Edukira joan

Camaret-sur-Mer

Camaret-sur-Mer
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Bretainia
Departamendua Finistère
BarrutiChâteaulineko barrutia
AlkateaJoseph Le Mérour (en) Itzuli
Izen ofizialaCamaret-sur-Mer
Camaret
Posta kodea29570
Geografia
Koordenatuak48°16′32″N 4°35′51″W / 48.2756°N 4.5975°W / 48.2756; -4.5975
Mapa
Azalera11,64 km²
Altitudea4 m, 0 m, 65 m eta 37 m
MugakideakCrozon
Demografia
Biztanleria2.494 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.266 (%51,7) (%48,3) 1.183 alt_right
Dentsitatea214 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakBüsum, Rocamadour eta St Ives (Cambridgeshire)
camaret-sur-mer.fr

Camaret-sur-Mer (bretainieraz: Kameled) Bretainiako kostaldean dagoen udalerria da, Finistere/Penn-ar-Bed departamenduan dagoena, Bro Kernev lurralde historikoan. Azken erroldaren arabera 2.494 biztanle zituen 11,6 km²-ko azaleran.

Bizkaiko golkoan kokaturik dago, Crozon penintsulan, eta arrantza portu garrantzitsua dauka.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Crozon.

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko garbia du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoa du, eta Bretainiako klima-sailkapenaren arabera « Littoral doux » zonan dago[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2a zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,9 °C-koa da, 9,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 833 mm-koa da, urtarrilean 15,1 euri-egun eta uztailean 6,3 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Lanvéoc udalerrian dago, 11,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1030,1 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 37,3 °C-koa da, 2022ko uztailaren 18an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12,5 °C-koa da, 1948ko otsailaren 21an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 12,3 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (17,5 °C) eta hotzena otsaila (7,6 °C). Urteko prezipitazioa 863 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (107 mm) eta lehorrena ekaina (45 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,19 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (11,7 °C) baino 1,1 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenetatik lau 2000tik aurrerakoak dira (2020, 2022, 2023 eta 2025). Urterik beroena 2023 izan zen (13,3 °C) eta hotzena 1963 (10,5 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Camaret-sur-Mer)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 7.8 7.6 9.0 10.5 13.4 16.0 17.5 17.4 15.7 13.3 10.4 8.5 12.3
Pilatutako prezipitazioa (mm) 100 83 62 64 52 45 48 54 57 89 107 104 863
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,7 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,6+0,6+0,8+0,8+1,0+0,9+0,5+0,5+0,1+0,1+0,5+0,2
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,7 °C)
+2 °C−2 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Aurrehistoriatik populatua izan da, hori erakusten digute monumento megalitikoek. Lagatjar menhir-lerroan jaiak ospatzen zituzten druida galiarrek. Erromatarrak ere ohartu ziren tokiaren garrantziaz eta Carhaix-tik zetorren errepideak hemen zuen bukaera.

IV mendean Saint Riok etorri zen Camaretera eta kapera bat eraiki zuen bertan. Honen inguruan hazi zen herria. Erdi Aroan hainbat errota altxatu ziren, haizeak edo itsasoak mugitzen zituztenak, eta hauek bihurtu ziren jardera ekonomikoaren oinarri. XII mendetik aurrera arrantzak ere indar handia hartu zuen, Iberiar penintsulatik ateratzen ziren itsasontzien ibilbide luzetako eskala bihurtuz.

XVII mendean ingelesen erasoen beldur Vaubanen gotorlekuak eraikiziten Frantzia guztian eta Camareten eraikitako Vauban dorrea garrantzitsuenetakoa izan zen. 1693 eta 1696 artean eraiki zen, baina dagoeneko 1694ko ekainaren 18an erabili behar izan zen Camareteko borrokan. Vauban bera buru zela frantsesek atzera bota zuten ingeles eta herbeheretarren erasoa.

1801 urtean Robert Fulton injeniari amerikarrak Nautilus urpekontzia diseinatu zuen eta Camareten egin zituen frogak. XIX mendean babes egitura berriak eraiki ziren, Toulinguet dorrea (1812), Petit Gouin (1859). Ordurako arrantza portu aktiboa zeukan sardinaren arrantzan oinarritzen zena. 1850an esate baterako baziren 94 txalupa. 1902-03 denboraldian sardinaren krisialdia gertatu zen eta ordutik aurrera otarrainaren arrantza nagusitu zen.

Bigarren Mundu Gerran alemaniarrek babes egitura berriak eraiki zituzten Atlantikoko hesiaren barnean. Atlantikoko borrokan parte aktiboa izan zuen Camaretek.

Ondasun nabarmenak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herrian dagoen Vauban dorrea Gizateriaren Ondare izendatu zuen UNESCOk 1983an, Vaubanen gotorlekuak multzoaren barnean.

