Edukira joan

Dormans

Dormans
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Ekialde Handia
Departamendua Marne
BarrutiÉpernayko barrutia
Kantonamenducanton of Dormans
Izen ofizialaDormans
Posta kodea51700
Geografia
Koordenatuak49°04′35″N 3°38′22″E / 49.0764°N 3.6394°E / 49.0764; 3.6394
Mapa
Azalera22,58 km²
Altitudea62 m, 250 m eta 160 m
MugakideakTrélou-sur-Marne, Courthiézy, Igny-Comblizy, Troissy, Verneuil, Vincelles eta Vallées en Champagne
Demografia
Biztanleria2.890 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.534 (%52,3) (%47,7) 1.398 alt_right
Dentsitatea128 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakDorsten
dormans.fr

Dormans Frantziako udalerria da, Marne departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. Azken erroldaren arabera 2.890 biztanle zituen 22,58 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Trélou-sur-Marne, Courthiézy, Igny-Comblizy, Troissy, Verneuil, Vincelles eta Vallées en Champagne.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
DormansDormans
Població amb 290 habitants (2000)Vincelles (1,8 km)
Població amb 819 habitants (2000)Verneuil (3,2 km)
Població amb 341 habitants (2000)Courthiézy (4,1 km)
Població amb 830 habitants (2000)Troissy (5,2 km)
Població amb 198 habitants (2000)Champvoisy (6,0 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Parisko arroaren ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: eguzkialdi eskasa; urteko prezipitazio erregular eta ertainak; negu hotza (3 °C))[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,4 °C-koa da, 15,2 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 736 mm-koa da, urtarrilean 11,8 euri-egun eta uztailean 8,3 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Blesmes udalerrian dago, 14,9 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 10,6 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 713 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,3 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -15,3 °C-koa da, 1987ko urtarrilaren 12an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea1800210024002700300033001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 1.398 gizon, 1.534 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.65
1.43
 
90-94
 
1.63
2.15
 
85-89
 
3.98
3.29
 
80-84
 
4.69
4.72
 
75-79
 
6.32
6.51
 
70-74
 
6.00
6.15
 
65-69
 
7.63
5.08
 
60-64
 
7.63
8.30
 
55-59
 
4.95
7.22
 
50-54
 
9.58
5.29
 
45-49
 
3.26
7.87
 
40-44
 
5.48
6.44
 
35-39
 
5.54
4.65
 
30-34
 
3.91
4.01
 
25-29
 
4.89
3.22
 
20-24
 
3.59
6.80
 
15-19
 
5.48
5.58
 
10-14
 
6.78
4.58
 
5-9
 
4.82
6.72
 
0-4
 
3.19
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Dormans udalerrian 2.770 biztanle zeuden eta 1.403 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 1,97 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 41,5), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[9]

2.770biztanle
1.403elkarbizitza-unitate
1,97lagun elkarbizitza-unitateko
800familia
Udalerria
% 19
% 31
% 41
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 800 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (432). Guraso bakarreko 105 familietatik 85etan ama zen guraso bakarra. 447 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 155k seme-alaba bakarra zuten etxean, 137k bi, eta 62k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 263 bikoteetatik 34tan (% 12,9) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

432
263
105
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean447
Seme-alaba bat155
Bi seme-alaba137
Hiru seme-alaba48
Lau edo gehiago14

15 urte edo gehiago zituzten 2.431 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 11,8 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 45,5. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 66,7). 80 urte edo gehiagoko 275 biztanleetatik 215 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 60 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 12
25-39% 15
40-54% 18
55-64% 27
65-79% 29
80 +% 45
Bikotean bizi da
15-24% 18
25-39% 66
40-54% 67
55-64% 61
65-79% 66
80 +% 31

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 40,6 ezkonduta zegoen, eta beste % 15,5 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 11,4 izatezko bikotean eta % 4,2 PACS bidez lotuta). % 26,2 ezkongabeak ziren, % 10,0 alargunak eta % 7,7 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 40,6
Ezkongabea% 26,2
Izatezko bikotean% 11,4
Alarguna% 10,0
Dibortziatuta% 7,7
PACS bidez lotuta% 4,2

