0% encontró este documento útil (0 votos)
473 vistas32 páginas

Preparación del Ritual de Ifá

Este documento contiene instrucciones y oraciones para la preparación del cuarto del Ifá, incluyendo la preparación del Ozain, Awan, Atemoleta y el lavatorio. También incluye cantos dedicados a Elegguá, Oggún y Oshosi que se cantan durante el lavatorio.

Cargado por

Reinier Gonzalez
Derechos de autor
© © All Rights Reserved
Nos tomamos en serio los derechos de los contenidos. Si sospechas que se trata de tu contenido, reclámalo aquí.
Formatos disponibles
Descarga como DOC, PDF, TXT o lee en línea desde Scribd
0% encontró este documento útil (0 votos)
473 vistas32 páginas

Preparación del Ritual de Ifá

Este documento contiene instrucciones y oraciones para la preparación del cuarto del Ifá, incluyendo la preparación del Ozain, Awan, Atemoleta y el lavatorio. También incluye cantos dedicados a Elegguá, Oggún y Oshosi que se cantan durante el lavatorio.

Cargado por

Reinier Gonzalez
Derechos de autor
© © All Rights Reserved
Nos tomamos en serio los derechos de los contenidos. Si sospechas que se trata de tu contenido, reclámalo aquí.
Formatos disponibles
Descarga como DOC, PDF, TXT o lee en línea desde Scribd

Día de la Preparación del cuarto

"Pirigay “

Rezo: opeye wede awo maye iku


Iku omoro erikin maye
Iku osuo erikin maye iku
suyere: maribo mosoode (2 veces)
baba ariku maribo mosoode

"Atemoleta”

- A la mano grande se le pimta Wori Bofun y se le da una adie


Suyere: Adie mafun adie nifa adie mafun
- A la mano chiquita se le pinta Oyekun melli y se le da una eyele.
Suyere: eyele eye nifa mayekum mawe ifa ni odudua

"Folofin “
- cuando se va apintar se reza.
Rezo: Olofin adgada eni shebo
Awo omo Olofin omo laye
Untefa odara
- se pinta odun del padrino, BABA IYORGBE, odun de la oyurbona y se le da una
eyele fun fun.
Suyere: Baba Olofin ayegbe lawao
Baba iyorbe odun ogbaye.
- cuando Olofin entra a la casa se le va hechando agua fría y caliente delante con el
siguiente suyere.
Suyere: Adgogo oni ile Olofin
Orumila olanla.
- cuando se pone en el folofin.
Rezo: Olofin yokun Olofin niyoko
Omo sokun omi belekun Olofin.
- cuando se va a pintar la atena se reza.
Rezo: Awo dire awo laye oni aye baba orumila.

"Preparacion de Ozain”
- Cuando se pone la hierba en la estera.
Suyere: Bini bini ewe bogbo ewe ozain
Ikoko ni bawa.
- quitarle la maldición de irete kutan.
1
Rezo: Alawe jade tinshe awo ile
Orumila shepe leri ewe
Adifafun obbatala.
Suyere: Ewe iren belodo ewe iren belodo
Abero kokome ewe ewe iren belodo.
- para entregarla.
Suyere: Teteregun ewe odara, teteregun ewe ozain.
- para ripiar.
Suyere: Omo mo iya iya
Omo mo ki ebo
Omo mo mi ozain
Omo mo mi ewe
Omo mo mi omi
- para tocar con ewetomode.
Suyere: Ewetomode ewetomode (2veces)
Gere gere leri omo ozain ewetomode.
- a este ozain se le da una eyele.
Suyere: Isosaye oba ewe,isosaye oba ewe
Ibo ibo eyele ozain ibo.
- después se le prende una itana.
Suyere: Oyekun ni yekure (2 veces)
Ibo ibo ozain itana ibo.

"Preparacion de awan”
- cuando se prepara se canta.
Suyere: omo adie omo enifa orun awan akuere nifa.
- cuando se termina se canta.
Suyere: akuere ifa kokun awan enifa.
- Luego se le da de comer a eggun y al final se le ruega la cabeza al alawo con dos
palomas blanca y se le hace el ebbo.

"Dia del ifa”

"Prendicion”
- se prepara la corbata con dos adie y un akuko , se amarra la chiva y se saca el awan
del cuarto.
Suyere: awan awan awan umbo awan ifa.
- Para tirar el paño.
Rezo: Ofun awo omo iku ariku ariku mafun
Awo omo iku ariku kuekueye
Awo ade omo aye ifa koyu fowo
Ayayabi Olofin untefa wa.
2
- para levantarse.
Suyere: Shango eni were oni layeo
Ofere wede ayagba dide ofere wede ayagbala iku.
- colgar atributos.
Suyere: Awan awan awan umbo awan ifa
Suyere: Ajun ori aye akuko, ajun ori aye akuko.
Suyere: Ajun ori ayea die, ajun ori aya die.
Suyere: Ajun ori aye aure, ajun ori aye aure.
- para caminar
Suyere: Shewere were akada kaye fowo shewere.
Oba: Awani Shango umbo elese bodun kaye fowo
Awani elegua umbo lese bodun kaye fowo
- cunado esta llegando a la puerta
Oba: Eni omofa umbo elese bodun kaye fowo
- cuando llega a la puerta
Oba: Eni omofa umbo elese shilekun bomdun kaye fowo.
- cuando se arrodilla.
Oba: Eni omofa kunle shilekun bodun kaye fowo.

"Coco a la puerta”
Rezo: Orumila igba araonu awanilorun obi mokuo
Eni bodun ayara oro ayara odun shango
Baba agba yiromi ifa orumila
Modupue omofa umbo ile Olofin obi obi odara
Baba ewe meyi kuru meyi
Toto titi otoraye
Odolofun odologua.
- se procede a rezar los 16 mellis
Suyere: Odolofun odologua.
- al terminar se le da cuenta de quien va a entrar y se tira el coco si el coco da Okana
se le da a ogun una Etu en la puerta y se vuelve a tirar el coco.

