Aras
| Aras | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||
![]() | |||||||||||
| Kokapena | |||||||||||
| Herrialdea | |||||||||||
| Lurraldea | |||||||||||
| Merindadea | |||||||||||
| Eskualdea | Vianaldea | ||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatua | |||||||||||
| Erkidegoa | |||||||||||
| Izen ofiziala | |||||||||||
| Alkatea | Jesus Carlos Fernandez Rubio (Agrupacion Independiente Tres Aras) | ||||||||||
| Posta kodea | 31239 | ||||||||||
| INE kodea | 31026 | ||||||||||
| Herritarra | arastar | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 42°33′43″N 2°21′18″W / 42.561944444444°N 2.355°W | ||||||||||
| Azalera | 17,72 km² | ||||||||||
| Garaiera | 640 metro | ||||||||||
| Distantzia | 88 km (Iruñetik) | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 150 (2025: | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 0,08 bizt/km² | ||||||||||
| Euskara | |||||||||||
| Euskaldunak[1] | % 8.8 + % 13.6 hartzaile (2021) | ||||||||||
| Kaleko erabilera [2] | % | ||||||||||
| Datu gehigarriak | |||||||||||
| Webgunea | http://www.ayto-aras.es/ | ||||||||||
Aras[3] ([aɾas̺] ofizialki; batzuetan Hiru Aras [iɾu aɾas̺] edo Tres Aras [tres aɾas̺] formetarekin ere bai) Nafarroa Garaiko mendebaldeko udalerri bat da. Lizarrako merindadeko mendebaldeko muturrean kokatzen den herri honek 151 biztanle zituen 2025. urteko erroldaren arabera. Nafarroako hiriburutik 88 kilometrora dago.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Ingurune naturala eta klima
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Klima
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Arasek Ebro ibaiko depresiogunearen berezko klima mediterraneo-kontinentala dauka. Neguak hotzak, udak beroak, aldaketa termiko handiak, eta euriak nahiko eskasak eta irregularrak izaten dira (batez ere udaberrian eta udazkenean egiten du euria).
Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Arasek Azuelorekin eta Aguilar Kodeskoarekin egiten du muga iparraldean, Bargotarekin ekialdean, eta Vianarekin mendebaldean eta hegoaldean.
Historia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]1850eko hamarkadara arte Arasek Armañantzasekin udalerri bakarra osatu zuen.
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Aguilar Kodes eta Azuelo udalerrien artean, Las Llanas de Codés izeneko gunean, Nafarroako gobernuak eraikitako "Codés Azuelo" izeneko parke eolikoa dago. Instalaturiko potentzia 43,20 megawatteko da eta parkearen jabea Acciona Energia da gaur egun.
Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 16.446 euro-koa zen[4], eta etxegune bakoitzeko 35.991 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (17.701 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 20.247 euro zen. Errenta gordina 19.748 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 41,3[5]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 29,2), beste diru-sarrerak (% 25,5), langabezia-prestazioak (% 1,6), beste prestazioak (% 2,5).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[6][oh 1]. Udalerrian indizea 35,9 da, probintziakoaren (30,4;
Nafarroako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (31,9) gainetik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 3,3 da, probintziakoaren (2,6;
Nafarroako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,6) gainetik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Aras udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 69 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 48,3; gainerako % 51,7 inaktibo zeuden.[7] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 10,1 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 52,8 zen eta emakumezkoena % 43,7; langabezia-tasa, aldiz, % 7,9 eta % 12,9 zen, hurrenez hurren.[7]
Okupatuen kopurua 67 zen 2023ean, 2021eko 66etik gora.[8] Emakumeek okupatuen % 44,8 osatzen dute, eta gizonek % 55,2.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 62 | % 43,4 | 35 | % 48,6 | 27 | % 38,0 |
| Langabeak | 7 | % 4,9 | 3 | % 4,2 | 4 | % 5,6 |
| Inaktiboak | 74 | % 51,7 | 34 | % 47,2 | 40 | % 56,3 |
| Guztira | 143 | % 100,0 | 72 | % 100,0 | 71 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 61,2), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 16,4), industria (% 14,9) eta eraikuntza (% 7,5).[8]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 46,3; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 28,4), eta oinarrizko okupazioak % 10,4.[9] Sexuaren arabera, gizonen artean langile kualifikatuak dira nagusi (% 48,6), eta emakumeen artean goi eta erdi maila (% 43,3).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 19 | % 28,4 | 6 | % 16,2 | 13 | % 43,3 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 31 | % 46,3 | 18 | % 48,6 | 13 | % 43,3 |