Hiri senidetuak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

BiztanleriaUrtea50010001500200025003000350040001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 1.183 gizon, 1.266 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.85
 
95+
 
1.58
0.00
 
90-94
 
2.45
1.78
 
85-89
 
5.69
6.00
 
80-84
 
9.08
8.28
 
75-79
 
8.06
9.97
 
70-74
 
7.66
15.55
 
65-69
 
12.95
7.78
 
60-64
 
9.08
7.27
 
55-59
 
7.58
4.56
 
50-54
 
6.32
5.33
 
45-49
 
3.00
4.99
 
40-44
 
2.61
3.30
 
35-39
 
2.61
4.14
 
30-34
 
5.37
1.61
 
25-29
 
2.37
4.06
 
20-24
 
1.97
4.73
 
15-19
 
4.42
3.80
 
10-14
 
1.11
1.52
 
5-9
 
2.84
4.48
 
0-4
 
3.24
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Camaret-sur-Mer udalerrian 2.410 biztanle zeuden eta 1.361 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 1,77 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 46,3), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[9]

2.410biztanle
1.361elkarbizitza-unitate
1,77lagun elkarbizitza-unitateko
707familia
Udalerria
% 14
% 34
% 46
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 707 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (467). Guraso bakarreko 54 familietatik 39etan ama zen guraso bakarra. 501 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 137k seme-alaba bakarra zuten etxean, 29k bi, eta 39k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 186 bikoteetatik 24tan (% 12,9) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

467
186
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean501
Seme-alaba bat137
Bi seme-alaba29
Hiru seme-alaba34
Lau edo gehiago5

15 urte edo gehiago zituzten 2.292 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 7,5 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 42,6. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 64,3). 80 urte edo gehiagoko 329 biztanleetatik 280 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 49 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 7
25-39% 21
40-54% 20
55-64% 28
65-79% 30
80 +% 43
Bikotean bizi da
15-24% 10
25-39% 55
40-54% 63
55-64% 62
65-79% 64
80 +% 37

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 44,0 ezkonduta zegoen, eta beste % 12,5 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 8,0 izatezko bikotean eta % 4,5 PACS bidez lotuta). % 21,3 ezkongabeak ziren, % 13,8 alargunak eta % 8,3 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 44,0
Ezkongabea% 21,3
Alarguna% 13,8
Dibortziatuta% 8,3
Izatezko bikotean% 8,0
PACS bidez lotuta% 4,5

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 52,8), enplegatuak (% 11,8), erdi-mailako lanbideak (% 9,6), artisau, merkatari eta enpresa-buruak (% 8,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 52,8) Finistère departamenduko batez bestekoaren (% 35,9) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,4).[9]

Udalerria
% 8
% 10
% 12
% 53
Finistère
% 10
% 15
% 14
% 14
% 36
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 2.506 etxebizitza zeuden. Horietatik 1.360 egoitza nagusi ziren, 1.044 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 102 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (2.072), eta apartamentuak gutxi ziren (403). Egoitza nagusietatik 1.095 beren jabearen bizilekuak ziren, 242 alokairuan zeuden, 54 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 22 doan lagata.[10]

2.506etxebizitza
1.360egoitza nagusi
2.072etxe
403apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.360
1.044
Egoitza nagusia (1.360)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (1.044)Hutsik (102)

Etxe mota

2.072
403
Etxea (2.072)Apartamentua (403)

Jabetza egoera

1.095
242
Jabeak (1.095)Alokairuan (242)HLM (54)Doan lagata (22)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (379).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik139
1919-194599
1946-1970307
1971-1990379
1991-2005164
2006-2020234

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (761). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (724 etxebizitzatan). 980 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 794 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 438tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela17
2 gela94
3 gela189
4 gela298
5 gela edo gehiago761

Berogailu mota

285
724
308
Gas sarea (6)Fuel-olioa (285)Elektrizitatea (724)Gas botila (38)Bestelakoak (308)

Aparkalekua eta ibilgailuak

980aparkalekua
794ibilgailu 1
438ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 1.210 biztanleetatik 883 aktibo ziren (% 73,0), horietako 757 lanean (% 62,6) eta 126 langabezian (aktiboen % 14,3).

1.21015-64 urteko biztanle
% 73,0aktibo
% 62,6lanean
% 14,3langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 54,5
25-54 urte% 92,5
55-64 urte% 48,7
Gizonak% 74,1
Emakumeak% 71,7

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 19,4
BEPC, brebeta% 22,6
CAP-BEP% 15,8
Batxilergoa% 14,6
Goi-mailako +2% 16,7
Goi-mailako +3/4% 11,0
Goi-mailako +5% 7,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 14,3). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

327 ez-aktibotik 53 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 16,2), 149 erretiraturik zeuden (% 45,6) eta 125 bestelako ez-aktibo ziren (% 38,2).

Ez-aktiboak

% 16
% 46
% 38
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 19
% 12
% 21
% 33
% 15
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 523 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 757 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

523enplegu udalerrian
% 69,6soldatapeko
% 30,6ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 26.720 eurokoa zen, eta biztanleen % 10 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

26.720 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 26.210 €
% 10,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 11,4
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1948ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,0 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre (2010eko ekainaren 18a), «Les types de climats en France, une construction spatiale», Cybergéo : revue européenne de géographie (Frantsesez), 501, doi:10.4000/cybergeo.23155.
  2. ↑ Dubreuil, Vincent (2022ko otsaila), «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen», La Météorologie (Frantsesez), 116, doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012.
  3. ↑ «Le climat en France hexagonale et Corse», meteofrance.com (Frantsesez).
  4. ↑ «Réglementation environnementale RE2020», ecologie.gouv.fr (Frantsesez), 2020ko azaroaren 18a.
  5. 1 2 «Station Météo-France « Lanvéoc », fiche climatologique» (PDF), data.gouv.fr (Frantsesez).
  6. 1 2 «Données changement climatique - SIM quotidienne», data.gouv.fr (Frantsesez), Météo-France.
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee», www.insee.fr. 2026ko uztailaren 27an kontsultatua.
  8. ↑ «Naissances de 2008 à 2025», Insee (Frantsesez). 2016ko abuztuaren 10ean kontsultatua.
  9. 1 2 3 4 5 «Couples-Familles-Ménages en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  10. 1 2 3 «Logement en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]