Перайсці да зместу

Revolver

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
Revolver
Вокладка альбома  «» ()
музычны альбом The Beatles
Дата выпуску 5 жніўня 1966
Жанр рок-музыка, рок-н-рол, псіхадэлічны рок і прагрэсіўны рок
Працягласць 2 080 с

«Revolver» — сёмы студыйны альбом рок-гурта «The Beatles», выпушчаны 5 жніўня 1966 года. У храналогіі амерыканскіх выданняў, якія рыхтуюцца кампаніяй Capitol Records, Revolver быў адзінаццатай кружэлкай гурта, выдадзенай у ЗША 8 жніўня 1966 года. У амерыканскае выданне не ўвайшлі песні «I'm Only Sleeping», «And Your Bird Can Sing» і «Doctor Robert», ужо выпушчаныя 20 чэрвеня 1966 года ў альбоме «Yesterday and Today». Адначасова з кружэлкай «Revolver» у продаж паступіў сінгл «Yellow Submarine» / «Eleanor Rigby».

Гурт распачаў студыйную працу 6 красавіка, пачаўшы з запісу песні «Tomorrow Never Knows». Апошняй для альбома «Revolver» была створана «She Said She Said». Усе кампазіцыі запісваліся ў студыі Эбі-Роўд у Лондане. Музычным прадзюсарам і гукарэжысёрам, як і ў папярэдніх работах «The Beatles», быў Джордж Марцін, а новым гукааператарам стаў Джэф Эмерык. Да запісу некалькіх песень былі прыцягнуты пабочныя музыканты: струнны ансамбль для музычнага суправаджэння «Eleanor Rigby»; Аніл Бхагват, які сыграў на барабанах табла для песні «Love You To»; валтарніст Алан Сівіл, які прыняў удзел у запісе «For No One»; трое трубачоў і двое саксафаністаў для выканання партыі духавых інструментаў у песні «Got to Get You into My Life».

Неўзабаве пасля жнівеньскага рэлізу ў 1966 годзе альбом узначаліў хіт-парады і ўтрымліваў першую пазіцыю на працягу сямі тыдняў у Вялікабрытаніі і на працягу шасці тыдняў у ЗША. Крытыкамі было адзначана наватарства «The Beatles»: новыя метады гуказапісу, эксперыменты з музычнымі стылямі, пашырэнне тэматыкі тэкстаў песень. Revolver з прыкметным пастаянствам залічваўся ў розныя спісы лепшых запісаў ХХ стагоддзя, зазнаў мноства перавыданняў, на песні з гэтага альбома створана больш за 270 кавер-версій. Паводле Амерыканскай асацыяцыі гуказапісных кампаній альбом неаднаразова сертыфікаваны як мультыплацінавы.

Бас-гітара Пола Мак-Картні (злева) і гітара Джорджа Харысана (справа).

Згодна з усталяванай практыкай «турнэ — фільм — запіс — турнэ» ўдзельнікам калектыва належала ў пачатку 1966 года пачаць працу над новым фільмам, але яны ніяк не прыходзілі да згоды наконт сюжэту і нават тэмы карціны[1]. У выніку было вырашана парушыць усталяваны графік, праца над меркаваным фільмам так і не была пачата. Завяршыўшы сваё брытанскае турнэ, гурт з красавіка 1966 года паглыбіўся ў студыйную працу над новым альбомам. Запіс матэрыялу доўжыўся амаль тры месяцы — з 6 красавіка па 22 чэрвеня[2]. Як і раней, музыканты працавалі ў студыі «Эбі-Роўд» у Лондане — хаця, паводле Пола Мак-Картні, альбом спачатку збіраліся запісваць у Амерыцы, але прапанаваныя цэны за арэнду і абсталяванне былі «фантастычнымі», да таго ж тэрмін іх кантракта з гуказапіснай кампаніяй EMI мінаў толькі ў чэрвені 1966 года[3].