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 37,1), eskulangileak (% 25,9), enplegatuak (% 11,9), erdi-mailako lanbideak (% 9,0). Talde nagusia (erretiratuak, % 37,1) Marne departamenduko batez bestekoaren (% 30,0) gainetik dago. 81 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 5,8).[9]

Udalerria
% 9
% 12
% 26
% 37
Marne
% 10
% 15
% 16
% 16
% 30
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.698 etxebizitza zeuden. Horietatik 1.390 egoitza nagusi ziren, 63 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 245 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.245), eta apartamentuak gutxi ziren (449). Egoitza nagusietatik 788 beren jabearen bizilekuak ziren, 564 alokairuan zeuden, 188 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 37 doan lagata.[10]

1.698etxebizitza
1.390egoitza nagusi
1.245etxe
449apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.390
245
Egoitza nagusia (1.390)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (63)Hutsik (245)

Etxe mota

1.245
449
Etxea (1.245)Apartamentua (449)

Jabetza egoera

788
564
188
Jabeak (788)Alokairuan (564)HLM (188)Doan lagata (37)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (425).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik138
1919-1945218
1946-1970342
1971-1990425
1991-2005160
2006-2020108

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (644). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (698 etxebizitzatan). 960 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 679 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 462tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela18
2 gela109
3 gela270
4 gela349
5 gela edo gehiago644

Berogailu mota

421
698
255
Gas sarea (8)Fuel-olioa (421)Elektrizitatea (698)Gas botila (9)Bestelakoak (255)

Aparkalekua eta ibilgailuak

960aparkalekua
679ibilgailu 1
462ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 1.620 biztanleetatik 1.268 aktibo ziren (% 78,3), horietako 1.104 lanean (% 68,1) eta 164 langabezian (aktiboen % 12,9).

1.62015-64 urteko biztanle
% 78,3aktibo
% 68,1lanean
% 12,9langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 54,4
25-54 urte% 91,8
55-64 urte% 61,2
Gizonak% 80,8
Emakumeak% 75,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 26,1
BEPC, brebeta% 22,2
CAP-BEP% 12,0
Batxilergoa% 11,0
Goi-mailako +2% 2,7
Goi-mailako +3/4% 2,6
Goi-mailako +5% 5,6

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 12,9). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

352 ez-aktibotik 101 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 28,7), 101 erretiraturik zeuden (% 28,7) eta 149 bestelako ez-aktibo ziren (% 42,3).

Ez-aktiboak

% 29
% 29
% 42
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 10
% 8
% 21
% 24
% 31
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.405 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 1.104 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

1.405enplegu udalerrian
% 80,8soldatapeko
% 19,2ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.140 eurokoa zen, eta biztanleen % 14 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

25.140 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 25.700 €
% 14,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 15,8

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 226 komertzioetatik, 5 erauzte enpresak ziren, 12 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 11 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 26 eraikuntza enpresak ziren, 56 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 10 garraio enpresak ziren, 11 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 8 finantziazio enpresak ziren, 20 higiezinen enpresak ziren, 19 zerbitzu enpresak ziren, 26 administrazio publikoko enpresak ziren eta 20 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 61 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 4 banku bulegoak, 1 funeraria, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 2 autoeskolak, 3 igeltseroak, 2 margolariak, 6 zurginak, 4 iturginak, 5 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 6 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 9 jatetxeak, 4 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 3 apaindegiak.[12]

2009an zeuden 29 establezimendu komertzialetatik, 3 supermerkatuak, 2 brikolaje denda handika, 3 okindegiak, 3 harategiak, 1 liburu denda zen, 6 arropa dendak, 2 etxerako tresna dendak, 1 zapata-denda zen, 1 elektrotresna denda zen, 1 altzari denda zen, 1 kirol-denda zen, 1 drogeria zen, 1 bitxi-denda zen eta 3 lore-dendak ziren.[13]

2000. urtean Dormans udalerrian 110 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.050 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an 2 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen. Dormans udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 460 ikaslekin.

  1. Estazioko erregistroak 1987ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Blesmes », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]