"Toque a la puerta”
- se hace la llamada de Ogunda masa.
- para entrar.
Suyere: Omawo shilekun fomiwo omawo
Shilekun fomiwo
Oba: Shirokaroyuo
Coro: Omawo shirokaroyuo omawo
- para pasar la Cortina
Suyere: Alawolema mamakeña impori awo kinkeño
Alawolema mamakeña impori awo kinkeño awo.
3
- para arrodillarse.
Suyere: Kapiri kapiri kapiri
- se prende la vela para el juramento
Rezo: Awo itana alawo ifa abure.
- se hace el juramento y se quita el paño.
Suyere: Agbani ire awo
Agbani ire mowao.
- para ponerlo de pie.
Suyere: Ofere wede ayagba dide
Ofere wede ayagbala iku.
- y se procede a ripiar la ropa.
Suyere: tiwiri tashi kayu fowo
tiwiri tashi kaye fowoo.
- se presenta el bolsillo izquierdo a Olofin.
Suyere: Apo owo oshe
Apo owo lele
Apo ori owo
Alawo ori nifa

"Atemoleta”
- para llevarlo a la atemoleta.
Suyere: Omofa ni laye Olofin atemoleta.
- cuando esta delante de ella.
Suyere: Awo enifa orumila layeo
Olofin atemoleta.
- después que la escoje se le presenta a Olofin.
Suyere: Awani layeo ifa awo
Orumila layeo ifa awo.
- entonces el alawo se presisgna 3 veces con ella y la oyugbona la recoje y la pone en
el piso para bailarla y lo hace cantando:
Suyere; Awo ire lonire(2 veces)
Tente lonire
Atemoleta lonire
Atemoleta awo lonire.
- se procede a bailar la atemoleta.
Rezo: Awo nanio leri Ogbe sa.
Suyere: Tente nanio,tente nanio (2 veces)
Atemoleta leri Ogbe sa teten nanio.
Oba: Atemoleta leri Oshetura tente nanaio
Atemoleta lerio Okana jio teten nanio
Atemoleta leri Okana sa tente nanio
Atemoleta leri Okana yekun tente nanio
4
Atemoleta leri Ogbe tua tente nanio
Atemoleta leri Odi ka tente nanio
Atemoleta leri Ojuanishobe tente nanio.
- se desarma la atemoleta y se prepara para lavatorio.

"Cartilla”
- primero se lleva al alawo ante la tena para leerle la cartilla.
Suyere: alawo oyu eni ifa
atena Olofin
odun mokio.

"Lavatorio”
- Ya sentado se comienza a cantar, cuando el mayor le echa hierba en las manos al que
se encuentra de frente a él.

Suyere : ewe foshe gba, ashe ewe foshe gba

Después se echará el OSHE (jabón) y posteriormente el Omiero. Con el mismo


suyere: (OSHE) y (OMI) se comenzará a lavar y el Obba comienza los cantos.

Oba: ago moyuba lorisa


moyuba omo yuba lorisa
coro: ashe moyuba lorisa

Cantos a elegba (eshu)

Eshu barago ago moyubara


Eshu barago ago moyubara
Omode koni koshibarago
Ago moyubara elegba sholona

Ishonsho abe
Ishonsho abe
Odara kolori eyo babasemi
Alayiki ..... Ishonsho abe
Alawana ..... Ishonsho abe Alaroye..... Ishonsho abe
Ishonsho abe
Ishonsho abe
Odara kolori babasemi

Eshu o o elegba arae


Eshu o o elegba arae
Elegba moforibale
Elegba arae
5
Ago elegba abukenke
Ago elegba abukenke
Tani laroye ankio

Ago elegba abukenke


Ago elegba abukenke
Yoruye lerde ankio
Ago elegba abukenke
Kuankia kuankia ankio
Ago elegba abukenke

Eshu shuwayo mama keño


Eshu odara kikeño
Eshu shuwayo mama keño
Eshu odara kikeño awo

Cantos a oggun

Ogun dede arere ile bombo lokua


Ogun dede arere ile bombo lokua
Ogun wanile, ogun walona
Ile bombo lokua ae
Sara ikoko ogunde ogun alaguede
Sara ikoko ogunde ogun wanile
Sara ikoko ogunde ogun walona
Sara ikoko ogunde kobu kobu arere

Awa nileo ogun aribo


Awa nileo ogun aribo
Oinle fumode awere aribo
Ogun de guanguan

Awanile awanile komanse iyabo, awanile


Ogun awanile komanse iyabo
Awanile awanile komanse iyabo, awanile
Ogun walona, komanse iyabo

Awanile awanile komanse iyabo, awanile


Ogun alaguede komanse iyabo
Kobu kobu arere komanse iyabo, awanile

Cantos de oshosi
6
Oshosi omoni wara oke oke
Obaloke aye wara wara oke oke
Oshosi babayi loda alamala ode
Shile shile odemata agolona
Sire sire odemata oke oke
Yambele ke iloro odemata kolona

Oshosi omomio wara wara


Oke lodo obaloke aye
Wara wara oke oke

kuru kuru beke


mariwo ozain
mariwoye mariwo .................... Irete untendi

ozain kukuru kukuru


tibiri tibiri lavonisbera .................... Irete untendi

ozain kukuru kukuru gangan


ozain oboniboshe gangan .................... Ogbe she

atikponla ifa buru


atokponla ifa buru
ifa omo ifa awo ifa ile
atikponla ifa buru .................... Ogbe di

oyiki oyiki otalomio


oyiki oyiki otalomio
oyiki yiki agbado awo okuma
oyiki oyiki otalomio .................... Irete yero

ewe ire belodo ewe ire belodo


aberoko omo ewe, ewe ire belodo .............. Iwori boka

ban semi semi


ozain lomi lomi baba
owiwi agba yeroko
owiwi agba tewiwi .................... Ogbe unle

borokiti lagba terepo


borokiti lagba terepo
7
opopolino agba elese
borokiti lagba terepo .................... Odi she

abero abero ma
abero abero ma
bobaliño oluwo ozain
abero abero ma mowe .................... Irete untendi

