NIOBE
Cum aliquando mulieres Thebanae Latonae, Apollinis et Dianae matri, sacrificium
acerent, Nioba, Thebanorum regina, eas vituperavit et: “Cur, inquit, mihi sacrificia non
facitis? Cur Latonam mihi anteponitis? Ego septem filias septemque filios habeo;
Latona autem tantum unum filium unamque filiam habet.” Mulieres sacrificia omittunt.
Tunc Latona liberos suos oravit, ut superbiam Niobae vindicarent. Illi precibus matris
statim paruerunt. Apollo omnes Niobae filios suis sagittis interfecit. Misera mater suo
corpore filias suas tegere cupiebat, sed Diana septem sorores sagittis necavit. Inter filios
et filias exanimes resedit Nioba. Ventus capillos suos non movet, in ore color est sine
sanguine, oculi immoti manent, tota rigida sedet. Misericordia deorum in saxum mutata
est. Tamen perpetuo flet. Vento in montis Sipyli verticem rapta est. Ibi fixa in montis
cacumine liquitur et saxa etiam nunc Niobae lacrimas manant.
aliquando, [adv.] alguna vez oculus, i, m. : ojo
antepono, is, ere, posui, positum : poner delante, omitto, is, ere, omisi, omissum: omitir, dejar
anteponer omnis, e : todo
Apollo, inis, m. : Apolo oro, as, are : suplicar, rogar, implorar
autem, [conj.] pero, en cambio os, oris, n. : boca; cara, rostro
cacumen, minis, n. : punta, cumbre, cima pareo, es, ere, parui..: obedece
capillus, i, m. : cabello perpetuo (adv.): perpetuamente, para siempre.
colo, as, are, avi, atum : colar, filtrar preces, um, f. : [sólo en plural] preces, plegarias;
colo, is, ere, colui, cultum : honrar, cultivar súplicas, ruegos
color, oris, m. : color; apariencia rapio, is, ere, rapui, raptum : arrebatar; robar, quitar
corpus, oris, n. : cuerpo rapto, as, are : arrastrar, arrebatar; saquear
cum, : [prep. abl.] con; [ conj.] cuando; como; aunque regina, ae, f. : reina
cupio, is, ere, ii ou iui, itum : desear, ansiar, anhelar resido, -is, -ere, resedit, resessum: sentarse, detenerse
cur, : [adv.interr.] ¿por qué? ¿para qué? rigidus, a, um : rígido, tieso, duro; severo, cruel
deus, i, m. : dios sacrificium, ii, n. : sacrificio
Diana, ae, f. : Diana [diosa de la caza] sagitta, ae, f. : flecha
ego, mei : yo sanguis, inis, m. : sangre
eo, is, ire, iui, itum : ir saxum, , i, n : piedra, roca, escollo, peñasco
et, : [conj. coord. copul.] y sed, : [conj.adversativa] pero, mas, sin embargo
etiam, : [adv.] también sedeo, es, ere, sedi, sessum : estar sentado, sentarse;
exanimo, as, are : matar; inquietar, asustar residir; sitiar; detenerse, pararse
facio, is, ere, feci, factum : hacer sedo, as, are : hacer sentarse; calmar, apaciguar,
filia, ae, f. : hija aplacar
filius, ii, m. : hijo septem, : [indecl.] siete
fixus, a, um: fijo, adherido, pegado. sine, : [prep.abl.] sin
fleo, es, ere, fleui, fletum : llorar; deplorar, lamentar sino, is, ere, siui, situm : colocar; permitir, tolerar
habeo, es, ere, bui, bitum : tener Sipylus, i: Sipilo (monte de Lidia).
ibi, : [adv.] allí soror, oris, f. : hermana
ille, illa, illud : aquel, aquella, aquello statim, : [adv.] a pie firme; al punto
immotus, a, um : inmóvil, firme, inmutable sum, es, esse, fui : ser, estar; haber, existir
in, : [prep.acus] a, hacia, para, contra; (prep.abl.) en superbia, ae, f. : orgullo, arrogancia, soberbia
inquit, : [v.defectivo] dice sus, suis, f. : cerdo, jabalí
inter, : [prep.acus.] entre, durante suus, a, um : su, suyo
interficio, is, ere, feci, fectum : destruir; matar, asesinar tamen, : [adv.] sin embargo
is, ea, id : él, este tantum, : [adv.] tanto, tan; [tantum...quantum]
lacrima, ae, f. : lágrima, gota tanto...cuanto
lacrimo, as, are : llorar tantus, a, um : tan grande, tan, tanto
Latona, ae : Latona. tego, is, ere, texi, tectum : cubrir; enterrar; ocultar,
liber, era, erum : libre esconder; proteger, defender
liberi, orum, m. : [pl.] hijos Thebanae, arum: las tebanas
liquor, eris, i, (verbo deponente): derretirse, liquarse Thebani, orum : los tebanos
maneo, es, ere, mansi, mansum : permanecer, totus, a, um : todo, entero
quedarse tunc, : [adv.] entonces
mano, as, are : manar, correr; chorrear; extenderse; tuus, a, um : tu, tuyo
hacer salir, verter unus, a, um : uno; un, alguno; único
mater, tris, f. : madre ut, : [conj.] como; cuando; aunque; de tal manera que, tal
meus, mea, meum : mi, mío que, tanto que; que; para que; es decir que
miser, a, um : desdichado, mísero venio, is, ire, ueni, uentum : venir
misericordia, ae: misericordia, compasión. ventus, i, m. : viento
mons, montis, m. : monte, montaña vertix, verticis (f): vértice, cima
moueo, es, ere, moui, motum : mover; conmover vindico, as, are : reclamar, reivindicar; atribuirse; liberar,
mulier, is, f. : mujer salvar, defender; vengar, castigar
muto, as, are : cambiar vis, , vim, vi, f. : fuerza
neco, as, are : matar vitupero, as, are, -avi, -atum: criticar, censurar.
Nioba, ae : Niobe.
non, : [adv.] no
nunc, : [adv.] ahora