Edukira joan

Escout

Escout
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Pirinio Atlantikoak
BarrutiOloroe-Donamariako barrutia
KantonamenduOloroe-Donamaria Ekialdeko kantonamendua
Izen ofizialaEscout
Posta kodea64870
Geografia
Koordenatuak43°11′20″N 0°33′04″W / 43.1889°N 0.5511°W / 43.1889; -0.5511
Mapa
Azalera9,52 km²
Altitudea234 m, 397 m eta 300 m
MugakideakEscou, Estialescq, Herrère, Lasseube, Oloroe-Donamaria eta Précilhon
Demografia
Biztanleria423 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 205 (%47,9) (%52,1) 223 alt_right
Dentsitatea44 bizt/km²

Escout (okzitanieraz Escot) Frantziako Pirinio Atlantikoak departamenduko udalerria da. Azken erroldaren arabera 423 biztanle zituen 9,5 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Escou, Estialescq, Herrère, Lasseube, Oloroe-Donamaria eta Précilhon.

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Pirinio Atlantikoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak (>1200 mm/urte) urte osoan; negu oso epela (7,5 °C lautadan), haize ahulak)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,7 °C-koa da, 13,8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1337 mm-koa da, urtarrilean 11,7 euri-egun eta uztailean 8,7 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Oloron-Sainte-Marie udalerrian dago, 4 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,1 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1491,4 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -11,4 °C-koa da, 2012ko otsailaren 12an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 12,7 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena abuztua da (19,9 °C) eta hotzena urtarrila (6,0 °C). Urteko prezipitazioa 1330 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (152 mm) eta lehorrena abuztua (82 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,28 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (11,8 °C) baino 1,4 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenetatik lau 2000tik aurrerakoak dira (2003, 2022, 2023 eta 2025). Urterik beroena 2022 izan zen (14,0 °C) eta hotzena 1963 (10,9 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Escout)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 6.0 6.6 9.4 11.3 14.9 18.1 19.9 19.9 16.9 13.4 9.0 6.7 12.7
Pilatutako prezipitazioa (mm) 122 104 104 131 129 105 87 82 92 108 152 115 1330
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,8 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,7+0,2+1,4+1,1+1,4+1,3+0,7+1,20,0+0,5+0,7+1,0
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,8 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

BiztanleriaUrtea2002503003504004505005506001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 223 gizon, 205 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
2.24
 
85-89
 
4.88
0.00
 
80-84
 
2.44
0.00
 
75-79
 
0.00
2.24
 
70-74
 
2.44
15.25
 
65-69
 
9.76
13.45
 
60-64
 
14.63
0.00
 
55-59
 
4.88
17.49
 
50-54
 
7.32
11.21
 
45-49
 
7.32
6.73
 
40-44
 
12.20
0.00
 
35-39
 
0.00
8.97
 
30-34
 
4.88
2.24
 
25-29
 
9.76
6.73
 
20-24
 
0.00
6.73
 
15-19
 
2.44
0.00
 
10-14
 
2.44
4.48
 
5-9
 
4.88
2.24
 
0-4
 
9.76
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Escout udalerrian 420 biztanle zeuden eta 187 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,25 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 36,9). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 26,7 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

420biztanle
187elkarbizitza-unitate
2,25lagun elkarbizitza-unitateko
137familia
Udalerria
% 31
% 37
% 27
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 137 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (74). Guraso bakarreko 5 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 79 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[9]

74
58
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 42,2), erdi-mailako lanbideak (% 18,2), enplegatuak (% 15,5), eskulangileak (% 10,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 42,2) Pirinio Atlantikoak departamenduko batez bestekoaren (% 34,1) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 18
% 16
% 10
% 42
Pirinio Atlantikoak
% 11
% 16
% 15
% 12
% 34
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 218 etxebizitza zeuden. Horietatik 185 egoitza nagusi ziren, 13 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 20 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (208), eta apartamentuak gutxi ziren (9). Egoitza nagusietatik 156 beren jabearen bizilekuak ziren, 22 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 7 doan lagata.[10]

218etxebizitza
185egoitza nagusi
208etxe
9apartamentu

Etxebizitza multzoa

185
20
Egoitza nagusia (185)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (13)Hutsik (20)

Etxe mota

208
Etxea (208)Apartamentua (9)

Jabetza egoera

156
22
Jabeak (156)Alokairuan (22)Doan lagata (7)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (62).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik40
1919-19459
1946-197011
1971-199062
1991-200527
2006-202036

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (121). 91 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 154 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 61 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 117tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela1
2 gela2
3 gela14
4 gela47
5 gela edo gehiago121

Berogailu mota

74
91
Gas sarea (2)Fuel-olioa (11)Elektrizitatea (74)Gas botila (7)Bestelakoak (91)

Aparkalekua eta ibilgailuak

154aparkalekua
61ibilgailu 1
117ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 269 biztanleetatik 198 aktibo ziren (% 73,6), horietako 178 lanean (% 66,2) eta 20 langabezian (aktiboen % 10,1).

26915-64 urteko biztanle
% 73,6aktibo
% 66,2lanean
% 10,1langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 48,5
25-54 urte% 94,3
55-64 urte% 43,4
Gizonak% 76,1
Emakumeak% 70,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 14,3
BEPC, brebeta% 16,7
CAP-BEP% 11,3
Batxilergoa% 4,8
Goi-mailako +2% 10,7
Goi-mailako +3/4% 7,7
Goi-mailako +5% 15,8

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 10,1). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

71 ez-aktibotik 16 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 22,5), 38 erretiraturik zeuden (% 53,5) eta 17 bestelako ez-aktibo ziren (% 23,9).

Ez-aktiboak

% 23
% 54
% 24
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 9
% 36
% 31
% 17
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 206 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 178 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

206enplegu udalerrian
% 82,5soldatapeko
% 17,5ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.250 eurokoa zen.

27.250 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 26.300 €
  1. ↑ Estazioko erregistroak 2006ko ekainaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,0 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre (2010eko ekainaren 18a), «Les types de climats en France, une construction spatiale», Cybergéo : revue européenne de géographie (Frantsesez), 501, doi:10.4000/cybergeo.23155.
  2. ↑ Dubreuil, Vincent (2022ko otsaila), «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen», La Météorologie (Frantsesez), 116, doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012.
  3. ↑ «Le climat en France hexagonale et Corse», meteofrance.com (Frantsesez).
  4. ↑ «Réglementation environnementale RE2020», ecologie.gouv.fr (Frantsesez), 2020ko azaroaren 18a.
  5. 1 2 «Station Météo-France « Oloron », fiche climatologique» (PDF), data.gouv.fr (Frantsesez).
  6. 1 2 «Données changement climatique - SIM quotidienne», data.gouv.fr (Frantsesez), Météo-France.
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee», www.insee.fr. 2026ko uztailaren 27an kontsultatua.
  8. ↑ «Naissances de 2008 à 2025», Insee (Frantsesez). 2016ko abuztuaren 10ean kontsultatua.
  9. 1 2 3 «Couples-Familles-Ménages en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  10. 1 2 3 «Logement en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]