baba iponmode
baba iponmode
bobaliño oluwo ozain
baba iponmode mowe .................... Irete untendi

iya iponmode
iya iponmode
bobaliño oluwo ozain
iya iponmode mowe .................... Irete untendi

ozain awe dadara madao


ozain awe dadara madao
ozain adamiwo ozain adamawo
awe dadara madao .................... Oshe paure

agbe masi boloyo


agbe masi boloyo
banti okeyo marsiboloyu mansibololo ......... Ogunda fun

ashe awo, ori awo, inshe awo


moyukayo mana ozain .................... Ogbe fun

obara bogbe ibode


obara bogbe ibode
ozain moraye moraye
obara bogbe ibode .................... Obara bogbe

ewe ikoko, ewe ikoko


lodafun orunmila
ewe ikoko .................... Baba ejiogbe

ewe tomode, ewe tomode


guere guere omo leri orunmila
ewe tomode .................... Osa rete
8
ewe pandiomon, ewe pandiomon
adifafun orunmila ewe pandiomon ............. Otrupon meyi

ewe ayo, ewe ayo


ayewe fun fifun
ewe ayo .................... Oshe miwo

ozain sese nileo sese


ozain sese nileo sese
alaikeke sese
ozain sese nileo sese .................... Oshe yeku

oyu oro, oyu oro


bogbo awoni ozain
oyu oro .................... Odi oro

shawere kuekue fumiwao


shawere kuekue fumiwao
ashe ozain ewe
shawere kuekue fumiwao .................... Otura niko

ewe oyeye, ewe oyeye


ewe oyeye okikan
omokan oro awo ewe oyeye .................... Oyekun batrupon

ewe odara, ewe odara


ewe ozain ifa la oma
ewe odara .................... Iwori obere

ewe odundun sheke


ewe odundun sheke
boro boro sheke sheke boro (empezando por elegba hasta orunmila) ....... Ofun she

kuye kuye ewe fin


kuye kuye ewe fa .................... Obara kasika

ewe fin, ewe fa


omo alawo kikate .................... Obara kasika

moyun ewe mosarao


moyun ewe mosarao
9
ewe lobimi, ewe loyami
moyun ewe mosarao .................... Ojuani boka

nita nita nita awo


nita nita nita awo
iba kiban kama ire odun
nita nita nita awo .................... Ogunda masa

ozain demu paradideo


ozain demu paradideo
ozain demu paradideo
ozain demu paradideo .................... Ogunda masa

bodomi bodola
ozain bodola odola kinta .................. Oyekun baratrupon

ewe niladideo, ewe niladide


awo poko osha ozain de male
ewe niladide .................... Otura meyi

tani lagba dibaro


tani lagba dibaro
digbaro aya poro eshin
tani lagba dibaro .................... Okana meyi

sotuto taraweyeye
sotuto taraweyeye
baba dogun, baba doma
sotuto taraweyeye .................... Oshe bile

mofe ashe lashe awo


mofe ashe lashe awo
oyuoro kogumini
mofe ashe lashe awo .................... Ogbe fun

ozain tente lonile


ozain tente lonile
atebo lonileo
mofe ame lashe awo .................... Iwori bofun

ozain tente moni tente


ozain tente moni tente
10
yama edun koshedun
igui abere orun
ozain tente meri tente .................... Ogunda yeku

ishewola ishewola
ozain edun fokar shewola nife
ishewola ishewola .................... Ogbe di

ozain bombo ozain bombo


shewola eleni shokuta
ozain bombo .................... Ashe bara

ozain bakuepemi, ozain bombo


elenu shokota, ozain bombo .................. Oshe bara

ozain ayeguni, ozain bombo


elenu shokota, ozain bombo .................. Oshe bara

mamura mofiye
ozain mamura agbalode .................... Ogbe tua

ozain bowo nikoko


ozain bowo nikoko
walashe meyi sokuta
ozain bowo nikoko .................... Irete yero

tani kini okami


okami baba ozain
kini wolokua .................... Irete yero

ozain bankoko, ozain bankoko


kuenkoro ewe ishe orun
ozain bankoko .................... Ogbe tua

ozain yoyobi, ozain yoyobi


ewe ewe ewosi
ozain yoyobi .................... Osa loforeyo

ozain manwa, ozain manwa


baba omo awo
obashe sa ewe, ozain manwa .................. Otrupon di
11
ozain ewedun ewedun
koma ina, ozain ewedun .................... Oshe lezo

ozain kuen kuen, ozain kuen kuen


omo awo awomoshebo
ozain kuen kuen .................... Obara she

baba ozain mowa ni lowo


baba ozain mowa ni lowo
kini kini eyioshe
baba ozain kini mowa ni lowo ................ Oshe trupon

oberekete obereketewa
oberekete obereketewa
ozain olori ewe
oberekete obereketewa .................... Obara rete

ozain kilode, ozain kilode


okamu babashire
ozain kilode .................... Osa lofobeyo

bake oma iya oma


bake oma iya oma
ewe ozain wako
bake oma iya oma .................... Ika paure

ozain barukan, ozain barukan


leri ni awo, ozain barukan .................. Ika sa

ozain kini kini ifa mowa


ozain kini kini ifa mowa
orisaye oti ozain laye
ozain kini kini ifa mowa .................... Odi ka

eko moki agba, eko moki agba


ozain nilodeo, eko

ozain oni bomboshe


ozain oni bomboshe
bango edun ara bele
ozain oni bomboshe .................... Edibre
12
baba ozain omoloyu
baba ozain omoloyu
orofun ozain afemoyu
baba ozain omoloyu .................... Oyekun wori

ekute paramao
ologbo kowa ile .................... Iwori bosa

ozain kosheyu
ozain kosheyu
oluwo sarako ozain awako
ozain kosheyu .................... Ogbe weñe

iroko diloyu, iroko diloyu


kaka kimi kumare ewe
iroko diloyu .................... Ofun nagbe

ozain abinu foyu


ozain abinu foyu
iroko ñaña, iroko ñaña ozain abinu foyu .................... Ika di

ozain lori yoko omo okete


aya ekun imansa
oloma inshe awo ma inshe
ozain lori yoko omo okete ................... Ogbe tua

shemi shemi she lario


shemi shemi she lario
bolo kimbolo oyu lokoyu
shemi shemi she lario .................... Osa yeku

ozain agbado omiroko


ozain agbado omiroko
ashe koyare adesherale
ozain beluye omiroko .................... Okana meyi

ozain beluye omiroko


ozain beluye omiroko
ashe komale adabashebale
ozain beluye omiroko .................... Okana meyi

