0% encontró este documento útil (0 votos)
127 vistas11 páginas

Horacio Sátiras

Cargado por

Mauro Cisar
Derechos de autor
© © All Rights Reserved
Nos tomamos en serio los derechos de los contenidos. Si sospechas que se trata de tu contenido, reclámalo aquí.
Formatos disponibles
Descarga como PDF o lee en línea desde Scribd
0% encontró este documento útil (0 votos)
127 vistas11 páginas

Horacio Sátiras

Cargado por

Mauro Cisar
Derechos de autor
© © All Rights Reserved
Nos tomamos en serio los derechos de los contenidos. Si sospechas que se trata de tu contenido, reclámalo aquí.
Formatos disponibles
Descarga como PDF o lee en línea desde Scribd
Liber prior 1 Quit srr, Mecano, qm sb soem sear deer eu fore ice * Convene. nde ves egies? ve feroun mca errs tle tie sl mult fam fats emia bore: ea spear poe, quid enim? concur: orat ars uolan ade ais legondne pers, Sper See cperalice ue ona plat she data gaibue gu rare eracan i webem Beers donee iu 2 eee ease vies Fabien, neve moter, 2d, Geom oc. quip dens ‘cnet dit woo facings quod volts est, gut todo mil, srucaton ta onmsices* modo, rss bine oh es ine matt dacett actus, ‘quid statis?” nolint. tui liet esse beat. * ‘quid causae est, merito quin illis Tuppiter ambas jratus buceas inflet neque se fore posthac 1 1 {Por qué sud Mecenas, que nadie vive const) Goris condiién que ba elegido o con la que lea caido | rsueree,y envidia a los que siguen extados diferentes? ~ wTpelices lon mereaderes!", exeloma el militar carga: do de aos y con el cuerpo quebrantado ya por tantas fauigans Mientras que ef mercader, 2 1s hora que el ‘Rosco sacude sv nave, piensa: “Es preferibte el oficio de woldado. {Qué tiene de particnlar? Se entabla com- face y en un momento sobreviene tna muerte répida una vetoria que colma dealegea.” El hombre de eyes * Savidis al agdeeitor cuando un cliente llama x #0 puer- at canto del gallo, mientras que el labrador, que por haber dado tina fianza tavo que sali del eampo Por a Is ciudad, asegura que s6lo son felies: quienes viven a a urbe Hay tantos ejemplos como fates, due hasta ef casla~ tin de Fabio? Hegaia a cansaese. Para no entetenerie demasiado escucha lo que quiero decir. Sia wn dios se Je eurrese anunciar: “Aqui me tenis; voy a concederos todo To que desefis:t8, que exes soldado, vas a se mer- tader,¥ ti, hasta ahora juriseonsolto, seri labrador en Sielante, [dos eada uno por wuestro lado con fos oficios cavada a escondidas, leno de sobresalto, una gran can tidad de plata y oro? JQue se reduciré a un miserable as‘ silo vas disminuyendo? Pero si no to tocas, qué tiene de hermoso el montén acumulado? Aunque en tu era se hayan trillado cien mil modios ® de trigo, no por eso va a caber en tu estémago mas que en el mio. Es como si ti Hevases, entre los esclavos, el saco de pan 2 a forte vehas umero, nibilo plus accipias quam qui nil portarit. vel dic quid refers intra naturae finis viventi, iugera eentum an mille aret? ‘at suave est ex magno tollere acervo.’ dum: ex parvo nobis tantundem baurire relinquas, cur tua plus laudes eumeris geanaria nostris? ‘ut tibi si sit opus liquidi non amplius urna ‘vel cyatho et dicas ‘magno de flumine mallem quam ex hoc fonticulo tantundem sumere.’ eo fit, plenior ut siquos delectet copia iusto, am ripa simul avolsos ferat Aufidus acer. at qui tantuli eget quanto est opus, is neque limo urbatam baurit aquam neque vitem amittit in undis. at bona * pars bominum decepta cupidi 3e falso ‘nil satis est’, inquit, ‘quia tanti quantum habeas sis': quid facias illi? iubeas miserum esse, libenter quatenus id facit: * ut quidam memoratur Athenis sordidus ac dives, populi contemnere voces sic solitus: ‘populus me sibilat, at mihi plaudo ipse domi, simul ac nummos contemplor in aca.” “Tantalus a labris sitiens fugientia captat flumina — quid rides? mutato nomine de te fabola narratur: congestis undique saccis indormis inbians et tamquam parcere sactis cogeris aut pictis tamquam gaudere tabellis. sescis, quo valeat summus, quem praebeat usum? 3 SATIRAS 1 { sobre tus hombros: no recibirés mas que el que no Ile- sabe nada, Dime, Zqué le importa al que vive dentro-de Tes limites de la natoraleza® ef arar cien o mil Yuga~ das? de tierra? “Pero es que resulta agradable —me isso tomar de un montén grande.” Pues bien, com fal que se me deje coger la misma cantidad de uno pe- fGueno, no sé por qué han de ser mis estimados tus sianesos que mia tinajas. Es ef mismo caso que st nece= Kaine golamente un cintaro o wn vaso de agua y dijeses ‘Deefiero tomarla de un gran zfo que de esa fuentecilla Con lo cual puede acontecer, si a alguno fe ilusiona una Gretsiva abundancia, que Te arrebate violentamente el (mpetuoso Ofanto® y se 10 lleve junto com Ia sibera En cambio, quien se contenta con fo poco que necesita, fi bebe agua turbia ni perece en Ia corriente ‘Una buena parte de Ia hnmanidad, seducida por na fataz codicia, exclama: “Nada es bastante, ya que tanto, wales cuanto tienes.” Qué podemos bacer con uno que piensa asi? Dejémosle ser infeliz, puesto que lo es por a gusto. Como se cuenta de cierto sujeto avaro y ico Gque vivia en Atenas, el cual solia desdefiar Ia voz del Sucblo, haciéndose esta reflexién: “La gente me silbs, Dero yo en mi casa me aplaudo al coatemplar mi dinero en el arca.” ‘Téntalo, ® devorado por la sed, trata de aleanzar las aguas que huyen de sus labios. {De qué te ries? Con slo cambiar el nombre, la leyenda se te aplica a ti, que duermes anhelante sobre los talegos amontonados de ach y de alld, y te ves constrefiido a no tocarlos como si se tratase de algo sagrado y a gozar de ellos como si fuesen simples pinturas. JNo sabes para qué sirve el dinero, qué empleo pueda tener? Pues sirve para com- A _————— 4 10 skrmas ti . - sextario 1 de vino, en fin, todo rpanis ematur, bolus, visi sextaris, adde a nar on quis * homana sibi atura negats quello sin 1o cual podsia res aaa wa sibi doteat natura negat qaeey © ges que tene algtin stractivo para tie! an vigilare mety exanimem, noctesque diesque vnserto de miedo; temer noche y dia a los la- formidare maloe fare, incendia, servos, vyelando, muerto dé Trones ioe incendioe, fos extlaTos, 0 r=) ane ies een bem Gervaijen y huyan? ‘Yo desearia estar siempre Dien ef eee est ees Com bonorash, cato de bienes de esta especie. ‘@ at si condoluit temptatum frigore corpus Y si se enferma tu cuerpo presa de la fiebre o enal- ant alius carus lecto te adflixit, babes qui quiee otra desgracia te postra en ef Iecho, grienes quién adsideat, fomenta paret, medicum roget, ut te tp asista, quia te prepare remedios, quién busque al suscitet ac reddgt gnatis carisque propinquis? tnédico para que te cure y te restituya a tus hijos y fa ee © yore © nan lims: Gmacs wniliars querides? Ni tu majer ni tu hijo quieren que te ponges bien; todos te odian: tus vecinos, ts cono~ ides, todo el mando, Puesto que antepones el dinero 2 todo lo demée, ite extrafias de que nadie te otorgue un farifo que no mereces? Y si quisieras retener y conservar 5 vicini oderant, aoti, pueri atque puellae. smicaris, cum ti argento post omnia ponas, * i nemo prasstet, quem non merearis, amorem? ftsijcogustoe, arullo nature. Iabore ‘como amigos a los parientes que sin trabajo alguno te