Акрамя песень, напісаных у сааўтарстве Ленанам і Мак-Картні, у альбоме прадстаўлены тры новыя кампазіцыі Джорджа Харысана, а Рынга Стару было даверана заспяваць песню «Yellow Submarine», напісаную адмыслова для яго. За гуказапіс адказвалі прадзюсар Джордж Марцін і гукааператар Джэф Эмерык. Таксама для запісу асобных кампазіцый былі запрошаны прафесійныя музыканты: струнны ансамбль для музычнага суправаджэння «Eleanor Rigby»; Аніл Бхагват, які сыграў на барабанах табла для песні «Love You To»; валтарніст Алан Сівіл, які прыняў удзел у запісе «For No One»; трое трубачоў і двое саксафаністаў для выканання партыі духавых інструментаў у песні «Got to Get You into My Life». Акрамя таго, у запісе прыпева «Yellow Submarine» прынялі ўдзел: канцэртны менеджар гурта Ніл Аспінал, яго памочнік Мэл Эванс, прадзюсар Джордж Марцін, Донаван, Паці Харысан, гукааператар Джэф Эмерык, Браян Джонс, Марыяна Фейтфул і шафёр Альф Бікнел[4].

Музычныя інструменты

[правіць | правіць зыходнік]
Сітар

Акрамя асноўных для гурта гітары, бас-гітары і ўдарнай устаноўкі, таксама выкарыстоўваліся струнныя, духавыя і іншыя інструменты. З перкусіі не раз прымяняліся ў запісе некалькіх кампазіцый бубен і маракасы. У песні «Taxman» можна пачуць сенсера. У запісе «Love You To» Джордж Харысан грае на сітары, які быў ім упершыню выкарыстаны яшчэ ў працы над «Norwegian Wood» для альбома Rubber Soul. Апрача сітара, у запісе гучаць індыйскія барабаны табла[5].

Найбольшая інструментальная разнастайнасць характэрна для песень Пола Мак-Картні. Для «Got to Get You into My Life» ён пажадаў запісаць партыю духавых музычных інструментаў, і прадзюсар запрасіў траіх трубачоў і дваіх саксафаністаў. У той жа песні «Got to Get You into My Life» гучыць арган Хаманда, на якім сыграў Джордж Марцін. Для запісу «Eleanor Rigby» давялося наняць струнны ансамбль. А ў песні «For No One» Полу хацелася, каб гучала валторна, што і было ажыццёўлена. Акрамя валторны, была запісана партыя фартэпіяна, на якім граў сам Мак-Картні. Для «Good Day Sunshine» на фартэпіяна граў Джордж Марцін.

Інавацыі гуказапісу

[правіць | правіць зыходнік]

Падчас працы над альбомам былі прыменены чатыры асноўныя інавацыі ў галіне гуказапісу[6]:

  • Упершыню пры запісе быў ужыты метад «штучнага накладання» голасу (англ.: ADT — artificial double tracking), вынайдзены гукаінжэнерам кампаніі EMI Кенам Таўнсендам у красавіку 1966 года. Сутнасць прыёму заключалася ў тым, каб накладваць дзве дарожкі з адной і той жа вакальнай партыяй, не запісваючы яе двойчы. Апісаны метад, напрыклад, быў ужыты для запісу вакала Джона Ленана ў першай палавіне песні «Tomorrow Never Knows».
  • Другім ключавым момантам было ўжыванне працэса запісу гука ў адваротным кірунку. Гэты прыём упершыню быў ужыты пры запісе песні «Rain» 14 красавіка 1966 года, якая была выдадзена ў якасці двухбаковага сінгла «Paperback Writer» / «Rain». У працы над альбомам Revolver гэты прыём быў ужыты ў кампазіцыях «I'm Only Sleeping» і «Tomorrow Never Knows».
  • Трэцяй інавацыяй стала выкарыстанне склееных у кольцы магнітафонных стужак (англ.: Tape loop) з запісанымі гукамі. Ідэя была прапанавана Полам Мак-Картні, які ўзяў яе з твораў нямецкага кампазітара Карлхайнца Штокхаўзена. У працы над «Tomorrow Never Knows» прымянялася пяць падобных кольцаў: першае з запісам крыкаў і смеху Пола Мак-Картні; другое з аркестравым акордам сі-бемоль мажор; трэцяе з гукамі флейты, атрыманымі пры дапамозе мелатрона; чацвёртае з гукамі скрыпак, атрыманымі пры дапамозе мелатрона; пятае са скажоным гукам сітара. Падобным метадам пазней дадалі гітарнае сола Пола Мак-Картні, запісанае для песні «Taxman». Сола было перавернута ў адваротным кірунку і запаволена.
  • Чацвёртай асаблівасцю была тэхналогія запісу вакала пры дапамозе Леслі-спікера падчас вярчэння дынамікаў. Падобны прыём забяспечваў пульсаванне гучання. Гэты метад быў ужыты для запісу вакала Джона Ленана ў другой палавіне песні «Tomorrow Never Knows».