13
oyobo oyobo ozain kumambo
ozain awaye
oyobo oyobo ozain kumambo .................. Otrupon meyi

ozain ogun gun ire


ayare ata epo, kanio kan ere
agbanio ozain wenilaye .................... Okana trupon

ozain ayegui koropo


iro iro irolaye iro .................... Osa trupon

ozain obede koropo


iro iro irolaye iro .................... Osa trupon

ozain eyewin bami


iro iro irolaye iro .................... Osa trupon

ozain fara, ozain fara


kini kini yani ebo
ozain fara .................... Osa juani

ozain fara, ozain fara


ozain oñi mora, ozain fara ................. Osa juani

ewe oyeye, ewe oyeye


obekan oroiña komo ewe
ewe oyeye .................... Obara sa

ewe okikan, ewe okikan


ozain oshumomi
shango woma ewe okikan .................... Ofun tempola

aya bakun bele koima


koima kupuma mio
bekuaniye bekuaniye
aya bakun bole koima .................... Otura sa

aya bekun odolao


aya bekun odolao
odolowani odoloyare
aya bekun odolao .................... Otura sa

14
ta rukuta baba rukuta
oyo nile orunmila
baba rukuta .................... Baba ejiogbe

adashe adamashe
ayewese unalowe (umbalowo)
bi ada ashe ayewese umbalowo ............... Baba ejiogbe

ozain omo ira kiya ira


ozain omo ira kiya ira
omoyekun biekun mayo
ozain omo ira kiya ira .................... Otura ira

ewe onibara, ewe onibara


obara bara ozain owolode
ewe onibara .................... Obara meyi

ozain nada leri lomi lomio


ozain nada leri lomi lomio
pewene ozain
ozain nada leri lomi lomio ................. Ogunda kete

ozain ikoko ota wan wan


ozain ikoko ota wan wan
shushu dide ozain kunayo
ozain ikoko ota wan wan .................... Irete wan wan

ozain oni moleikun makun


ozain oni moleikun mola .................... Obara kara

ozain ewe inawe, ozain ewe inawe


oponsa ifa niladide
ozain ewe inawe .................... Okana yeku

ozain fowo mawo fowo dun dun


ozain fowo mawo fowo dun dun
ozain otomode ozain mawo
ozain fowo mawo fowo dun dun ............... Obara meyi

ozain oloyu edun aworire


ozain oloyu ekun aworire
bori oloyu edun awo yaye
15
oloyu ekun aworire .................... Oyekun di

ozain eñi ñawo ozain ñawo


ozain agogoro
ozain eñi ñawo .................... Ogbe tua

ban ban ozain boguede


ban ban ozain boguede
ori ifa benshawo
ban ban ozain boguede .................... Baba ejiogbe

ozain abe bebewa


ozain igui moyare .................... Ogbe tua

ozain eri lokun eri bawa


ozain boriboshe eri bawao .................. Ogbe she

wade wade bobi ina


wade wade bobi ina
ozain ninolobina
wade wade lobi ina
wade wade lobi oro .................... Odi meyi

iki mawa olokun


orunmila tentemitero
iki mawa olokun ozain tentemitero .................... Baba ejiogbe

ozain nilaye
bebewao nilaye .................... Oshe miwo

ozain baba un baba


ozain baba un baba
ozain bobaleyo omio .................... Iwori bogbe

ewe afoma ewe afoma yiki yiki


oshishe ozain oshishe ifa
ewe afoma .................... Ogunda tetura

ewe afoma ewe afoma


ozain tetura
ewe afoma .................... Ogunda tetura

16
ozain kaye oyemi mayio
ozain kaye oyemi mayio
emi shawo moshawe ....................
ozain oni ashe bemi obabo
ozain oni ashe bemi obabo
umbo owo
ozain oni ashe bemi obabo
ashe bemi obabo .................... Iroso umbo

ozain atori ewe orishao


ozain atori ewe orishao
efufu lele .................... Oyekun meyi

ewe ma oshe iboye


ewe fin oshe iboye
otoroma otorofin
ewe ma oshe iboye .................... Oshe meyi

ozain were were ou lanla


ozain were were ou lanla
ewe ou momode omo ozain ogodo
ozain were were ou lanla ................... Osa meyi

ozain omode lalademi


ozain omode lalademi
ozain mariwo ope yeye
ozain omode lalademi .................... Oragun

ozain oroyu akueremokuete


ozain aroye akueremokuete
emi oroye akueremokuete
ozain oroyu akueremokuete .................. Ogbe roso

ifa irele ozain


ifa irele ozain
ilele ewe oba fekolaye
ifa irele ozain .................... Oyekun tesia

peregun alawa lotuntun


peregun alawa lotuntun
bogbo de marun efiromini
peregun alawa lotuntun .................... Oragun
17
Nota: después de esto, se le canta oro a orunmila y se continúa:
Lavatorio: a) ariku maniwa
ariku maniwa
oniki baku odideo
ariku maniwa .................... Irete meyi

b) oyeku ni yekure
oyeku ni yekure
oniki baku odideo
oyeku ni yekure ................... Odi fumbo

c) oyetumako olorun latiku


oyekundi
oyetumako olorun latiku oyekundi .................... Yekun di

d) ewe ewe ina iku lawao


olorun latiku
olorun latiku
oyekundi .................... Oyekun di

e) alade maumbe alade maumbe

oba: shuku shuku alade maumbe alade maumbe


Coro: shuku shuku alade maumbe alade maumbe
oba: alade maumbe ire alade maumbe owo
Coro: shuku shuku alade maumbe alade maumbe
oba: abelomo abelaye
Coro: shuku shuku alade maumbe alade maumbe
oba: shuku shuku alade maumbe alade maumbe
Coro: shuku shuku alade maumbe alade maumbe
- entonces se van metando los 16 meyis. Ejemplo:

1.- baba ejiogbe:


baba ejiogbe alalakun omonikun adifafun oluwo aladashe
El oba y el coro repiten todo lo del inicio
2.- baba oyekun meyi:
baba oyekun meyi ariku madawa oni mi mashayo adifafun olowo agogo
3.- baba iwori meyi:
baba iwori meyi yiwi yiwi mayo mayo adifafun koko loyebe ifa
4.- baba odi meyi:
baba odi meyi ashamaruma adima kodima baba yerimo oshanla
5.- baba irosun meyi:
18
moshebo taruku taruku barasie barasie adifafun yewa
6.- baba ojuano meyi:
adifafun agangara adelepeko ko omo olordumare
7.- baba obara meyi:
oni bara olodobara elegbara adifafun akuko

El oba y el coro repiten todo lo del inicio Después, el número 8.

8.- baba okana meyi:


shukutu mayalawa adifafun akuko
9.- baba ogunda meyi:
adifafun olifin adifafun orunmila adifafun obini meta
iboru, iboya, ibosheshe
10.- baba osa meyi:
baba buru buru baba fosho fosho baba obragadan adie oyo
pekakara (pekakara)
11.- baba ika meyi:
ika ikani ebo adifafun elebute
12.- baba otrupon meyi:
jekua baba eñiñe lashore eñiñi lashore ekun adifafun shango
13.- baba otura meyi:
ashegun difa imale adifafun imale

14.- baba irete meyi:


baba eyelemere oko lae lae adifafun oporoye
15.- baba oshe meyi:
kulu kulushe oshe maluku maluku umbabalawo adifafun akatampo
16.- baba ofun meyi:
baba oragun jekua baba ifa ofun mafun tale okan juju adie adifafun olofin
- después se hace a la agwa fog.

"Comidilla”
- para poner los adales en la atena se le hecha epo con el siguiente suyere.
Suyere: Epo epo adele nifa epo epo adele nifa.
- poner los adele en la atena.
Suyere: Adele baba atena ifa adele baba.
Oba: Odun adele baba atena ifa adele baba.
- para poner los ingredientes ( Obi,Atare,Eku y Ella,Bogbo ashe y juju).
Suyere: Jekua ifa ifa odara jekua ifa.
Oba: ( Odun,Ingrediente) ashe ashenifa ategua ni laye ifa odara.
- para darle el eyerbale a la atena.
Suyere: Odoodo ni laye odoodo ni laye
19
Eye adie atena olofin odoodo ni laye.

"Unyen atena ifa”


- para llevarlo al unyen.
Suyere: Omofa ni laye omofa umbo Olofin
Alawo enifa odunyen adele atena bewa.
- para comer la atena.
Suyere: Juni imu adele nifa,juni imu
Oba: Atena unyen odara
Alawo atena unyen
Moboriboyeo
Ifa odara
- para limpiar la atena con la cara.
Suyere: Enu enu enifawa enu enu enifawa
Atena Olofin enifawa
Oba: Atena Olofin lawao ifa lode moyare.

"Baile de la atena”
- para bailar la atena.
Rezo: Baba obara melli baba karansha karansha
Baba kerenshe kerenshe
Adifafun agbibo kodamiselawo.
Oba: Berule berule omalo
Suyere:Agbibo berule berule omalo
Agbibo berule.
- para quitarle la atena al alawo.
Oba: Besure konkale
Suyere: Agbibo besure konkale agbibo.
- Para limpiar la atena y guardarla.
Suyere: Ewe lorun ewe lorun orire la miwe
Ewe lorun ewe lorun orire lamishelawo.
Ewe: Atena omiero ozain olofin lashelawao
Oti,Omi: Atena oti omi Olofin lashelawao.
Asho fun fun: Atena asho fun fun Olofin lashelawo.
Olofin: Atena umbo Olofin Olofin lashelawao.

"Baño del alawo”


- Para llevarlo al atebo.
Suyere: Awani atebo eniwa
Awani atebo shango eni waye
- para echarle ori,epo y efun en la rodilla.
Suyere: Elese sawese ni weye
20
Enifa aweto ori nifa.
- para entrar se amaga con la derecha y entra con la izquierda.
Rezo: Sawese sawese moyire awo foshewao.
- ya adentro se reza iwori bofun.
Rezo: Iwori bofun alawe foshewe.
- para echar umiero y lavar la leri
Rezo: Omi atebo ifa lawawe ori ewe asheni ozain
Oshe agbani boshe orun agbani Olofin.
Oba:Awebo aweto orire lamiwe
Awebo aweto orire lamishewao.
Coro: Awebo aweto orire lamiwe
Awebo aweto orire lamishewao.
Oba:Aweto nireo
Coro: Leri aggoge aweto nireo leri aggoge.
- para echar agua limpia.
Oba: Abologboreo
Coro: Leri aggoge abologboreo leri aggoge.
- para sacarlo del platon.
Suyere: Orire loyekun awo
Orire loyekun awo ori lode.
- entonces para salir se amaga con la izquierda y se sale con la derecha.
Rezo: Sawese sawese moyire awo foshewe.
Suyere: Alawo omi atebo,omi lona ,omi shepe.
- luego se biste el alawo y se prepara para la barbería.

"Barberia”
- primero se le entrega el akuko al awo fafari.
Rezo: Akuko orun ori aye irele asere pawo.
- para presentar la tijera.
Rezo: Irete melli ori ifa fafari Adifafun oluo magayi.
Suyere: Bogbo wani showeye bogbo wani showeye
Orumila ifa ashaba alagbeo
Bogbo wani showeye.
- para presentar la navaja.
Rezo: Baba osalofobeyo
Emi eri emi agbe ori awo
Adifafun alagbeo.
Suyere: Insuko ebo eri
Eni Shewa di kola,ashe di kola
Baba Olofin ladafun alagbeo
Ashe di kola.
Oba: Sawani ebo eri
21
Eni Shewa di kola,ashe di kola
Baba Olofin ladafun alagbeo
Ashe di kola.

