabeak (3.772)Alokairuan (2.022)HLM (283)Doan lagata (63)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (2.094).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik127
1919-1945168
1946-19701.645
1971-19902.094
1991-20051.109
2006-2020673

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (1.952). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (3.657 etxebizitzatan). 4.459 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 3.434 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.905tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela87
2 gela569
3 gela1.558
4 gela1.691
5 gela edo gehiago1.952

Berogailu mota

3.657
1.387
474
Gas sarea (3.657)Fuel-olioa (296)Elektrizitatea (1.387)Gas botila (43)Bestelakoak (474)

Aparkalekua eta ibilgailuak

4.459aparkalekua
3.434ibilgailu 1
1.905ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 6.270 biztanleetatik 4.986 aktibo ziren (% 79,5), horietako 4.577 lanean (% 73,0) eta 409 langabezian (aktiboen % 8,2).

6.27015-64 urteko biztanle
% 79,5aktibo
% 73,0lanean
% 8,2langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 55,2
25-54 urte% 93,7
55-64 urte% 61,3
Gizonak% 82,0
Emakumeak% 77,1

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 11,9
BEPC, brebeta% 12,8
CAP-BEP% 8,3
Batxilergoa% 10,2
Goi-mailako +2% 6,5
Goi-mailako +3/4% 6,4
Goi-mailako +5% 6,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 8,2). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

1.284 ez-aktibotik 469 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 36,5), 463 erretiraturik zeuden (% 36,1) eta 351 bestelako ez-aktibo ziren (% 27,3).

Ez-aktiboak

% 37
% 36
% 27
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 20
% 33
% 25
% 16
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 4.863 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 4.577 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

4.863enplegu udalerrian
% 86,5soldatapeko
% 13,5ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.330 eurokoa zen, eta biztanleen % 9 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

27.330 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.820 €
% 9,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 15,6

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 554 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 7 janari enpresak ziren, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 2 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 22 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 51 eraikuntza enpresak ziren, 115 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 10 garraio enpresak ziren, 23 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 15 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 24 finantziazio enpresak ziren, 25 higiezinen enpresak ziren, 73 zerbitzu enpresak ziren, 148 administrazio publikoko enpresak ziren eta 35 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 114 zerbitzu publikoetatik, 1 poliziaren kaserna zen, 2 posta bulegoak, 9 banku bulegoak, 2 funerariak, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 2 autoeskolak, 4 igeltseroak, 13 margolariak, 9 zurginak, 7 iturginak, 4 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 15 ile apaindegiak, 2 albaitariak, 18 jatetxeak, 8 higiezinen agentziak, 4 tintoreriak eta 6 apaindegiak.[13]

2009an zeuden 59 establezimendu komertzialetatik, 1 hipermerkatu zen, 2 supermerkatuak, 2 brikolaje denda handika, 3 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 8 okindegiak, 2 harategiak, 1 kongelatu-denda zen, 4 liburu dendak, 14 arropa dendak, 2 etxerako tresna dendak, 1 zapata-denda zen, 5 altzari dendak, 2 kirol-dendak, 1 lur eta paretak apaintzeko denda zen, 1 drogeria zen, 1 lurrin-denda zen, 5 bitxi-dendak eta 4 lore-dendak ziren.[14]

2000. urtean Guilherand-Granges udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an tratamendu laburretarako ospitale 1 , psikiatriko 1 bat, urgentzia zentro 1 bat, amatasun-klinika 1 bat, 4 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an 4 haur-eskola eta 6 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Guilherand-Granges udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 656 ikaslekin.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1987ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,3 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre (2010eko ekainaren 18a), «Les types de climats en France, une construction spatiale», Cybergéo : revue européenne de géographie (Frantsesez), 501, doi:10.4000/cybergeo.23155.
  2. ↑ Dubreuil, Vincent (2022ko otsaila), «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen», La Météorologie (Frantsesez), 116, doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012.
  3. ↑ «Le climat en France hexagonale et Corse», meteofrance.com (Frantsesez).
  4. ↑ «Réglementation environnementale RE2020», ecologie.gouv.fr (Frantsesez), 2020ko azaroaren 18a.
  5. 1 2 «Station Météo-France « Étoile », fiche climatologique» (PDF), data.gouv.fr (Frantsesez).
  6. 1 2 «Données changement climatique - SIM quotidienne», data.gouv.fr (Frantsesez), Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee», www.insee.fr. 2026ko uztailaren 27an kontsultatua.
  9. ↑ «Naissances de 2008 à 2025», Insee (Frantsesez). 2016ko abuztuaren 10ean kontsultatua.
  10. 1 2 3 4 5 «Couples-Familles-Ménages en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  11. 1 2 3 «Logement en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]