da ean rece i So tam tsi eee se isos pr oan men i eT a sce ae tall ee a | SRLS M2 tate ent Se a i in “en Saison inte wean: y pot ae 5 7 tienes mis de lo necesario, no temas tanto a la miseria ‘pamperiem metaae minus et finire Iaborem i fae eee | _y empieza a pone ttemino a tus faigas después de aber geste ined peta | conseguido 1o que tanto anbelabas, no vayas a hacer Jo que un tal Umidio. No es larga su historia: era tan 3t matizear‘gummes, ita sordid, a fio que media edie, peo tan taeafo que jemi ‘non umquam servo melius vetiet, ad usque vestia mejor que un esclavo. Hasta sus dltimos dias te- ‘supremum tempus, ne se penuria victus mid morir de hambre, Pero una liberta, como Ia mis opprimeret, .metuebat. at hunc liberta securi | valerosa de las hijas de Tindaro, # Te parti6 por la mi- ‘wo divisit-mediumi, fortisima Tyndaridarom. tad con un bacha, sx Ummidiue quidem; non longa est fabula: dives * 4 ‘ ‘ ‘quid mi igitur suades? ut vivam Naevius aut sic ‘ut Nomentanus?” pergis pugnantia secum frontibus adversis conponere: non ego avarum ‘cum veto te, fieri vappam iubeo 2c nebulonem: ext inter Tanain quiddam socerumque Viselli: ‘et modius in rebus) gunt certi denique fines, ‘Ge GIES GqUE-nequit conistere rectom, illue, unde abii, redeo, qui nemo, ut avarus, se probet ac potius lauder diversa sequentis, quodque aliena capella gerat distentius uber, tabercat neque se maiori pauperiorum turbae conparet, bunc atque hune * superare labore: sic festinanti semper Iocupletior obstat, ‘ut, cum carceribus missos rapit ungula currus, instar equie auriga suos vincentibus, illum, ‘prasteritum temnens extremos inter euntem, inde fit, * ut raro, qui se vixisse beatum dieat et exacto contentus tempore vita, cedat uti conviva satur, reperire queamns. fam satis est. ne me Crispini serinia lippi conpilase putes, * verbum non amplius addam. skrimas 14 “Bntonces, qué me aconsejas? {Que viva como Ne- vio 6 como Nomentano?” # Te obstinas en concertar Tomas que repugnan entre si y que se dan de pulietazos. Site probibo que seas avaro no es para que seas liber- tino* ni disipador. Entre Tanais y el suegro de Vise fio" hay un término medio. Todas las cosas tienen ‘una medida y existen limites bien definidos fuera de los cuales no se da la virtud ‘Vaelvo a mi punto de partida: que ningtin avaro ‘et contento con su suerte, sino que codicia la que tienen los demis y se muere de coraje porque la cabra de cfro lleva [a ubres mis henchidas; que ainguno se com- pars con la inmensa multitud de los que son mis po- bres, sino que se esfuerza por superar a todos uno tras ‘otro, Al que asi se afana, siempre se Ie interpone otro mis rico en su camino, como cuando los bridones arran~ can con los carros sacados de las cocheras, # que el auri- fg persigue a los que ganan a los suyos, sin hacer caso Gel que ha dejado atrés y va entre los filtimos. Por eso Ssucede que encontramos con tan rara frecuencia quien firme haber Mevado una vida feliz y que, al Megarle su hora, se vaya contento de este mundo, como se retira Gel banquete el convidado satisfecho. ‘Ya basta, No quiero afiadir ni una palabra mis, no sea que pienses que he saqueado los escritos del lagaiioso, Crispino. wv Buporss atgue Cratinus Arstopbanesque pottae atque ali, quoram comordia prsca virorum ¢ Sais erat digmus descrbi, quod malus 2¢ fur, Gqued moechus foret aut sicarins aut aliogui Famosus, molta cum lbertare notabant. Thine ® omnis pendet Lucilivs, hosce secutus, mutatis tontum pedibus numerisque, facetus))“j. ‘emuncize nas, dacas conponere versus. © team fait hoc * vitiowus: in hora suepe ducentos, * ‘ot