Edukira joan

Galisancho

Galisancho
Espainiako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela eta Leon
Probintzia Salamancako probintzia
AlkateaJosé Rodríguez Sánchez
Izen ofizialaGalisancho
Posta kodea37891
INEk ezarritako kodea37144
HerriburuaGalisancho
Geografia
Koordenatuak40°44′32″N 5°33′17″W / 40.742222222222°N 5.5547222222222°W / 40.742222222222; -5.5547222222222
Mapa
Azalera22,85 km²
Altitudea818 m
MugakideakSieteiglesias de Tormes, Encinas de Arriba, Éjeme, Anaya de Alba, Galinduste eta Pelayos
Demografia
Biztanleria320 (2025)
alt_left 149 (%46,1) (%53,9) 174 alt_right
Dentsitatea14 bizt/km²
MatrikulaSA

Galisancho Salamancako udalerria da, Tierras del Tormes eskualdean dagoena.

Azken erroldaren arabera 320 biztanle zituen 22,9 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Sieteiglesias de Tormes, Encinas de Arriba, Éjeme, Anaya de Alba, Galinduste eta Pelayos.

Biztanleriaren tamainaUrtea300350400450500550200020052010201520202025GalisanchoBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 174 gizon, 149 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.57
 
100+
 
0.00
0.57
 
95-99
 
0.00
1.72
 
90-94
 
2.68
1.72
 
85-89
 
4.70
5.75
 
80-84
 
10.74
9.20
 
75-79
 
8.72
8.05
 
70-74
 
6.71
12.07
 
65-69
 
8.05
7.47
 
60-64
 
10.74
5.75
 
55-59
 
4.70
8.05
 
50-54
 
3.36
8.05
 
45-49
 
7.38
4.02
 
40-44
 
8.05
10.34
 
35-39
 
4.70
2.87
 
30-34
 
2.68
3.45
 
25-29
 
2.01
4.02
 
20-24
 
2.01
1.72
 
15-19
 
2.68
3.45
 
10-14
 
3.36
1.15
 
5-9
 
4.70
0.00
 
0-4
 
2.01
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 21,7 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 41,7) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 6,2 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 2,5 —probintzian % 10,6—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Salamancako mapa
Udal
Prob
Udalerri berean · % 21,7Probintzia berean · % 67,5Erkidegoan · % 2,2Beste erkidegoa · % 6,2Estatutik kanpo · % 2,5
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 8 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 75)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Bulgaria, Brasil, Suitza dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Amerika · % 25Europa · % 75
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 282 etxebizitza zeuden: 160 (% 56,7) nagusiak eta 122 (% 43,3) ez-nagusiak.[4]

Tasazio-datuen arabera, 2023an udalerrian tasatutako etxebizitzen batez besteko prezioa 659 €/m²-koa zen (desbideratze tipikoa: 425 €/m²), eta prezio-tarte ohikoena 400-600 €/m² artekoa. Tasatutako etxebizitzen batez besteko azalera 148 m²-koa zen. Balio hori Salamancako udalerrien medianaren (543 €/m²) % 21,4 gainetik zegoen.[5]

282etxebizitza
160etxegune
659€/m² batez beste (2023) Salamancako mapa

Etxebizitza multzoa Salamancako mapa

160
122
Etxebizitza nagusia (160)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (122)

Guztira 160 etxegune zeuden, eta horietatik 58 (% 36,2) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 158
2 pertsona46
3 pertsona29
4 pertsona21
5 edo gehiago6

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 305 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 14,1 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 12,5; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 51,1; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 22,3.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 13,1 zen 2021ean eta % 14,1 2024an; beraz, 0,9 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 26,6 izatetik % 22,3 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 16,2 ziren, eta gizonen artean % 12,4; 3,8 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 27,9 eta gizonen % 17,8 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

305biztanle 15 urte edo +, 2024
% 14,1goi-mailako ikasketak+0,9 puntu 2021etik mapa
% 22,3lehen hezkuntza edo gutxiago−4,3 puntu 2021etik mapa
% 22,3
% 51,1
% 12,5
% 14,1
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 22,3Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 51,1Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 12,5Goi-mailako ikasketak · % 14,1
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Salamancako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Galisancho, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak43% 14,121% 12,422% 16,2
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa38% 12,523% 13,615% 11,0
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)156% 51,195% 56,261% 44,9
Lehen hezkuntza edo gutxiago68% 22,330% 17,838% 27,9
Guztira305% 100,0169% 100,0136% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Galisancho, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 13,1% 11,3% 48,9% 26,6327
2022% 13,7% 11,8% 50,0% 24,5322
2023% 13,0% 12,7% 51,1% 23,1307
2024% 14,1% 12,5% 51,1% 22,3305
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 14.941 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 31.240 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.458 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 19.250 euro zen. Errenta gordina 17.010 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 41,9[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 33,5), beste diru-sarrerak (% 16,8), langabezia-prestazioak (% 1,9), beste prestazioak (% 6).