"Pintura”
- se presentan las dos pinturas (Efun y Osun) el efun representa a Baba Iyorgbe y el
osun es Otura she.
Rezo: Alawo ori bawa
Awo winiki enifa omo Olofin.
- se empieza a pintar con el efun.
Suyere: Efun dede efundeumbo opolopo efundeumbo
Efun dede efundeumbo opolopo efundeumboawo.
Oba: Orumila ifa kobo opolopo efun deumbo
Efun dede efunde umbo opolopo efunde umbo awo.
- para pintar el osun.
Suyere: Osun dewao suna buro.
Oba: Ifa lowa ifa lasheo.

"Poner atributos”
- poner el ide fino.
Rezo: Ogbe fun funlo ide iku maye mariwo
Ide morileke awo.
Suyere: Odide koyodide
Ayarao koyodide ayarao.
- para poner el collar de orula.
Rezo: Ojuani melli ileke foroloyu
Ere kutasho
Adifafun olugbeye.
Suyere: Agangara omo olodumare ( 2veces )
Ariku lowao omo olodumare.
- para pner el iñafa.
Rezo: Iñafa koferu boyu farawa
Adifafun oluo yebejun.
Suyere: Oluyegbe ileke ( 2 veces )
Obinaku kuanasho
Oluyegbe ileke.
- para poner el gan.
Rezo: Baba irosogan baba loshe batiboshe
22
Ade nifa oni babalawo
Lodafun oluo dide.
Suyere: Ogbegan mofideo
Omawo ogbegan mofide awo
Omawo .
- para entregar iruke y irofa.
Rezo: Irofa boroki boroki
Iruke boroya boroya
Irun alaboshe bire,irun alafikaye awo.
Suyere. Irun alaboshe bire irun Alaboshe bire.

"Atefar “
-se hace un circulo con la arena que se trae del mar en forma de tablero que es donde
el alawo va atefar.
"Matanza”
-antes de comensar el coco a orula se amarra la chiva todos los presente se presignan
con la chiva con el siguiente suyere:
Suyere: pairo pairo iku oforibuyema pairo
- para presentar las adie de Olofin
Suyere: Molowo ifa odara
Awo Olofin adie kayeun
- Los restos de la adie se entierran después del dia de ita al pie de una ceiba.

"Ceremonia ile ibu”


- cuando sale de la casa se canta.
Suyere: Bi ade bi olona
Bi ade alawo ibulosa
- Cuando llega a ibu losa mientras camina.
Suyere: Shon shon ni laye nifa
Awo aberekunsa omonifa.
- Cuando coje la ota se canta.
Suyere: Ota ni legun,ota ni ibulosa
Ota ni legun,ota ni ibulosa
-cuando sale de ile ibu va cantando.
Suyere: Omo bami moda awo enifa
Awo umbo ile un ota umbebora.
- Cuando llega a la casa se canta.
Suyere: Awayure awa bure omo awo ke umbo
Awayure awa bure omo awo ke umbo awo.
23
- Cuando esta frente a shilekun todos se arrodillan y se presenta la ota.
Suyere: Awo abure awa yure eni ota ñañre awo
Awo abure awa yure en ota ñañre awo.
-Entonces el oluo que lo llevo al rio da coco a shilekun y despues se prosede a pintar
la mano isquierda de todos los awoses antes de entrar al bodun.
Suyere: Awo molaño molabo ki awo kiunfo
Awo molaño molabo ki awo ki umbo awo.
- Ya dentro del bodun se le entrega la ota a la oyugbona y se la presenta a Olofin.
Suyere: Orumila layeo ota ni bewa
Awo molaño molabo ota enifa ori bawa.

"Dia de Ita Atefa”


- Se le da una eyele a egun.
Suyere: Eye eyele masokun egun eye eyele.
- Despues se hace el nagareo y se le da coco a elegua.

- Rezo al nangareo.
Rezo: Alafia buruku olorun kokoibere
Sala malekun malekun sala
Mefoyo owo pipo bebewa olorun nangare.
- Luego se desayuna y se le da coco a orula.
- para entregar ekuele y atepon.
Rezo ekuele: Epkuele ita ori enifa
Adele bobashe obonifa
Rezo del atepon: Ate baba kolori opon ifa
Ate baba ekuele baba kolori eni ifa.
- suyere para entregar.
Suyere: Ekuele ate opon ifa
Kawo bi olorun
- después de la conversación de ita se cierra dándole una eyele a oke,osun y el obi de
ita de la siguiente forma.
-se le da coco a oke junto con osun.
- se le sacrifica la eyele con el siguiente suyere.
Suyere: Titi latoke titi latoke
Ayalu mai mai
Titi oke latoke
Ayalu mai mai
Osun latimi.
- luego se le canta y se van rezando los 16 mellis.
Suyere: Ifa ita ni lorun agbaniboshe
24
Mayire mayire awo osun mayire mayire.
- terminado esta seremonia se prosede a la mesa de iyo ni ita.
- Terminada la mesa se hace el mamuraye en la puerta del bodun.
Rezo: Emu eure miwa sokun batinshe
Ayaba orun
Obanla ayaba dide
Abaniyeun omo enifa.
Suyere: Mamuraye iku mapo senda aure mamuraye
Iku mapo senda aure
Mamuraye iku mapo senda aure mamuraye
Iku baralakuentu.
- al terminar se rezan los 16 mellis con el siguiente suyere.
Suyere: Kashama la iboru
Kashama la iboru
Coro: Alaiboru kashama la iboru
Ogba: alaiboru auer, alaiboru adie.

- al finalizar se canta iwori ojuani.


Suyere: Awara wara ni moro
Awara wara ni moro
Kate ita kashe shimini
Awara wara ni moro.