magoum, versus dictabat stans pede in uno: tum flueret Iutulentus, erat quod tollere velles gavralus atque piger sribendi ferre Iaborem, tribendi recte: nam ut muftum, * nil moror. ee Crspinas minimo * me provocat ‘acipe, si vis, accipiam * tabulas; detur nobis locus, hors custodes: videamus, uter plus scribere possi” i bene fecerant, inopis me quodque puslli finxeeant ani rato et perpauca loquentis: * ‘at tu conclasas hirinis folibus auras usque laborantis, dum ferrum molliat ignis, jut mavis, imitare, beatus Fannius ultro elatis capsis et imagine, cum mea nemo sesipta legat, volgo cecitare timentis * ob hanc rem, wv Los rortas Eupolis, Cratino, Aristéfanes 7 otros ue caltivaron Ia comedia antigua, cuando enconteaio a pjeto merecedor de censure, porgue era wa miserable Ihdeon o un adiltero o un asesino o, enfin, famoso Por cualquier ota infamia, fo ponian en Ia picota sin nin: fin mizamiento. Pertenece por completo a esta escels Srsgue a esos autores, sin cambiar més que el metro Y 2 Siemo,? Lucilio, hombre ingenioso ¥ sarcistico, pero Gesalizado en sus versos. Su defecto era que muchas ve- Geen una hora y apoyindose en un solo pie dictaba sus Goscientos versos, como si eso fuera una protza. Fluia Como un rio tucbio, aunque habia cosas que se podian Sprovechar. Era farragoso y tenia pereza para escribir: ora escribir bien, se entiende, porque la cantidad no me ama fa atencion. ‘Abi tenéis que Crispino me apuesta cfento contra uno: “"Tomemos, si quieres, las tablillas: que se nos asigne lugar, hora y vigilantes: a ver cuil de los dos puede eser bir mis.” Bien hicieron lot dioses al darme un énimo corto y apocado, que habla poco y raras veces. Til, en cambio, si asi lo prefieres, imita al aire encerrado en los fuelles de piel de cabra, que esté dale que le das hasta que el fuego ablanda al hierro, |Dichoso Fanio, cuyas obras y busto fueron llevados ala biblioteca! + En cambio, mis esritos no los lee nadie y yo no me atrevo a leetlos en piblico, porque hay al- 18 womero quod sunt quos genus hoe minime iuvat,utpote pluris calparidignos. quemvis media clge turba: aut ob avartiam aut misera ambitione Iaborat. bic nuptarum insanit amoribus, bie pueroram: Thune capt argenti splendor; stupet Albin ace Be murat meres surgente a sole ad eum, * quo vespertina tepet regio, quin per mala pracceps fectuc uti pulvis collectus turbine, nequid summa deperdat metuens aut ampliet ut rem. ‘omnes hi metwunt versus, odere poets “facoumshabet in cornu, longe fuge; dummodo risum excutiatsibi, non hie cuiguam pareet amico et quodcumgue semel chatisinleverit, omnis fgestiet a furno redeunts sire Iacuque fet pueros et anus.’ agedum pauca accipe contra primum ego me illorum, dederim quibus esse posts, excerpam numero: neque enim concludere versim) ixeria ese satis neque, siqui scribat uti nos sexmoni propor, putes une ese poeta ingeniusi cyst, eni(mens divinior arque os agar somflirdi, des aominis buius honorem. igseo quidam comoedia necne poems esset, quaesivere, Quod acer epiritus ac vis /J.0. < rec verbs nec rebus inet, isi quod pede certo differ semoni, sermo m sevit, quod meretrice nepos insanus amica fils uxorem grandi cum dote recuse, us. ‘at pater ardens ” 7 ‘gunos a quienes no les hace gracia en absoluto este géne- fo literatio, precisamente porque son muchos los que tienen alguna culpa. Escoge al que quieras de entre la rmultitud: 0 es un avaricioso o padece de ambici6n devo- radora, Uno esti locamente enamorado de mujeres casa- das, otro de jovencitos; a éste le seduce el brillo de ta plata, Albio se queda estapefacto ante las estatuas de bbeonct, aquél va