Красавік

7-цалёвая шпуля с ¼-цалёвай стужкай, выкарыстаная Полам Мак-Картні для стварэння гукавых эфектаў і лупаў у песні «Tomorrow Never Knows»
  • 6 красавіка — запіс трох дубляў рытм-трэка для песні «Tomorrow Never Knows» пад рабочай назвай «Mark I». Першы дубль быў пазней выдадзены ў 1996 годзе ў зборніку Anthology 2. Другі дубль быў няпоўным, а трэці лёг у аснову афіцыйнай версіі[7].
  • 7 красавіка — у ходзе пяцігадзіннай студыйнай сесіі музыканты дадавалі гукавыя эфекты і лупы да выбранага ў якасці асноўнага трэцяга дубля песні «Tomorrow Never Knows»[7]. Таго ж дня пачаўся запіс «Got to Get You into My Life»[8].
  • 8 красавіка — завершана праца над рытм-трэкам песні «Got to Get You into My Life»[7]. Таго ж дня пачаўся запіс «Got to Get You into My Life»[9].
  • 11 красавіка — накладанне гітарнай партыі на рытм-трэк «Got to Get You into My Life»[7]. Таго ж дня пачаўся запіс «Got to Get You into My Life»[10]. Пачатак працы над песняй «Love You To». Падчас запісу першага дубля Джордж Харысан спяваў акампануючы сабе на акустычнай гітары, а Пол Мак-Картні выконваў партыю бэк-вакала. Трэцім дублем запісалі сітар, які таксама быў выкарыстаны ў шостым дублі, калі запісвалі барабаны табла, бас-гітару і фуз-гітару[11].
  • 13 красавіка — завяршэнне працы над «Love You To». Харысан дадаў вакал, Стар запісаў партыю бубна[12].
  • 17 красавіка — пачатак працы над песняй «Doctor Robert». Запісана 7 дубляў рытм-трэка, партыі маракасаў, фісгармоніі і фартэпіяна[13].
  • 19 красавіка — заканчэнне запісу «Dr. Robert». Накладанне вакальнай партыі Джона Ленана[14].
  • 20 красавіка — пачатак працы над песняй «And Your Bird Can Sing». Запісаны два дублі рытм-трэка. Затым былі дададзены вакал Джона Ленана, бэк-вакал Мак-Картні і Харысана, запісы бубна і партыя бас-гітары. Запісаная версія была адрынута, яе можна пачуць на зборніку Anthology 2[15]. Таго ж дня пачалася праца над песняй Джорджа Харысана «Taxman». Запісаны чатыры пробныя дублі[16].
  • 21 красавіка — працягу працы над «Taxman». Запісана 11 дубляў, 10 з якіх — рытм-трэк[17].
  • 22 красавіка — завяршэнне працы над «Tomorrow Never Knows». Накладанне партыі сітара, запісанай Джорджам Харысанам, і накладанне вакалу Джона Ленана, запісанага з выкарыстаннем Леслі-спікера[7]. Для песні «Taxman» Рынга Стар запісаў партыю сенсера[18].
  • 26 красавіка — паўторны запіс рытм-трэка песні «And Your Bird Can Sing». З трынаццаці дубляў быў выбраны дзясяты. На яго наклалі ўжо запісаныя партыі вакалу і астатніх інструментаў[19].
  • 27 красавіка — пачатак працы над «I'm Only Sleeping». Запісана 11 дубляў рытм-трэка[20].
  • 28 красавіка — пачатак працы над «Eleanor Rigby». Запісана 14 дубляў у выкананні запрошанага струннага ансамбля. Затым быў запісаны вакал Пола Мак-Картні[21].
  • 29 красавіка — запіс вакалу Джона Ленана для песні «I’m Only Sleeping»[22]. Запіс вакалу Пола Мак-Картні і бэк-вакалу ў выкананні Ленана і Харысана для песні «Eleanor Rigby»[23].