| Oinarrizko okupazioak | 7 | % 10,4 | 7 | % 18,9 | 0 | % 0,0 |
| Ez dago jasota | 10 | % 14,9 | 6 | % 16,2 | 4 | % 13,3 |
| Guztira | 67 | % 100,0 | 37 | % 100,0 | 30 | % 100,0 |
Okupatuen % 59,7 besteren konturako langileak dira, eta % 40,3 norberaren konturakoak.[10]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 27 | % 40,3 | 16 | % 43,2 | 11 | % 36,7 |
| Besteren kontura | 40 | % 59,7 | 21 | % 56,8 | 19 | % 63,3 |
| Guztira | 67 | % 100,0 | 37 | % 100,0 | 30 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 25 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 619 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[11][oh 2]. Udalerriaren azalera 17,7 km² denez, NAE lurraldearen % 34,9 da[12]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 35,7 arbolak (221 ha, 25 ustiategitan), % 33,6 larre iraunkorrak (208 ha, 4 ustiategitan), % 30,7 lur goldagarria (190 ha, 13 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,04 ha, 2 ustiategitan)[oh 3].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 77 gidari zeuden erroldatuta: 50 gizon (% 64,9) eta 27 emakume (% 35,1)[13]. Biztanleen % 51 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 176 ibilgailuk osatzen zuten: 102 turismo, 30 furgoneta, 14 kamioi, 9 motozikleta eta 6 ziklomotor[13]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 675 turismokoa zen, probintziako (512) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.
Turismoen batez besteko adina 14,5 urtekoa zen; turismoen % 4,9k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 13,7k 25 urte baino gehiago[13]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 69 diesel zen eta % 30,5 gasolinazko; 1 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,6; probintzian % 1,3). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 1,1k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 51,1k ez zuen etiketarik[oh 4].
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 78 gizon, 73 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Nafarroako Estatistika Institutua / Instituto Nacional de Estadística | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 49 udalerri berean jaioak ziren[16], probintziako batez bestekoaren (% 37,3) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak (EAE barne) % 26,5 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 7,9 —probintzian % 19,8—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 12 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 58,3)[17]. Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Argentina, Mexiko dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 174 etxebizitza zeuden: 71 (% 40,8) nagusiak eta 103 (% 59,2) ez-nagusiak.[18]
Tasazio-datuen arabera, 2023an udalerrian tasatutako etxebizitzen batez besteko prezioa 385 €/m²-koa zen (desbideratze tipikoa: 264 €/m²), eta prezio-tarte ohikoena 200-400 €/m² artekoa. Tasatutako etxebizitzen batez besteko azalera 242 m²-koa zen. 2022tik 2023ra % 48,5 jaitsi zen (747 €/m²). Balio hori Nafarroako udalerrien medianaren (891 €/m²) % 56,8 azpitik zegoen.[19]
Etxebizitza multzoa
Nafarroako mapa
Guztira 71 etxegune zeuden, eta horietatik 34 (% 47,9) pertsona bakarrekoak ziren.[20]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 145 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 32,4 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 18,6; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 30,3; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 18,6.[21] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 33,6 zen 2021ean eta % 32,4 2024an; beraz, 1,2 puntu jaitsi zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 20,7 izatetik % 18,6 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 40,8 ziren, eta gizonen artean % 24,3; 16,5 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 25,4 eta gizonen % 12,2 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 47 | % 32,4 | 18 | % 24,3 | 29 | % 40,8 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 27 | % 18,6 | 16 | % 21,6 | 11 | % 15,5 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 44 | % 30,3 | 31 | % 41,9 | 13 | % 18,3 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 27 | % 18,6 | 9 | % 12,2 | 18 | % 25,4 |
| Guztira | 145 | % 100,0 | 74 | % 100,0 | 71 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 33,6 | % 18,6 | % 27,1 | % 20,7 | 140 |
| 2022 | % 34,5 | % 18,7 | % 27,3 | % 19,4 | 139 |
| 2023 | % 33,3 | % 19,1 | % 29,1 | % 18,4 | 141 |
| 2024 | % 32,4 | % 18,6 | % 30,3 | % 18,6 | 145 |
2008ko erroldaren arabera, Espainiaz kanpoko bederatzi etorkin bizi ziren herrian, biztanleriaren %4,62 (Nafarroako batezbestekoaren azpitik).