"Unyen Olofin”
-primero se le da conocimiento a eggun de lo que se va hacer.
- luego en el centro del bodun se pintan los 16 mellis dentro de un circulo con efun
donde se pone a Olofin.
- se preparan los siguientes ingredientes.
12 platos blancos
8 pedasos de pan
16 pelotas de efun
16 pedacitos de ori
16 cbitos de velas
- luego se llama a Olofin con el siguiente rezo.
Rezo: Baba folofin baba fogbae odupue ayaba olorun
Baba folofin baba yiyoko ayaba olorun iba leri oba.
- después se le da coco a Olofin dándole cuenta y buscando ire u osobo y sacando
odun.
- Luego se le presentas las eyele con el sigente suyere (cuando se presentas se van
mencinando los 16 mellis)
Suyere: Beyi shireo,beyi shireo beyi leri omo ifa.
- Luego se canta.
25
Suyere: Emi tembele ekun
Emi tembele ekun
Baba ejiogbe ifa abeotiti
Emi tembele ekum (Se mencinan los mellis)
- Luego se reliza la matanza.
Suyere: Olofin niye Olofin niye eweye Olofin niye.
- Cuando el Olofin tiene menos de 16 ifases consagrados se le canta.
Suyeres: Foroieye foroieye, babalekun ori aye
- Cuando el Olofin pasa de 16 ifases consagrados se le canta.
Suyere: Eyenile,eyenile,eye Olofin eyele morigbo ire.
- Despues de la matanza se cubre a olofin con las plumas de las eyele con el siguiente
canto.
Suyere: Ina ina aboko eyele kunfele.
- Entonces se le hecha agua.
Suyere: Tutu tutu tutu nene inankiyo akuaeri
Enikiko alade odun inankiyo lashe orisha.
- Despues se limpia olofin con las plumas y se va cantando.
Suyere: Ifa odara emi odara moyukayo mama ñanquerepo(Se van resando los 16
mellis)
- después una ves sacado los aseses de las eyele se le pregunta a Olofin si esta otan
con akara(Pan) y si los aseses los quiere cocinados se le ponen los adimuses y se le
enciendes las itana.
Suyere: Odolofun itana mayawao odolofun
Baba eijogbe (Se mencionan los 16 mellis)
- cuando las velas se terminan se recoje todo y se lleva para el kutu.
Suyere: agba inle olofin olofin moyeun ikawariye.
- Ya en el kutu se procede a darle coco al kutu y se cierra.
Suyere: Ire ire awainle awo ire oni ire ire.
Umbokoyen .
Suyere: Bakuleye bakuleye
Awa inle bakuleye.
- entonces se le hecha agua.
Suyere: Bogbo omi olorun
Omi osrisha
Omi Olofin
Omi layeo.
- después se reza para que los awoses se retiren del lugar.
Rezo: Baba mi , modupue modupue fobae Olofin.
Ayabi oko sara awo agolona
Baba mi modupue fobae awalode.
Suyere: Awo enire enifa

26
Olofin modupue fobae.

"Iyo ni Iyoye”
- se comienza dándole conocimiento a eggun luego a elegua después se
desayuna y sele da coco a orula, se atefa con la mano chiquita.
- se le dara unos consejos al alawo y se cierra el ita iyoye.
Suyere: Alañire orun bawao
Ori bawao
Oke bawo
Osun tit bawao.
- luego se rezan los mellis .
Suyere: alawo ita iyoye enifa
Awo agogo ire iyo iyoye
Mawanile baba ejiogbe(Se mencinan los mellis)
Ire iyo iyoye.
- entonces se desarma al alawo y el cuarto de ifa.
- para quitar el gan.
Rezo: Kukute kudu adifafun malade
Tinshaya orumila obara niregun.
Suyere: Osupokua osupuere ,orumila osupuer
Osupokua osupuere ,orumila osupuere awo.
- Para quitar el iñafa.
Rezo: Oteyeku oyibiri , abañiri kosharote
Adifafun ologboshe tinlosode oguere.
Suyere: Adera badera awo (2 veces)
Airawo unsode
Adera vadera awo.
- Para quitar el irofa.
Rezo: Ayalu koro adifafun eja
Eyele debo yeni ewefa
Irofa boroki boroki
Iruke boroya boroya
Irun alaboshebire
Irun alafikaye awo.
Suyere: Irun alaboshe bire irun
Alaboshe bire.
-Entonces se desarma el cuarto de ifa.
Suyere: Orumila ashekun awo

27
Orumila ashekun oma
Orumila ashekun ota
Orumila ire aremu.
- después de desarmado el cuarto se hace la siembra.
- se entregan los pashanes.
Rezo: Otokun awo omo pashan.
- Para sacar al alawo.
Suyere: Inle oguere afokoyeri
Awo tunden olodumare.
- Para sacar las jicaritas.
Suyere: Akara omo arisa(2 veces)
Orumila banbino
Akara omo orisa.
- Despues de sacarlo se sierra la puerta del bodun (OSA KULEYA).
Rezo: Osa kuleya ilekun kafun birile ifa
Aun ori fisilabe ifa
Morein laye atefa odara.
- para presentar la ayakua.
Suyere: Ayakua aun balobeye.
- Para darle la ayakua a la puerta.
Suyere: Mofinkaya aun shojun (2 veces)
Ini bakuo aun kobomini
Mofinkaya aun shojun.
- Al finalizar el sacrificio se canta .
Suyere: Emi tembele ekun
Emi tembele ekun
Baba ejiogbe ifa abeotiti
Emi tembele ekum (Se mencinan los mellis)
Suyere: Ifa odara emi odara
Momoyukayo mama ñanquerepo(Se van resando los 16 mellis)
Suyere: 1- Ariku manigua …..
2- Oyeku yekure……
3- oyetu makuo olorun latiku…..
4- Ewe ina iku lowa…..
5- Ewe lorun ewe lorun orumila ifa okan shonshon……
6- Moni ola ashe lebo…..
- Despues de cerrar la puerta se realiza el baile de la apetervi.
Suyere: 1- Oferekete oluo serawo eriki la wase

