Edukira joan

Beauzac

Beauzac
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
DepartamenduaLoira Garaia
Izen ofizialaBeauzac
Posta kodea43590
Geografia
Koordenatuak45°15′33″N 4°05′55″E / 45.2592°N 4.0986°E / 45.2592; 4.0986
Mapa
Azalera36,33 km²
Altitudea440 m, 969 m eta 600 m
MugakideakBas-en-Basset, Beaux, Monistrol-sur-Loire, Retournac, Saint-Maurice-de-Lignon eta Tiranges
Demografia
Biztanleria2.954 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.483 (%50) (%50) 1.484 alt_right
Dentsitatea81 bizt/km²
ville-beauzac.fr

Beauzac Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Loira Garaia departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 2.954 biztanle zituen 36,3 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Bas-en-Basset, Beaux, Monistrol-sur-Loire, Retournac, Saint-Maurice-de-Lignon eta Tiranges.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
BeauzacBeauzac
Població amb 3910 habitants (2000)Bas-en-Basset (5,3 km)
Població amb 1125 habitants (2000)Les Villettes (7,1 km)
Població amb 482 habitants (2000)Valprivas (7,1 km)
Població amb 765 habitants (2000)Beaux (8,1 km)
Població amb 2590 habitants (2000)Retournac (8,1 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 800-1200 mm artekoa, urte osoan ondo banatuta)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10 °C-koa da, 16,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 779 mm-koa da, urtarrilean 8,2 euri-egun eta uztailean 6,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Bas_de_Bassès udalerrian dago, 7,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 754,1 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,5 °C-koa da, 2015ko uztailaren 7an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -29 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 9an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 10,7 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (19,8 °C) eta hotzena urtarrila (2,6 °C). Urteko prezipitazioa 741 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (84 mm) eta lehorrena otsaila (30 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,31 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (9,6 °C) baino 1,6 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2011, 2015, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (12,0 °C) eta hotzena 1963 (8,6 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Beauzac)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 2.6 3.3 6.6 9.6 13.6 17.6 19.8 19.2 14.8 11.2 6.4 3.5 10.7
Pilatutako prezipitazioa (mm) 42 30 36 62 84 76 70 71 74 79 76 42 741
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,6 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,0+0,2+1,4+1,5+1,5+1,8+1,1+1,4+0,1+0,7+1,1+1,3
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,6 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea12001500180021002400270030001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 1.484 gizon, 1.483 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
1.01
0.34
 
90-94
 
1.69
1.68
 
85-89
 
3.44
1.68
 
80-84
 
3.44
4.45
 
75-79
 
3.78
7.55
 
70-74
 
6.47
4.11
 
65-69
 
4.45
6.81
 
60-64
 
5.80
8.49
 
55-59
 
7.82
8.02
 
50-54
 
7.08
8.22
 
45-49
 
6.88
3.57
 
40-44
 
5.19
6.00
 
35-39
 
3.91
5.66
 
30-34
 
7.28
5.39
 
25-29
 
2.70
4.31
 
20-24
 
6.00
7.75
 
15-19
 
3.57
6.81
 
10-14
 
4.86
3.91
 
5-9
 
8.77
5.26
 
0-4
 
5.87
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Beauzac udalerrian 2.887 biztanle zeuden eta 1.290 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,24 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 32,6), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

2.887biztanle
1.290elkarbizitza-unitate
2,24lagun elkarbizitza-unitateko
864familia
Udalerria
% 29
% 31
% 33
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 864 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (401). Guraso bakarreko 90 familietatik 60etan ama zen guraso bakarra. 452 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 148k seme-alaba bakarra zuten etxean, 195k bi, eta 69k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 372 bikoteetatik 28tan (% 7,5) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[10]

401
372
90
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean452
Seme-alaba bat148
Bi seme-alaba195
Hiru seme-alaba60
Lau edo gehiago9

15 urte edo gehiago zituzten 2.465 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 4,1 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 35,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 80,3). 80 urte edo gehiagoko 200 biztanleetatik 143 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 57 kolektibitateren batean.[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 4
25-39% 13
40-54% 12
55-64% 19
65-79% 25
80 +% 35
Bikotean bizi da
15-24% 15
25-39% 78
40-54% 80
55-64% 75
65-79% 70
80 +% 32

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 47,7 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,2 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 11,1 izatezko bikotean eta % 6,1 PACS bidez lotuta). % 20,7 ezkongabeak ziren, % 8,7 alargunak eta % 5,7 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 47,7
Ezkongabea% 20,7
Izatezko bikotean% 11,1
Alarguna% 8,7
PACS bidez lotuta% 6,1
Dibortziatuta% 5,7