Politika
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udaletxea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Arasko udaletxeko idazkaria, Aguilar Kodeskoa, Cabredo, Genevilla, Lapoblacion eta Marañongo idazkari ere bada.
- HELBIDEA: Konstituzio Plaza, 13
2023-2027 legegintzaldia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| 2023ko hauteskundeen ondorengo Arasko udalbatza | |||||
| Alderdia | 2023ko maiatzak 28 | ||||
| Zinegotziak | Boto kopurua | ||||
| Juan Jose Los Arcos Fernandez (A.I. Tres Aras) | 1 / 5 |
76 (% 79,17) | |||
| Jesus Carlos Fernandez Rubio (A.I. Tres Aras) | 1 / 5 |
75 (% 78,13) | |||
| Maria Cristina Azpilicueta De Miguel (A.I. Tres Aras) | 1 / 5 |
72 (% 75,00) | |||
| Isabel Abecia Diaz de Otazu (A.I. Tres Aras) | 1 / 5 |
64 (% 66,67) | |||
| Maria Isabel Mendoza Alonso (A.I. Tres Aras) | 1 / 5 |
34 (% 35,42) | |||
| *250 biztanle baino gutxiagoko udalerrietan, hautagai zerrenda irekiekin bozkatzen denez, boto guztien ehuneko totala ez da zergaitik 100 izan behar. | |||||
| Datuen iturria: Junta Electoral Central (Gaztelaniaz) | |||||
Alkateak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Hauek izan dira Arasko azken alkateak:
Azpiegiturak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Zerbitzuak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Aras "Kodes Mendizerrako Zerbitzuen Mankomunitateko" kidea da. Erakundeak Aguilar Kodeskoan du egoitza nagusia.
Kultura
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiak eta ospakizunak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Arasko herriko jaiak Gurutze Santuaren omenez ospatzen dira irailaren 14aren inguruan. Horrez gain, gainontzeko ospakizunen artean herriko patroi diren San Sebastianen eguna urtarrilaren 20an, San Isidro Nekazariaren eguna eta San Rokeren ospakizuna nabarmentzen dira.
Ondasun nabarmenak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Arasko Andre Mariaren eliza Erdi Aroko jatorria duen eraikina da, baina gaur egungo itxura XVI. mendean eginiko zaharberritze baten ondorioa da. Portada errenazentista eta erretaula nagusia daude ikusgai, erretaula 1594an egin zen estilo erromanistan eta Ama Birjinaren bizitzako atalak irudikatzen ditu. Horrez gain, elizaren barruan, San Sebastian, San Roke, Jesusen Bihotza eta Sortzez Garbiaren irudiak gordetzen dira.
Baselizen artean, Kristo Santuaren baseliza XVII. mendean egina eta San Isidro Nekazariaren baseliza nabarmentzen dira. Horrez gain, hegoaldean, Sortako San Joanen komentuaren arrastoak daude: eraikina 1440an eraiki zen eta mende batzuk geroago, XVII. mendean, Bertan behera utzi zuten han bizi ziren abadeek.
Arastar ezagunak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Vicente de Santa María (1742-1806), misiolari frantziskotarra.
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ Euskararen Adierazle Sistema. Euskara-gaitasuna adinaren eta sexuaren arabera. EAE (eskualdeka/udalerrika), Eusko Jaurlaritza.
- ↑ «Kaleko erabilera herrialdez herrialde», Euskararen erabilera, Wikipedia.
- ↑ Euskaltzaindia, 155. araua: Nafarroako udal izendegia (PDF).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Nafarroa.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Nafarroa.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- 1 2 «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- ↑ «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- ↑ «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Nafarroa.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1645807.