cambiando mercancias desde Ia regi6n por donde sale el sol hasta aquella por donde se pone; * mis atin, se deja arrastrar por mil calamidades, como polvo por el torbellino, temeroso de perder algo de su capital o tratando de aumentarlo. Todos éstos tienen pinico a los versos y fobia a los poetas. “Lleva heno fen el cuteno, huye lejos; con tal de darse el gusto de sknitas tir hacer reir, no perdonari a ningiin amigo y querré que se entere todo el mundo —los que regresan del horno 0 de la fuente, los esclavos y las viejas— de lo que ha garcapateado sobre el papel.” Respondamos ahora brevemente a esto, En primer lugar, no me incluyo en el niimero de aquellos a quienes tengo por potas, porque no basta componer un verso para llamarse ta, ni creas que lo es cualquiera que, como Yo, escriba versos que parece prosa. Nombre tan hono- rifico hay que dirselo Gnicamente al que tenga numen, al que posea inspiracién divina y noble estilo. Por eso st han preguntado algunos si Ia comedia seria 0 no obra poitica, ya que en ella no hay inspiracién ardiente y vigorosa ni en el lenguaje ni en el asunto, y seria pura rosa si no se diferenciara de ella por el ritmo, “Un padre airado se irrita contra su perdido hijo, porque loco de amor por una cortesana, relusa casarse con una ‘mujer ricamente dotada y, para colmo de deshonor, ry HORACIO ebrius et, magnum quod dedecus, ambulet ante rnoctem cum facibus audiret * leviora, pater si viveret? ergo non satis est puris versum perscribere verbis, * quem si dissolvas, quivis stomachetur eodem ‘quo petsonatus pacto pater. his, ego quae nunc, lim quae scripsit Lucilius, eripias si tempora certa modosque, et quod prius ordine verbum pposterius facias praeponens ultima primis, [est non, * ut si solvas ‘postquam Discordia taetra umquid Pomponius istis belli ferratos postis portasque refregit’, invenias etiam * disiecti membra poetae hhactenus haec: alias, * iustum sit necne poema. une illud tantum quaeram, meritone tibi sit ssuspectum genus hoc scribendi. Sulcius acer ambulat et Capris, rauci male cumque libellis, ‘magaus uterque timor latronibus; at bene siquis et vivat puris manibus, contemnat utrumque. ut sis tu similis Caeli Birrique latronum, ‘non ego sim Capri neque Sulci: cur metuas me? nulla taberna meos habeat neque pila libellos, quis manus insudet volgi Hermogenisque Tigelli, nec recito cniquam nisi amicis idque coactus, ‘non ubivis coramye quibuslibet. in medio qui scripta foro recitent, sunt multi quique * lavantes suave locus voci resonat conclusus. inanis 20 8 anda con antorchas completamente borracho antes de anochecer.” ;Acaso Pomponio oirfa un lenguaje menos severo, si viviese su padee? De manera que no basta es- cribie todo el verso con palabras llanas, ya que si le quitas la medida, cualquier padre montarfa en tanta cblera como el padze que esta en escena. Si a estos versos que Yo cscribo ahora © a los que en otro tiempo escribi6 Lucilio Jes quitas fa medida de las silabas y el ritmo y pones al final las palabras del principio y al principio las del fin, no encoatraris ya en ello poesia, como atin hallarias los miembros del posta hecho pedazos, si descompu- sieras esto: “Después que la negra Discordia rompié en mil pedazos las puertas de la guerra guarnecidas de breero.” 