28
Oferekete oluo serawo eriki la wase awo.
2- Aunso orula laka laka la ose
Ifa aunso orula laka laka la ose awo.
3- Mayele kunfele ifa
Eyiki mayele kunfele ifa .
4- Mayele kunfele awo
Eyiki mayele kunfele awo.
5- Yoko bi yoko bi
Ayalawo yoko bi yoko bi.
6- Elequede melli orumila (2 veces)
Shiwa karo oyuo shemio.
7- Orumila talade baba moforibale.
8- Ire ire owo, orumila owo lanshewao.
9- Orishalade, orishalade
Apetervi koko iworo orishalade.
10- Shenshe nileo babalawo, shenshe nileo.
-Despues del baile ya con el alawo bañado y vestido se realiza la entrega a la
apetervi.
- Para entrar a la apetervi.
Suyere: Mowale mowale apetervi moale.
- Para arodillarse.
Suyere: Ifa orire apetevi alade mowale.
- para entregar se ensiende la itana.
Rezo: Oshun moureu
Alade kashaba
Apetevi itana orumila alade.
- Para entregar.
Rezo: Baba Olofin ,baba orumila omonifa
Osun ni bowa kaye ni apetervi iyanifa.
Suyere: mowale mowale apetervi mowale.
- Para partir los cujes.
Rezo: Odaniko kunamatore.
- Para ponerse de pie.
Suyere: Orumila bawani ifa
Belekun omonifa layeo.
- luego la apetervi se coloca ifa arriba y baila.
Suyere: Mowale mowale apetervi mowale
29
Ifa laye apetervi mowale(Se mencionan los 16 mellis).

"Ceremonia de la mesa”
- Para poner los alimentos.
Suyere: Ate ate nilaye ate ate nilaye(2 veces)
Laye laye layeo apetevi babalawo unye.
Suyere: Agbaye ifa ifa nilaye apetevi mafun
*Pan(Akara)
*Arroz(Ires)
*Carne(Eran)
*Frijoles(Ere)
*Pescado(Eja)
*Vino(Oti)
*Ensalada(Efo)
*Dulce(Teledun)
*Queso(Lawarakasi)
- Para recoger la sobras.
Suyere: Apo ipin yeun
Ba eshu awo fokan.
- Luego se pasa la palangana con la sobra por la mesa.
Suyere: Ojuani shobe ,kefeshu bawao(2 veces)
Otrupon ñao ,kefeshu bawao.
- Para ir a botar la sobras.
Suyere: Ayankolo kolo kolo(2 veces)
Apetevi moyeun ile,ire lona ire aye.
- Cuando regresa.
Suyere: Apetevi iwa kuele, kayetan kayemini.
- Para pasar la palangana con el agua y el jabon.
Suyere: Oshun eniwa
…….. alade eniwa
…….. yalode eniwa
……... aricu mowa,eniwa.
- Para bailar la palangana.
Suyere: Mowale mowale apetevi mowale
Ifa laye apetevi mowale.
- Para botar el agua de la palangana.
Suyere: Shenshe shenshe nileo shenshe
Oba: Apetevi ile
Apetevi fifun unyen
Apetevi ibu
Apetevi umbe lona.
- Cuando regresa.
30
Suyere: Kayereleo lowao,kayereleo lowao
Kobalorun omo ota
Oba yireo lo owo
Suyere: Owo layeni owo
Owo layeni ifa
Owo lele
Owo mafun.
-Despues se le explica a la apetevi lo que debe hacer con ese dinero.

Suyere:
- Oga korayo kayetuo efinifikan shobawe (2 veces).
- Awayo a miyo ewinpami a miyo
Awayo a miyo ewinpami amishewao.
- Amoso amoro awa osun lese igi
Laka laka bi olorun bi odara tenshenifa.
- Adera badera awo, adera vadera awo(2 veces)
Irawo isode adera vadera awo.
- Osupokua osupuere orimila ifa osupuere
Osupokua osupuere orumila ifa osupuere awo.
- Eweloron eweloron orumila ifa okan shonshon
Eweloron eweloron orumila ifa okan shonshon.
- Eya tuto yomilo eye tuto yomilo(2 veces)
Orumila oni barabaniregun eye tuto yomilo.
- Mamu mamu anguere(2 veces)
Oti pupua omo orumila.
- Pergun omo ota awo
Omo awo peregun omo ota awo.
- Odupue oduyo odupue acuaeri
Odupue oduyo odupue akwa okuma(Se mencina los guerreros,orula,egun y
se repite el suyere).
- Laka laka bogbo unyen bogbo ire
…………………. Oti bogbo ire
…………………. Eran bogbo ire
…………………. Owo bogbo ire.
- Oguere oguere agbibo ifa ita iyoye agbibo.
- Kashama la iboru kashama la iboru
Iboru kashama la iboru(Los awoses Rezan su odun).
- Olofin idun….. hunn
Wamale idun……hunn
Oni barabaniregun……hunn
31
Wamale idun……hunn(orula,osha,orisha,egun)
- Ariku lowa………….. lashewa
Oshun mowa………. lashewa.
- después de la mesa se sierra el kutu.
- la calabaza del baile a la apetevi se le pintan los 16 mellis y se pone en el cuta donde
se leda el akuko que se utilizo para desarmar al alawo junto con oggun.
- Cuando los awoses van asia el kutu.
Suyere: Adifa ishere shire ifa.

- luego se leda coco al kutu y se mata el akuko.


Suyere: Laye lagba laye laye lafisi.
Laye eye laye lagba
Laye laye lafisi lagba.
- se pregunta si esta otan y se tapa el kutu.
- se coje agua de coco,ori y oti y todos los awoses se lavan las manos arriba de ogun.
Suyere: Eni bawa lañireo, eni bawa lañire(2 veces)
Omi lañire ogun
Eni bawa lañire.
- Al terminar se vira todo el contenido sobre ogun y se reza.
Rezo: Baba iwori bofun abeyeni ifa
Ogun alaguedeo omo orinifa ogun alaguedeo.
- entonces se comienza a retirar cantando.
Suyere: Eluguere koko eluguere lona
Awana kori kori eluguere koko.

32

También podría gustarte