kwiat

Kashubian

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *ḱweyt-der.

Proto-Balto-Slavic *kwaitas

Proto-Slavic *kvě̑tъ

Kashubian kwiat

Inherited from Proto-Slavic *kvě̑tъ.

Pronunciation

• IPA^(key): /ˈkfjat/
• Rhymes: -at
• Syllabification: kwiat

Noun

kwiat m inan (diminutive kwiôtk or kwiatuszk, related adjective kwiatowi or (rare) kwietny)

1. flower (reproductive structure in angiosperms (flowering plants), often conspicuously colorful and typically including sepals, petals, and either or both stamens and/or a pistil)
2. flower (colorful, conspicuous structure associated with angiosperms, frequently scented and attracting various insects, and which may or may not be used for sexual reproduction)

Declension

Declension of kwiat

	singular	plural
nominative	kwiat	kwiatë
genitive	kwiata	kwiatów
dative	kwiatu	kwiatóm
accusative	kwiat	kwiatë
instrumental	kwiatã	kwiatama
locative	kwiace	kwiatach
vocative	kwiat/kwiace	kwiatë

Further reading

• Stefan Ramułt (1893), “kvjat”, in Słownik języka pomorskiego czyli kaszubskiego (in Kashubian), page 86
• Sychta, Bernard (1968), “kv́at”, in Słownik gwar kaszubskich [Dictionary of Kashubian dialects] (in Polish), volumes 2 (H – L), Wrocław: Ossolineum, page 314
• Jan Trepczyk (1994), “kwiat”, in Słownik polsko-kaszubski (in Kashubian), volumes 1–2
• Eùgeniusz Gòłąbk (2011), “kwiat”, in Słownik Polsko-Kaszubski / Słowôrz Pòlskò-Kaszëbsczi‎^[1]
• “kwiat”, in Internetowi Słowôrz Kaszëbsczégò Jãzëka [Internet Dictionary of the Kashubian Language], Fundacja Kaszuby, 2022

Old Polish

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *ḱweyt-der.

Proto-Balto-Slavic *kwaitas

Proto-Slavic *kvě̑tъ

Old Polish kwiat

Inherited from Proto-Slavic *kvě̑tъ. First attested in the 14th century.

Pronunciation

• IPA^(key): (10^th–15^th CE) /kfʲat/
• IPA^(key): (15^th CE) /kfʲat/

Noun

kwiat m inan (diminutive kwiatek, related adjective kwietny)

1. (attested in Lesser Poland) flower (plant that bears flowers)
   • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎^{scan transliteration, transcription}, numbers 102, 14, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:

     Dny yego yako kwyet polny

     [Dni jego jako kwiet polny]

   1. (figuratively, attested in Lesser Poland) flower (beautiful thing or person)
      • 1874-1891 [XV p. pr.], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎^{[2], [3], [4]}, volume XIX, Przeworsk, page 42:

        Tyś kwiat czystoty panieńskie, ... tyś roża rayskiego kwiata

        [Tyś kwiat czystoty panieńskie, ... tyś roża rajskiego kwiata]

2. flower (part of the flowering plant containing the reproductive organs)
   • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎^[5], page 91:

     Tego drzeua kvyat, roszdze, bylo pomoczno przeczyw kazde nyemoczy

     [Tego drzewa kwiat, <...>rożdże, było pomocno przeciw każde niemocy]

Derived terms

adjectives

• kwiatopłodny

nouns

• bzowy kwiat
• fijołkowy kwiat
• konikowy kwiat
• kwiat grzybieniow
• kwiat jabłkowy
• kwiecie
• kwieciec
• kwiecień
• Maryje kwiat
• morski kwiat
• muszkatowy kwiat
• prosiany kwiat
• szałwijowy kwiat
• zamorski kwiat
• zimny kwiat
• żytni kwiat

Descendants

• Polish: kwiat
  • → Old Ruthenian: квѣтъ (květ), квꙗтъ (kvjat)
    • Belarusian: квет (kvjet)
    • Ukrainian: квіт (kvit)
  • → Yiddish: קווייט (kveyt)
• Silesian: kwiat

References

• Boryś, Wiesław (2005), “kwiat”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
• Mańczak, Witold (2017), “kwiat”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
• Bańkowski, Andrzej (2000), “kwiat”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
• Sławski, Franciszek (1958-1965), “kwiat”, in Jan Safarewicz, Andrzej Siudut, editors, Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological dictionary of the Polish language] (in Polish), Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego
• B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “kwiat”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
• Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska, Magdalena Klapper, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, editors (2023), “kwiat”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk

Polish

kwiaty

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *ḱweyt-der.