7 Con lo dicho basta; en otra ocasién * veremos si fa siti- 12 ¢5 0 no verdaderamente obra poética; por ahora sélo Auiero averiguar si hay algin fondamento para que rece- les de este género liteario. Sulcio el implacable y Caprio deambulan por abi terriblemente roncos, portando sus cartapacios; ambos son el terror de los Iadrones, mas si uno vive honradamente y tiene las manos limpias, no tiene por qué temerlos. Y gpor qué me has de temer? Porque té seas un ladréa como Celio y Bitro, no por 50 voy a parecerme yo a Caprio ni a Sulcio. No quiero que libreria ni puesto alguno tenga libros anes en los que dejen su sudor las manos del vulgo y las de Heemégenes Tigelio. A nadie recto mis versos mis que a los amigos, y eso cuando me obligan y no en cualquier parte ni delante de cvalesquiera. Hay muchos gue recitan sus escritos en mitad de Ia plaza y aun en Jas termas: un lugar cerrado hace resonar agradablemente la voz, Esto deleita a los espiritus insustanciales que 20 SATIRAS 1 iv Hhoc fuvat, haud illud quaerentis, num sine sensu, ‘tempore num faciant alieno. ‘laedere gaudes' ‘nguit ‘et hoc studio pravus facis.’ unde petitum thor in me iacis? est auctor quis denique eorum, ‘vixi cam quibus? absentem qui rodit, amicum ui non defendit * alio culpante, solutos ui captat risus hominum famamque dicacis, ingere qui non visa potest, conmissa tacere ui nequit: hie niger est, hune tu, romane, caveto saxpe tribus lectis videas eenare quaternos, e quibus unus amet quavis aspergere cunctos ‘practer eum qui praebet aquam; post une quoque potus, condita cum verax aperit praecordia Liber: bic tibi * comis et urbanus fiberque videtur infesto nigris: ego si isi, quod ineptus ‘pastillos Rufillus olet, Gargonius hircum, lividus et mordax videor tibi? mentio * siquae de Capitolini furtis iniecta Petili te coram fuerit, defendas, ut tuus est mos “me Capit pero est causaque mea permulta rogatus fecit et incolumis Iaetor quod vivit in urbe sed tamen admiror, quo pacto iudicium illud nus convictore usus amicoque * fugert': bic nigrae * sucus lolliginis, haec est aerugo mera; quod vitium procul afore * chattis, atgue animo prius, ut siquid pro ‘possum aliud vere, promitto. liber re de me a no se dan cuenta de si obran sensatamente ni de que pueden importunar. Se me diri: ‘Te regodeas en zahe- tir y lo haces con mala intencién.” {De dénde has saca- do este reproche que me echas en cara? zQuién de los ‘que han vivido conmigo lo puede atestiguar? El que murmurs del amigo cuando esti ausente, ef que no le defiende cuando otro le critica, el que provoca fas carea- jadas de los demis y busca tener fama de gracioso, el ‘que es capaz de fingir 1o que no ha visto, el que no fsabe guardar los secretos: ése es el que tiene ef alma negra; de fl es de quien debéis desconfiae, romanos. No pocas veces veris que estén cenando doce perso- nas en tres lechos —cuatgo en cada uno— y que alguien de ellos se divierte lanzando pullas, con cualquier pre- texto, 2 todos los demés, menos al dueiio de Ia casa, « incluso a él cuando ya eats bien bebido y el veraz Baco le hace manifestar lo que tiene guardado en el pecho. Este a ti, que detestas a los malignos, parécete fino y bien edueado y franco; en cambio, si yo me he burlado de que elestpido de Rufilo huele a pastllas y Gorgonio a chivo, te parezco malicioso y mordaz. Si delante de ti fe hace mencién de los robos de Petilio Capitolino, #* le defenderds como es tu costumbre: “"Yo he sido amigo y be tratado intimamente a Capitolino desde que era nifio: a ruegos mios y por mi ha hecho muchos favores, y me alegro de que viva en la ciudad sin que le haya pasa- do nada; sin embargo, no sabria explicarme cémo pudo salir de aquel proceso.” Bsta si que es negra tinta de calamar, esto si que es puro orin. Yo prometo sincera- mente, si ¢¢ que puedo prometer algo de mi mismo, destercar lejos de mis escttos, y antes lejos de mi alma, este defecto, au HORACIO dixero * quid, si forte iocosius, hoc mibi juris ‘cum venia dabis: insuevit pater optimus hoc me, ‘ut fugerem exemplia vitioram quaeque notando. ‘cum me hortaretur, parce frugaliter atque vviverem uti contentus eo quod mi ipse parasset ‘nonne vides, Albi ut male vivat filius utque Baius inops? magnum documentum, ne patriam rem ‘perdere quis velit.’ a turpi meretricis amore cum deterrere 5 *Scetani dissimilis sis.” ‘ne sequerer moechas, concessa cum venere uti ppossem: ‘deprensi non bella est fama Treboni’ aiebat. ‘sapiens, vitatu quidque petitw sit melius, causas reddet tibi; mi satis est, si traditam ab antiguis morem servare tuamque, dum custodis eges, vitam famamque tueri incolumem possum; simul ac duraverit aetas memibra animumque tuum, nabis sine cortice” sic me formabat puerum dicts et, sive iubebat nut facerem quid, ‘habes auctorem, quo facias hoc! ‘unum ex iudicibus selectis obiciebat, sive vetabat, ‘an hoc inhonestum et inutile factu reene sit, addubites, flagret rumore malo cum hic atque ille?”avidos vicinum funus ut aegros exanimat mortisque metu sibi parcere cogit, sic teneros animos aliena opprobria saepe . ex hoc ego santus ab illis * 2 10 Si dijese algo con demasiada franqueza, si me burlase ‘més de la cuenta, debes concederme indulgentemente este derecho, A ello me acostumbrS mi buen padre, hacién- dome, por medio de ejemplos, reparar en los vicios, para aque los evitase, Cuando me exhortaba a vivir sobria y sencillamente y contento con lo que él me proposcio- rnaba, me decia: “JNo ves qué mal vive el hijo de Albfo y en qué miseria esti Bayo? Buena leccién para que nadie disipe los bienes paternos.” Cuando queria apar- tarme del torpe amor de alguna prostituta, me decia ‘No seas como Escetano.” Para que no me fuera tras amozes adilteros, pudiendo disfrutar de placeres permi- tidos, afadia: “jVaya fama la de Trebonio, que ha sido sorprendido in fragantil Un filésofo te podri explicar las razones por las que es mis util evitar o hacer una cosa, yo me limito a guardar las costumbres que rec cde mis mayores y a mirar por tu vida y tu reputacién, mientras tengas necesidad de uno que te guarde. “ Cuan- do los afios hayan fortalecido tu cuerpo y tu espiriti shritAs 1 iv ya podrés nadar sin corcho."” Con semejantes consejos iba educindome mi padre en Ia infancia. Si me ordenaba hacer algo, me decia: “Abi tienes un modelo para que hagas eso", al mismo tiempo que me sefialaba a uno de fos jueces mas honorables; y si me probibia alguna coma: “zAcaso dudas de que esto sea malo ¢ initil, cuando Fulano y Mengano tienen tan mala fama?” ‘Como los funerales de un vecino aterran a los enfermos gue no quieren someterse a dieta y el miedo a morir les hace mirar por su salud, asi muchas veces las funes- tas consecuencias que ven en los demés apartan de los vicios a las almas cuando son tiernas todavia. 2 HORACIO. soy perniciem P jaecumque ferunt, mediocribus et quis ignoscas vitiis teneor. fortassis et istine * Targiter abstulerit longa aetas, liber amicus, consilium proprium; neque enim, cum lectulus aut me ‘porticus excepit, desum mihi. ‘rectius hoc est: gs hoc faciens vivam m« : sic dulcis amicis ‘occurram; hoc quidam non belle: numquid ego illi inprudens olim faciam simile?’ haec ego mecum conpressis agito labris; ubi quid datur oti, inludo chartis. hoc est mediocribus illis * uo ex vitiis untim; cui si concedere nolis, muta poetarum veniat manus, 2uxilio quae sit mihi —nam multo plures sumus—, ac veluti te Tudaei cogemus in anc concedere turbam. B 11 ie lr ee ‘es més prudente. Haciendo tal cosa viviré mejor. Asi sATIRAS 1. iv 2

También podría gustarte