Май

Леслі-спікер, які выкарыстоўваўся ў запісе «Tomorrow Never Knows»
  • 5 мая — на працягу пяцігадзіннай начной сесіі Джордж Харысан запісаў гітарнае сола для песні «I’m Only Sleeping», якое гучыць у песні ў адваротным кірунку паводле задумы музыкантаў. Адзін з двух дубляў быў запісаны з прымяненнем фуз-эфекта[24].
  • 6 мая — завяршэнне працы над «I'm Only Sleeping». Запіс бэк-вакалу Ленана, Мак-Картні і Харысана[25].
  • 9 мая — пачатак працы над песняй «For No One». Запісана дзесяць дубляў рытм-трэка: Пол Мак-Картні граў на фартэпіяна, а Рынга Стар на ўдарнай устаноўцы. У апошнюю чаргу запісалі клавікорд і перкусію[26].
  • 16 мая — працяг працы над «For No One». Дадаванне вакалу Пола Мак-Картні[27]. Дададзены адлік у пачатку песні «Taxman» і трэк зведзены ў монаверсію[28].
  • 18 мая — праца над песняй «Got to Get You into My Life». Дадаванне партыі медных духавых музычных інструментаў, вакалу, бэк-вакалу і гітарнага сола[29].
  • 19 мая — запіс партыі валторны пры ўдзеле Алана Сівіла для песні «For No One»[30].
  • 26 мая — пачатак працы над «Yellow Submarine». «The Beatles» патрацілі амаль тры гадзіны, рэпетуючы песню, а затым запісалі чатыры дублі. Затым былі запісаны вакал Рынга Стара і бэк-вакал[31].

Чэрвень

  • 1 чэрвеня — працяг працы над «Yellow Submarine». Накладанне гукавых эфектаў[31].
  • 2 чэрвеня — пачатак працы над песняй «I Want to Tell You». Запісана пяць дубляў рытм-трэка, уключна з фартэпіяна, ударнымі і гітарамі. Трэці дубль аказаўся лепшым, і на яго наклалі вакал Джорджа Харысана, бэк-вакал Ленана і Мак-Картні, запісы бубна, маракасаў, воплескі і яшчэ фартэпіяна[32].
  • 3 чэрвеня — працяг запісу «I Want to Tell You». Накладанне партыі бас-гітары, бо Пол граў на фартэпіяна падчас запісу рытм-трэка[33].
  • 6 чэрвеня — завяршэнне працы над «Eleanor Rigby». Пол Мак-Картні запісаў яшчэ адну вакальную партыю для песні[34].
  • 8 чэрвеня — пачатак працы над «Good Day Sunshine». «The Beatles» шмат разоў рэпетавалі, перш чым запісаць рытм-трэк — бас-гітару, фартэпіяна і ўдарныя — у тры дублі. Першы дубль аказаўся лепшым, і на яго наклалі вакал Пола і бэк-вакал Джона і Джорджа[35].
  • 9 чэрвеня — працяг працы над «Good Day Sunshine». Стар запісаў яшчэ ўдарных, Джордж Марцін сыграў сваё сола на фартэпіяна, затым дадалі яшчэ бэк-вакалу і воплескі ў далоні[36].
  • 14 чэрвеня — пачатак працы над песняй «Here, There and Everywhere». Запісаны чатыры дублі, з якіх толькі апошні быў завершаны. Таго ж дня былі запісаны партыі гарманічнага вакалу пры ўдзеле Пола Мак-Картні, Джона Ленана і Джорджа Харысана[37].
  • 16 чэрвеня — працяг працы над «Here, There and Everywhere». Запіс рытм-трэка. Агульная колькасць дубляў даведзена да трынаццаці. Апошні дубль прызнаны найлепшым, і на яго наклалі партыі гарманічнага вакалу, асноўны вакал Пола і запіс бас-гітары[38].
  • 17 чэрвеня — завяршэнне працы над «Got to Get You into My Life». Фінальнае накладанне гітарнай партыі[39]. Завяршэнне працы над «Here, There And Everywhere»: праведзена двайное накладанне вакалу Пола Мак-Картні[40].
  • 21 чэрвеня — праца над песняй «She Said She Said». На працягу дзевяцігадзіннай сесіі музыканты адрэпетавалі песню больш за 25 разоў, а затым запісалі тры дублі рытм-трэка. З іх быў выбраны трэці, да якога дадалі вакал Джона Ленана, бэк-вакал Ленана і Харысана, дадатковую партыю гітары і запіс аргана Хаманда, на якім сыграў Ленан. Пол Мак-Картні ў запісе не ўдзельнічаў[41]. Дададзена гітарнае сола Пола Мак-Картні ў песню «Taxman», запісанае яшчэ 21 красавіка[42].