42%
34%
17%
Soldata · % 41,9Pentsioak · % 33,5Langabezia · % 1,9Beste prestazioak · % 6Beste sarrerak · % 16,8
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 22,5 da, probintziakoaren (30,2; Salamancako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,1 da, probintziakoaren (2,6; Salamancako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Galisancho udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 145 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 47,7; gainerako % 52,3 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 7,6 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 51,8 zen eta emakumezkoena % 42,6; langabezia-tasa, aldiz, % 2,3 eta % 15,5 zen, hurrenez hurren.[11]

Okupatuen kopurua 130 zen 2023ean, 2021eko 135etik behera.[12] Emakumeek okupatuen % 35,4 osatzen dute, eta gizonek % 64,6.

130okupatu, 2023−% 3,7 2021etik
% 35,4emakumeak okupatuen artean
% 47,7jarduera-tasa, 2024
% 7,6langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 44,1
% 52,3
Okupatuak · % 44,1Langabeak · % 3,6Inaktiboak · % 52,3
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Galisancho, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak134% 44,185% 50,649% 36,0
Langabeak11% 3,62% 1,29% 6,6
Inaktiboak159% 52,381% 48,278% 57,4
Guztira304% 100,0168% 100,0136% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 50,0), industria (% 25,4), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 20,0) eta eraikuntza (% 3,8).[12]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Salamancako mapa
% 20,0
% 25,4
% 50,0
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 20,0Industria · % 25,4Eraikuntza · % 3,8Zerbitzuak · % 50,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 63,1; ondoren, oinarrizko okupazioak daude (% 17,7), eta zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak % 10,8.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 71,4 eta emakumeen % 47,8).

% 10,8
% 63,1
% 17,7
% 8,5
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 10,8Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 63,1Oinarrizko okupazioak · % 17,7Ez dago jasota · % 8,5
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Galisancho, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak14% 10,86% 7,18% 17,4
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak82% 63,160% 71,422% 47,8
Oinarrizko okupazioak23% 17,713% 15,510% 21,7
Ez dago jasota11% 8,55% 6,06% 13,0
Guztira130% 100,084% 100,046% 100,0

Okupatuen % 75,4 besteren konturako langileak dira, eta % 24,6 norberaren konturakoak.[14]

% 24,6
% 75,4
Norberaren kontura · % 24,6Besteren kontura eta beste egoera bat · % 75,4
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Galisancho, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura32% 24,616% 19,016% 34,8
Besteren kontura98% 75,468% 81,030% 65,2
Guztira130% 100,084% 100,046% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 44 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 1.514 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 22,9 km² denez, NAE lurraldearen % 66,2 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 76,6 lur goldagarria (1.159 ha, 43 ustiategitan), % 23,4 larre iraunkorrak (354 ha, 18 ustiategitan), arbolak (0,12 ha, ustiategi batean) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,08 ha, 5 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
66%
34%
NAE · 1.514 ha (% 66,2)Gainerako azalera · 771 ha (% 33,8)
NAE, lur-erabileraren arabera
77%
23%
Lur goldagarria · 1.159 ha (% 76,6)Larre iraunkorrak · 354 ha (% 23,4)Arbolak · 0,12 ha (< % 0,1)Baratzeak · 0,08 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 670 behi eta 791 txerri zeuden[17][oh 4].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 208 gidari zeuden erroldatuta: 143 gizon (% 68,8) eta 65 emakume (% 31,3)[18]. Biztanleen % 64,4 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 405 ibilgailuk osatzen zuten: 291 turismo, 36 kamioi, 28 furgoneta, 17 motozikleta eta 14 ziklomotor[18]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 901 turismokoa zen, probintziako (559) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 15,7 urtekoa zen; turismoen % 3,1k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 24,1k 25 urte baino gehiago[18]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 70,6 diesel zen eta % 28,4 gasolinazko; 1 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,3; probintzian % 0,5). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 2,3k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 48,4k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
21%
28%
48%
0 etiketa · 1 (% 0,3)ECO · 8 (% 2)C etiketa · 84 (% 21,3)B etiketa · 111 (% 28,1)Etiketarik gabe · 191 (% 48,4)
Turismoak, adinaren arabera
10%
19%
44%
24%
< 4 urte · 9 (% 3,1)4–8 urte · 29 (% 10)8–15 urte · 56 (% 19,2)15–25 urte · 127 (% 43,6)≥ 25 urte · 70 (% 24,1)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)», INE (Gaztelaniaz). 2026ko uztailaren 31n kontsultatua.
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Salamanca.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Salamanca.tab.
  4. ↑ «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera», 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2021.
  5. ↑ Mapa interactivo de precios de la vivienda en España (Gaztelaniaz), CoHispania, 2023.
  6. ↑ «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera», 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2021.
  7. ↑ «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  8. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Salamanca.tab.
  9. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Salamanca.tab.
  10. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  11. 1 2 «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  12. 1 2 «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  13. ↑ «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  14. ↑ «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  15. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
  16. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1650167.
  17. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
  18. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Salamanca.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela eta Leon
Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.