Edukira joan

Dours

Dours
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Pirinio Garaiak
BarrutiTarbeseko barrutia
Kantonamenducanton of Pouyastruc
Izen ofizialaDours
Posta kodea65350
Geografia
Koordenatuak43°17′45″N 0°08′19″E / 43.2958°N 0.1386°E / 43.2958; 0.1386
Mapa
Azalera4,99 km²
Altitudea300 m, 244 m, 343 m eta 265 m
MugakideakTostat, Aurensan, Castéra-Lou, Chis, Escondeaux, Lescurry, Louit, Orleix, Sabalos eta Soréac
Demografia
Biztanleria225 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 90 (%40,4) (%59,6) 133 alt_right
Dentsitatea45 bizt/km²
dours-65.fr

Dours (frantsesez eta ofizialki: Dours) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 225 biztanle zituen 5 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Tostat, Aurensan, Castéra-Lou, Chis, Escondeaux, Lescurry, Louit, Orleix, Sabalos eta Soréac.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
DoursDours
Població amb 137 habitants (2000)Sabalos (1,2 km)
Població amb 287 habitants (2000)Chis (1,4 km)
Població amb 156 habitants (2000)Louit (1,5 km)
Població amb 1678 habitants (2000)Orleix (2,1 km)
Població amb 144 habitants (2000)Collongues (2,3 km)
Població amb 37 habitants (2000)Soréac (2,6 km)
Població amb 181 habitants (2000)Castéra-Lou (3,0 km)
Població amb 99 habitants (2000)Oléac-Debat (3,0 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatuaren eta mendiko klimaren arteko trantsizio-eremuan dago, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,7 °C-koa da, 14,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1046 mm-koa da, urtarrilean 10,6 euri-egun eta uztailean 7,5 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Vic-en-Bigorre udalerrian dago, 11,6 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,1 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 937,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,2 °C-koa da, 2026ko ekainaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12 °C-koa da, 2012ko otsailaren 8an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 12,4 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (20,3 °C) eta hotzena urtarrila (5,1 °C). Urteko prezipitazioa 944 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (100 mm) eta lehorrena abuztua (60 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,24 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (11,8 °C) baino 1,5 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2020, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (14,1 °C) eta hotzena 1963 (10,9 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Dours)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.1 5.9 8.9 11.3 15.2 18.6 20.3 20.2 16.7 12.8 8.2 5.7 12.4
Pilatutako prezipitazioa (mm) 87 68 74 99 97 75 68 60 65 72 100 80 944
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,8 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
−0,1−0,3+1,0+1,1+1,7+1,7+0,9+1,3−0,3−0,20,00,0
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,8 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea1201501802102402703001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 133 gizon, 90 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
3.76
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
0.00
3.76
 
80-84
 
0.00
7.52
 
75-79
 
16.67
14.29
 
70-74
 
16.67
11.28
 
65-69
 
5.56
0.00
 
60-64
 
5.56
3.76
 
55-59
 
0.00
7.52
 
50-54
 
11.11
14.29
 
45-49
 
0.00
3.76
 
40-44
 
16.67
3.76
 
35-39
 
0.00
0.00
 
30-34
 
5.56
3.76
 
25-29
 
0.00
0.00
 
20-24
 
0.00
3.76
 
15-19
 
0.00
3.76
 
10-14
 
5.56
7.52
 
5-9
 
11.11
7.52
 
0-4
 
5.56
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Dours udalerrian 225 biztanle zeuden eta 95 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,37 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 20 kide bakarrekoak ziren, 35 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 30 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

225biztanle
95elkarbizitza-unitate
2,37lagun elkarbizitza-unitateko
70familia
30Bikotea seme-alabekin
35Bikotea seme-alabarik gabe etxean
5Guraso bakarrekoak
20Kide bakarrekoa
5Bestelakoak
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 70 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (35). Guraso bakarreko 5 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 45 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

35
30
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

2023 erroldaren arabera, udalerrian 104 etxebizitza zeuden. Horietatik 93 egoitza nagusi ziren, 3 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 7 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (103), eta apartamentuak gutxi ziren (0). Egoitza nagusietatik 88 beren jabearen bizilekuak ziren, 3 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 2 doan lagata.[11]

104etxebizitza
93egoitza nagusi
103etxe
0apartamentu

Etxebizitza multzoa

93
Egoitza nagusia (93)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (3)Hutsik (7)

Etxe mota

103
Etxea (103)

Jabetza egoera

88
Jabeak (88)Alokairuan (3)Doan lagata (2)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik18
1919-19453
1946-19709
1971-199016
1991-200531
2006-202016

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (70). 47 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 77 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 21 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 69tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela2
3 gela6
4 gela16
5 gela edo gehiago70

Berogailu mota

34
47
Fuel-olioa (7)Elektrizitatea (34)Gas botila (6)Bestelakoak (47)

Aparkalekua eta ibilgailuak

77aparkalekua
21ibilgailu 1
69ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 127 biztanleetatik 107 aktibo ziren (% 84,3), horietako 105 lanean (% 82,7) eta 2 langabezian (aktiboen % 1,9).

12715-64 urteko biztanle
% 84,3aktibo
% 82,7lanean
% 1,9langabezia-tasa

20 ez-aktibotik 10 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 50,0), 5 erretiraturik zeuden (% 25,0) eta 6 bestelako ez-aktibo ziren (% 30,0).

Ez-aktiboak

% 50
% 25
% 30
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 20 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 105 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

20enplegu udalerrian
% 75,0soldatapeko
% 25,0ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.000 eurokoa zen.

27.000 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.320 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 9 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen eta 2 igeltseroak.[13]

2000. urtean Dours udalerrian 11 nekazaritza-ustiategi zeuden, 93 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1987ko abuztuaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,9 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre (2010eko ekainaren 18a), «Les types de climats en France, une construction spatiale», Cybergéo : revue européenne de géographie (Frantsesez), 501, doi:10.4000/cybergeo.23155.
  2. ↑ Dubreuil, Vincent (2022ko otsaila), «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen», La Météorologie (Frantsesez), 116, doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012.
  3. ↑ «Le climat en France hexagonale et Corse», meteofrance.com (Frantsesez).
  4. ↑ «Réglementation environnementale RE2020», ecologie.gouv.fr (Frantsesez), 2020ko azaroaren 18a.
  5. 1 2 «Station Météo-France « Vic-en-Bigorre », fiche climatologique» (PDF), data.gouv.fr (Frantsesez).
  6. 1 2 «Données changement climatique - SIM quotidienne», data.gouv.fr (Frantsesez), Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee», www.insee.fr. 2026ko uztailaren 27an kontsultatua.
  9. ↑ «Naissances de 2008 à 2025», Insee (Frantsesez). 2016ko abuztuaren 10ean kontsultatua.
  10. 1 2 «Couples-Familles-Ménages en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  11. 1 2 «Logement en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]