Edukira joan

Etsaut

Etsaut
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Pirinio Atlantikoak
BarrutiOloroe-Donamariako barrutia
KantonamenduAccousko kantonamendua
Izen ofizialaEtsaut
Posta kodea64490
Geografia
Koordenatuak42°54′45″N 0°34′13″W / 42.9125°N 0.5703°W / 42.9125; -0.5703
Mapa
Azalera34,95 km²
Altitudea560 m, 2.604 m eta 1.552 m
MugakideakBorce, Cette-Eygun, Laruntz eta Urdos
Demografia
Biztanleria74 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 28 (%46,7) (%53,3) 32 alt_right
Dentsitatea2 bizt/km²

Etsaut (okzitanieraz Eth Saut) Frantziako Pirinio Atlantikoak departamenduan dagoen udalerria da. Azken erroldaren arabera 74 biztanle zituen 35 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Borce, Cette-Eygun, Laruntz eta Urdos.

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak mendiko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Pirinio Atlantikoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak (>1200 mm/urte) urte osoan; negu oso epela (7,5 °C lautadan), haize ahulak)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11 °C-koa da, 13 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1554 mm-koa da, urtarrilean 1,2 euri-egun eta uztailean 9,2 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Arbiost udalerrian dago, 25,2 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 10,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1411,1 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 36,6 °C-koa da, 2026ko ekainaren 22an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -14,9 °C-koa da, 2012ko otsailaren 8an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 7,1 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena abuztua da (14,7 °C) eta hotzena otsaila (0,9 °C). Urteko prezipitazioa 2092 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (268 mm) eta lehorrena abuztua (102 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,20 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (6,6 °C) baino 1,0 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenetatik hiru 2000tik aurrerakoak dira (2006, 2022 eta 2025). Urterik beroena 2022 izan zen (8,7 °C) eta hotzena 1963 (5,5 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Etsaut)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 1.0 0.9 3.2 4.9 8.5 12.3 14.6 14.7 11.3 8.3 3.8 1.9 7.1
Pilatutako prezipitazioa (mm) 214 179 166 197 181 139 114 102 136 185 268 212 2092
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (6,6 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,5+0,1+1,2+1,0+1,0+1,0+0,1+0,5−0,9+0,1+0,4+0,7
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 15 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (6,6 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

BiztanleriaUrtea01002003004005006007001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 32 gizon, 28 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
12.50
 
85-89
 
0.00
12.50
 
80-84
 
0.00
0.00
 
75-79
 
0.00
12.50
 
70-74
 
14.29
0.00
 
65-69
 
14.29
25.00
 
60-64
 
14.29
0.00
 
55-59
 
14.29
0.00
 
50-54
 
0.00
0.00
 
45-49
 
14.29
0.00
 
40-44
 
0.00
12.50
 
35-39
 
0.00
0.00
 
30-34
 
14.29
0.00
 
25-29
 
0.00
0.00
 
20-24
 
0.00
0.00
 
15-19
 
0.00
12.50
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
14.29
12.50
 
0-4
 
0.00
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Etsaut udalerrian 74 biztanle zeuden eta 39 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 1,90 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 15 kide bakarrekoak ziren, 15 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 5 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[9]

74biztanle
39elkarbizitza-unitate
1,90lagun elkarbizitza-unitateko
25familia
5Bikotea seme-alabekin
15Bikotea seme-alabarik gabe etxean
5Guraso bakarrekoak
15Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 25 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (15). Guraso bakarreko 5 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 15 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[9]

15
5
5
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

2023 erroldaren arabera, udalerrian 101 etxebizitza zeuden. Talderik handiena bigarren egoitza edo noizbehinkakoa ziren (61), 37 egoitza nagusiekin alderatuta eta 2 hutsik. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (85), eta apartamentuak gutxi ziren (6). Egoitza nagusietatik 28 beren jabearen bizilekuak ziren, 8 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 2 doan lagata.[10]

101etxebizitza
37egoitza nagusi
85etxe
6apartamentu

Etxebizitza multzoa

37
61
Egoitza nagusia (37)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (61)Hutsik (2)

Etxe mota

85
Etxea (85)Apartamentua (6)

Jabetza egoera

28
8
Jabeak (28)Alokairuan (8)Doan lagata (2)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik13
1919-19453
1946-19709
1971-19906
1991-20054
2006-20202

Egoitza nagusien artean gehienek 4 gela zituzten (14). 20 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 15 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 20 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 14tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela3
3 gela7
4 gela14
5 gela edo gehiago14

Berogailu mota

4
12
20
Fuel-olioa (4)Elektrizitatea (12)Gas botila (1)Bestelakoak (20)

Aparkalekua eta ibilgailuak

15aparkalekua
20ibilgailu 1
14ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 41 biztanleetatik 35 aktibo ziren (% 85,4), horietako 32 lanean (% 78,0) eta 3 langabezian (aktiboen % 8,6).

4115-64 urteko biztanle
% 85,4aktibo
% 78,0lanean
% 8,6langabezia-tasa

6 ez-aktibotik 0 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 0,0), 3 erretiraturik zeuden (% 50,0) eta 3 bestelako ez-aktibo ziren (% 50,0).

Ez-aktiboak

% 50
% 50
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 15 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 32 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

15enplegu udalerrian
% 66,7soldatapeko
% 26,7ez-soldatapeko
  1. ↑ Estazioko erregistroak 2007ko abenduaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 1,3 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre (2010eko ekainaren 18a), «Les types de climats en France, une construction spatiale», Cybergéo : revue européenne de géographie (Frantsesez), 501, doi:10.4000/cybergeo.23155.
  2. ↑ Dubreuil, Vincent (2022ko otsaila), «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen», La Météorologie (Frantsesez), 116, doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012.
  3. ↑ «Le climat en France hexagonale et Corse», meteofrance.com (Frantsesez).
  4. ↑ «Réglementation environnementale RE2020», ecologie.gouv.fr (Frantsesez), 2020ko azaroaren 18a.
  5. 1 2 «Station Météo-France « Arbeost_sapc », fiche climatologique» (PDF), data.gouv.fr (Frantsesez).
  6. 1 2 «Données changement climatique - SIM quotidienne», data.gouv.fr (Frantsesez), Météo-France.
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee», www.insee.fr. 2026ko uztailaren 27an kontsultatua.
  8. ↑ «Naissances de 2008 à 2025», Insee (Frantsesez). 2016ko abuztuaren 10ean kontsultatua.
  9. 1 2 «Couples-Familles-Ménages en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  10. 1 2 «Logement en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]