Proto-Balto-Slavic *kwaitas

Proto-Slavic *kvě̑tъ

Old Polish kwiat

Polish kwiat

Inherited from Old Polish kwiat.

Pronunciation

 

• IPA^(key): /ˈkfjat/

• (Middle Polish) IPA^(key): /ˈkfjat/

• Audio 1:

  (file)

• Audio 2:

  (file)

• Rhymes: -at
• Syllabification: kwiat

Noun

kwiat m inan (diminutive kwiatek or kwiatuszek, related adjective kwiatowy or kwieciany or kwietni, abbreviation kw.)

1. (countable, botany) flower (reproductive structure in angiosperms (flowering plants), often conspicuously colorful and typically including sepals, petals, and either or both stamens and/or a pistil)
   1. (countable) flower (colorful, conspicuous structure associated with angiosperms, frequently scented and attracting various insects, and which may or may not be used for sexual reproduction)
   2. (countable) flower (plant that bears flowers, especially a plant that is small and lacks wood)
2. (countable) flower (stem of a flowering plant with the blossom or blossoms attached, used for decoration, as a gift, etc.)
3. (chiefly in the plural) flower (floral design placed on materials or objects)
4. (uncountable, figurative, literary) flower (best examples or representatives of a group)

   Synonyms: elita, śmietanka

5. (countable, hunting) tail of elk, deer, or fallow deer
6. (countable, hunting) white tip of fox's tail
7. (countable, obsolete) stain or discoloring on a bread's crust
8. (countable, obsolete, zootonomy) fork at the end of a chaeta
9. (Middle Polish, collective) flowers

   Synonym: kwiecie

10. (Middle Polish) flower; Further details are uncertain.
    • 1528, J. Murmelius, Dictionarius‎^[6], page 116:

      Flos. Eyn blum Kwyát.

      [Flos. Eyn blum kwiat.]

    • 1564, J. Mączyński, Lexicon‎^[7], page 131a:

      Flos, Kwiát.

      [Flos, kwiat.]

Declension

Declension of kwiat

	singular	plural
nominative	kwiat	kwiaty
genitive	kwiatu	kwiatów
dative	kwiatowi	kwiatom
accusative	kwiat	kwiaty
instrumental	kwiatem	kwiatami
locative	kwiecie	kwiatach
vocative	kwiecie	kwiaty

Derived terms

adjectives

• kwiaciasty
• kwiaciaty
• kwiatonośny
• kwiecisty
• kwietny

adverbs

• w kwiecie wieku

nouns

• dzieci kwiaty
• kwiaciarka
• kwiaciarz
• kwiat lotosu
• kwiat muszkatołowy
• kwiatecznik
• kwiatogłówka
• kwiatojad
• kwiatomat
• kwiaton
• kwiatostan
• kwieciak
• kwiecie
• kwietnik
• łudzikwiat

proverbs

• tego kwiatu jest pół światu

Related terms

adjectives

• kwiaciarski
• kwiatkowy
• kwiatostanowy
• kwietnikowy
• kwietniowy
• kwitnący

adverbs

• kwiatowo
• kwiecisto
• kwieciście
• kwietnie
• kwitnąco

nouns

• kwiaciarenka
• kwiaciarnia
• kwiaciarstwo
• kwiateczek
• kwiecień
• kwiecistość
• kwietniczek
• kwietnikoza
• kwietniówka
• kwietność

verbs

• kwiecić impf
• kwitnąć impf

Descendants

• → Old Ruthenian: квѣтъ (květ), квꙗтъ (kvjat)
  • Belarusian: квет (kvjet)
  • Ukrainian: квіт (kvit)
• → Yiddish: קווייט (kveyt)

Further reading

• kwiat in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
• kwiat in Polish dictionaries at PWN
• kwiat in PWN's encyclopedia
• Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “kwiat”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
• “KWIAT”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 08.01.2015
• Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “kwiat”, in Słownik języka polskiego
• Aleksander Zdanowicz (1861), “kwiat”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
• J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1902), “kwiat”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 2, Warsaw, page 662