Ajaccio
| Ajaccio Ajaccio | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Frantziako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Frantziaren banaketa administratiboa | metropolitar Frantzia | ||||||||||
| Eskualdea | |||||||||||
| Departamendua | Hego Korsika | ||||||||||
| Alkatea | Laurent Marcangeli | ||||||||||
| Izen ofiziala | Ajaccio Ajaccio Aiacciu Aiaccio Aghjacciu | ||||||||||
| Jatorrizko izena | Ajaccio | ||||||||||
| Posta kodea | 20000, 20167 eta 20090 | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 41°55′32″N 8°44′11″E / 41.9256°N 8.7364°E | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 82,03 km² | ||||||||||
| Altitudea | 38 m, 0 m, 787 m eta 138 m | ||||||||||
| Mugakideak | Alata, Afa, Bastelicaccia, Grosseto-Prugna, Sarrola-Carcopino eta Villanova | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 76.320 (2023ko urtarrilaren 1a) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 930 bizt/km² | ||||||||||
| Informazio gehigarria | |||||||||||
| Telefono aurrizkia | 495 | ||||||||||
| Hiri senidetuak | La Maddalena, Aksaray, Jena, Palma Mallorcakoa, Dana Point, Marrakex eta Larnaca Municipality (en) | ||||||||||
| ajaccio.corsica eta ajaccio.corsica | |||||||||||
Ajaccio[1][2] (latinez: Adiacium; frantsesez eta ofizialki: Ajaccio, /aʒak'sjo/ ahoskatua; korsikeraz: Aiacciu, /aˈjattʃu/ ahoskatua) Hego Korsika departamenduko eta Korsikako hiriburua da.Azken erroldaren arabera 76.320 biztanle zituen 82 km²-ko azaleran.
Klima
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 13.3 | 13.7 | 15.0 | 17.4 | 20.9 | 24.5 | 27.6 | 27.7 | 25.4 | 22.0 | 17.5 | 14.4 | 19.95 |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | 8.6 | 9.0 | 10.1 | 12.3 | 15.7 | 19.1 | 21.9 | 22.1 | 19.9 | 16.7 | 12.6 | 9.6 | 14.80 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | 3.9 | 4.3 | 5.3 | 7.3 | 10.6 | 13.8 | 16.2 | 16.5 | 14.4 | 11.4 | 7.7 | 4.8 | 9.68 |
| Pilatutako prezipitazioa (mm) | 73.8 | 69.7 | 58.1 | 52.0 | 40.2 | 19.0 | 11.0 | 19.9 | 43.6 | 87.0 | 95.9 | 75.5 | 645.7 |
| Prezipitazio egunak (≥ 1 mm) | 8.9 | 8.7 | 8.3 | 7.2 | 5.7 | 2.8 | 1.3 | 2.4 | 4.3 | 7.3 | 8.6 | 9.1 | 74.6 |
| Eguzki orduak | 133.3 | 145.0 | 189.1 | 225.0 | 282.1 | 321.0 | 365.8 | 331.7 | 264.0 | 210.8 | 150.0 | 127.1 | 2744.9 |
| Iturria: Hong Kong Observatory[3] | |||||||||||||
Historia laburra
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- 1492 apirilaren 22an, genovatarrek sortu zuten
- 1553an, frantziarrek okupatu zuten
- 1559an, genovatarrek berreskuratu zuten
- 1768an, Frantzia hiriaz jabetu zen
- XIX. mendean, neguko opor hiri bilakatu zen, Monako, Cannes eta Nizaren antzera
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Alata, Afa, Bastelicaccia, Grosseto-Prugna, Sarrola-Carcopino eta Villanova.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Biztanleria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[4]
| Biztanleria-piramidea 2022 Guztira: 35.159 gizon, 39.976 emakume | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[5]. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Hazkunde begetatiboa |
|---|
|
Ez da "insee_2A004 eta 20004" zutabea aurkitu "Jaiotzak eta heriotzak - Corse-du-Sud - 2008-2025.tab"-n (INE kodea gaizki dago, edo ez dago daturik area horretarako).
Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu[6] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da. |
Familiak eta etxeguneak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023 erroldaren arabera, Ajaccio udalerrian 74.748 biztanle zeuden eta 32.607 elkarbizitza unitate[oh 1], hau da, 2,29 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena seme-alabekin bizi ziren bikoteak ziren (% 29,1). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 28,8 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[7]
Udalerrian 22.842 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (9.525). Guraso bakarreko 4.357 familietatik 3.664etan ama zen guraso bakarra. 11.134 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 6.048k seme-alaba bakarra zuten etxean, 4.560k bi, eta 1.100k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 9.525 bikoteetatik 989tan (% 10,4) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[7]
15 urte edo gehiago zituzten 62.306 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 5,5 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 32,2. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 70,8). 80 urte edo gehiagoko 5.500 biztanleetatik 5.083 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 417 kolektibitateren batean.[7]
15 urte edo gehiagoko biztanleen % 39,1 ezkonduta zegoen, eta beste % 22,5 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 17,1 izatezko bikotean eta % 5,4 PACS bidez lotuta). % 24,2 ezkongabeak ziren, % 7,4 alargunak eta % 6,9 dibortziatuak.[7]
Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 31,4), enplegatuak (% 21,1), erdi-mailako lanbideak (% 16,2), eskulangileak (% 12,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 31,4) Hego Korsika departamenduko batez bestekoaren (% 32,2) azpitik dago. 60 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,2).[7]
Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023 erroldaren arabera, udalerrian 37.053 etxebizitza zeuden. Horietatik 32.650 egoitza nagusi ziren, 3.342 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 1.062 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (33.039), etxeak baino gehiago (3.911). Egoitza nagusietatik 14.885 beren jabearen bizilekuak ziren, 16.757 alokairuan zeuden, 4.423 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 1.007 doan lagata.[8]
Etxebizitza multzoa
Etxe mota
Jabetza egoera
Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (12.964).[8]
Eraikuntza garaia
Egoitza nagusien artean gehienek 3 gela zituzten (11.907). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (22.626 etxebizitzatan). 12.560 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 16.977 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 11.368tan bi edo gehiago.[8]
Gela kopurua
Berogailu mota
Aparkalekua eta ibilgailuak
Taula osoa: etxebizitzak, 2023 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Enplegua
2023 urtean 15-64 urteko 44.038 biztanleetatik 33.638 aktibo ziren (% 76,4), horietako 31.278 lanean (% 71,0) eta 2.360 langabezian (aktiboen % 7,0).
Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).
Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera
Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,0). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.
10.400 ez-aktibotik 3.313 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 31,9), 2.036 erretiraturik zeuden (% 19,6) eta 5.051 bestelako ez-aktibo ziren (% 48,6).
Ez-aktiboak
Lanbide-kategoria[oh 2]
Udalerrian 39.786 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 31.278 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 3]
Diru sarrerak
2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.880 eurokoa zen, eta biztanleen % 18 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).
Departamenduarekiko konparaketa xehea |
|---|
|
Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua) Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua) Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua) INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga). Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 58,6, ez-soldatapekoen errenta % 7,6, langabezia-sariak % 2,2. |
Ajacciotar ezagunak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Napoleon Bonaparte (1769-1821) eta haren anai-arrebak.
- Alizée (1984- ), kantaria.
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
- ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
- ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ Euskaltzaindiaren Exonomia datu-basea. 2010eko otsailaren 13an kontsultatua.
- ↑ Euskaltzaindia, 36. araua: Frantziako Errepublikako eskualde-, departamendu- eta hiriburu-izenak (PDF).
- ↑ Climatological Information for Ajaccio, France – Hong Kong Observatory
- ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
- ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee», www.insee.fr. 2026ko uztailaren 27an kontsultatua.
- ↑ «Naissances de 2008 à 2025», Insee (Frantsesez). 2016ko abuztuaren 10ean kontsultatua.
- 1 2 3 4 5 «Couples-Familles-Ménages en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
- 1 2 3 «Logement en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- (Frantsesez) Hiriaren webgune ofiziala