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 35,2), eskulangileak (% 23,1), enplegatuak (% 14,5), erdi-mailako lanbideak (% 9,8). Talde nagusia (erretiratuak, % 35,2) Loira Garaia departamenduko batez bestekoaren (% 37,0) azpitik dago. 16 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,2).[10]

Udalerria
% 10
% 14
% 23
% 35
Loira Garaia
% 14
% 14
% 16
% 37
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.757 etxebizitza zeuden. Horietatik 1.290 egoitza nagusi ziren, 296 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 170 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.497), eta apartamentuak gutxi ziren (160). Egoitza nagusietatik 998 beren jabearen bizilekuak ziren, 264 alokairuan zeuden, 38 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 29 doan lagata.[11]

1.757etxebizitza
1.290egoitza nagusi
1.497etxe
160apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.290
296
170
Egoitza nagusia (1.290)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (296)Hutsik (170)

Etxe mota

1.497
160
Etxea (1.497)Apartamentua (160)

Jabetza egoera

998
264
Jabeak (998)Alokairuan (264)HLM (38)Doan lagata (29)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (343).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik139
1919-1945122
1946-1970215
1971-1990343
1991-2005289
2006-2020183

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (602). 408 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 987 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 531 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 669tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela7
2 gela82
3 gela225
4 gela373
5 gela edo gehiago602

Berogailu mota

295
208
353
408
Gas sarea (295)Fuel-olioa (208)Elektrizitatea (353)Gas botila (27)Bestelakoak (408)

Aparkalekua eta ibilgailuak

987aparkalekua
531ibilgailu 1
669ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 1.784 biztanleetatik 1.382 aktibo ziren (% 77,5), horietako 1.261 lanean (% 70,7) eta 121 langabezian (aktiboen % 8,8).

1.78415-64 urteko biztanle
% 77,5aktibo
% 70,7lanean
% 8,8langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 54,1
25-54 urte% 93,8
55-64 urte% 55,5
Gizonak% 80,8
Emakumeak% 74,0

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 17,8
BEPC, brebeta% 22,1
CAP-BEP% 8,1
Batxilergoa% 9,4
Goi-mailako +2% 4,4
Goi-mailako +3/4% 5,9
Goi-mailako +5% 3,7

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 8,8). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

402 ez-aktibotik 139 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 34,6), 154 erretiraturik zeuden (% 38,3) eta 108 bestelako ez-aktibo ziren (% 26,9).

Ez-aktiboak

% 35
% 38
% 27
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 9
% 21
% 28
% 33
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.074 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 1.261 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

1.074enplegu udalerrian
% 86,9soldatapeko
% 13,1ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.960 eurokoa zen, eta biztanleen % 9 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

25.960 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 25.140 €
% 9,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 12,4

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 115 komertzioetatik, 5 janari enpresak ziren, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 10 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 29 eraikuntza enpresak ziren, 25 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 10 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 8 zerbitzu enpresak ziren, 8 administrazio publikoko enpresak ziren eta 10 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 45 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 banku bulegoak, 2 funerariak, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 9 igeltseroak, 3 margolariak, 2 zurginak, 4 iturginak, 6 argiketariak, 3 ile apaindegiak, 6 jatetxeak eta 1 apaindegia.[13]

2009an zeuden 6 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 harategi zen, 1 liburu denda zen eta 1 lore-denda zen.[14]

2000. urtean Beauzac udalerrian 49 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.275 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.

2009an 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1980ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,0 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre (2010eko ekainaren 18a), «Les types de climats en France, une construction spatiale», Cybergéo : revue européenne de géographie (Frantsesez), 501, doi:10.4000/cybergeo.23155.
  2. ↑ Dubreuil, Vincent (2022ko otsaila), «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen», La Météorologie (Frantsesez), 116, doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012.
  3. ↑ «Le climat en France hexagonale et Corse», meteofrance.com (Frantsesez).
  4. ↑ «Réglementation environnementale RE2020», ecologie.gouv.fr (Frantsesez), 2020ko azaroaren 18a.
  5. 1 2 «Station Météo-France « Bas-en-Basset », fiche climatologique» (PDF), data.gouv.fr (Frantsesez).
  6. 1 2 «Données changement climatique - SIM quotidienne», data.gouv.fr (Frantsesez), Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee», www.insee.fr. 2026ko uztailaren 27an kontsultatua.
  9. ↑ «Naissances de 2008 à 2025», Insee (Frantsesez). 2016ko abuztuaren 10ean kontsultatua.
  10. 1 2 3 4 5 «Couples-Familles-Ménages en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  11. 1 2 3 «Logement en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]