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Nafarroa.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ «Indicadores municipales - Nastat», Nafarroa.eus. 2026ko abuztuaren 3an kontsultatua.
- ↑ «Indicadores municipales - Nastat», Nafarroa.eus. 2026ko abuztuaren 3an kontsultatua.
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Nafarroa.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Nafarroa.tab.
- ↑ «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera», 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2021.
- ↑ Mapa interactivo de precios de la vivienda en España (Gaztelaniaz), CoHispania, 2023.
- ↑ «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera», 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2021.
- ↑ «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 «Base de datos de Alcaldes y Concejales: Ministerio de Política Territorial y Función Pública.», www.mptfp.gob.es (Gaztelaniaz). 2020ko apirilaren 7an kontsultatua.
- ↑ «Murguiondo Losarcos, Javier», Auñamendi Eusko Ikaskuntza. 2023ko urriaren 10ean kontsultatua.
- 1 2 «Un ayuntamiento navarro de 228 vecinos gastó 2 millones de euros sin control legal», El País (Gaztelaniaz), 2004ko urtarrilaren 24a, ISSN 1134-6582. 2020ko uztailaren 23an kontsultatua.
- ↑ «La Audiencia absuelve al ex alcalde de Aras de los delitos de malversación al no hallar pruebas suficientes», Europa Press (Gaztelaniaz), 2007ko maiatzaren 14a. 2020ko uztailaren 24an kontsultatua.
- 1 2 «Aras salda un millón de euros de deuda con sus acreedores y abre nueva etapa», Diario de Navarra (Gaztelaniaz), 2008ko apirilaren 3a. 2023ko urriaren 10ean kontsultatua.
- 1 2 «El Lado Judicial», Diario de Navarra (Gaztelaniaz), 2008ko apirilaren 3a. 2025eko otsailaren 5ean kontsultatua.
- ↑ «Alcaldes de Oco y Aras van a las urnas y caras nuevas en Lezáun y Luquin», Diario de Navarra (Gaztelaniaz), 2011ko urriaren 21a. 2025eko otsailaren 5ean kontsultatua.
- ↑ «Aras despertó de la pesadilla para calcular los importantes daños», Diario de Noticias de Navarra (Gaztelaniaz), 2012ko abuztuaren 23a. 2025eko otsailaren 5ean kontsultatua.
- ↑ «Un año del incendio que extinguió la solidaridad», Diario de Navarra (Gaztelaniaz), 2013ko abuztuaren 25a. 2025eko otsailaren 5ean kontsultatua.
- ↑ «El Gobierno foral aumenta el cobro de deuda a Aras por la mejora de cuentas», Diario de Navarra (Gaztelaniaz), 2015eko urtarrilaren 29a. 2020ko uztailaren 24an kontsultatua.
- ↑ «Tiempos de cambio en Tierra Estella», Revista Calle Mayor (Gaztelaniaz), 2015eko maiatzaren 29a. 2025eko otsailaren 22an kontsultatua.
- ↑ «Cohesión Territorial invertirá 490.000 euros en mejorar el firme de la carretera que une Viana y Aras», 20 minutos (Gaztelaniaz), 2021eko apirilaren 22a. 2025eko otsailaren 5ean kontsultatua.
- ↑ «Satisfacción en Aras por la rehabilitación de la carretera de Viana», Diario de Noticias de Navarra (Gaztelaniaz), 2021eko maiatzaren 2a. 2023ko urriaren 10ean kontsultatua.
- ↑ «Renuevan la carretera NA-7230, entre las localidades de Viana y Aras», Diario de Navarra (Gaztelaniaz), 2021eko abuztuaren 10a. 2025eko otsailaren 5ean kontsultatua.
- ↑ «Todos los alcaldes y alcaldesas de Navarra, pueblo a pueblo», Diario de Noticias de Navarra (Gaztelaniaz), 2023ko ekainaren 18a. 2024ko irailaren 20an kontsultatua.
- ↑ «Los nuevos alcaldes y alcaldesas de Navarra», Diario de Navarra (Gaztelaniaz), 2023ko ekainaren 18a. 2023ko urriaren 10ean kontsultatua.