Інфармацыя пра альбом

[правіць | правіць зыходнік]
Гэта проста назва пласцінкі, і ў ёй няма асаблівага сэнсу. Чаму кожнаму хочацца ва ўсім бачыць нейкую прычыну? «Revolver» азначае ўсё, што можа азначаць «revolver», бо гэта менавіта тое, што мы ўкладвалі ў назву[43].

Як адзначае Бары Майлс у кнізе Many Years From Now, «Revolver азначае не зброю, а нешта, што круціцца, як пласцінка» (англ.: Revolver did not mean a gun, but something that revolves, like a record). Першапачаткова планавалася даць новаму запісу назву Abracadabra. У той жа кнізе апавядаецца, што 24 чэрвеня 1966 года, падчас абмеркавання назвы новага альбома, выказваліся прапановы азагаловіць пласцінку Pendulums, Fat Man або Bobby. Стар прапаноўваў назву After Geography, Ленан — Beatles on Safari, а Мак-Картні — Magic Circle. Нягледзячы на ўсе прапановы, у выніку альбом быў названы Revolver[43].

Афармленне вокладкі

[правіць | правіць зыходнік]

Revolver быў другім альбомам пасля Rubber Soul, на вокладцы якога адсутнічала назва гурта. Афармленне даверылі Клаўсу Форману — мастаку, удзельніку гурта «Manfred Mann», з якім удзельнікі «The Beatles» пазнаёміліся яшчэ ў пачатку сваёй кар'еры, падчас выступаў у Гамбургу[44]. Вокладка ўяўляе сабой кампазіцыю з намаляваных ручкай партрэтаў Пола Мак-Картні, Джона Ленана, Джорджа Харысана і Рынга Стара. Паміж выявамі іх твараў знаходзіцца калаж, створаны з выразак фатаграфій «The Beatles», адзнятых раней Робертам Фрыманам і Робертам Уітакерам, які таксама працаваў у якасці фатографа пры стварэнні вокладак для ранніх запісаў гурта. За працу Форману заплацілі 40 фунтаў стэрлінгаў[43].

У 1967 годзе вокладка была ўганаравана прэміяй «Грэмі» ў намінацыі «Лепшая вокладка альбома, графічная работа» (Best Album Cover, Graphic Arts)[43].

У 2011 годзе вокладка альбома заняла 31-е месца ў спісе лепшых вокладак альбомаў усіх часоў паводле чытачоў інтэрнет-выдання Music Radar[45].

Як сказаў Джон Робертсан у сваёй кнізе «Поўны давденік па музыцы "The Beatles"», «Revolver паказаў, што "The Beatles" могуць брацца сапраўды за любы музычны жанр»[1]. Падобнае выказванне звязана з эксперыментальным характарам некаторых кампазіцый. Ва ўсіх песнях, напісаных пераважна Джонам Ленанам, крытыкамі адзначаецца наркатычная падаплёка. Напрыклад, Рычы Унтэрбергер у сваёй публікацыі на сайце «Allmusic» назваў «Tomorrow Never Knows» «самым эксперыментальным і псіхадэлічным трэкам альбома Revolver» (англ.: the most experimental and psychedelic track on Revolver)[46]. Музычныя жанры «псіхадэлічны рок» і «брытанская псіхадэлія» ўказаны сярод іншых на старонцы, прысвечанай альбому на тым жа сайце «Allmusic».

Пол Мак-Картні працягнуў жанравыя эксперыменты і запісаў «Got to Get You into My Life» у стылі псеўдасоўл[47]. Джон Робертсан піша, што «выразіўшы ў назве альбома Rubber Soul жаданне белых музыкантаў граць негрыцянскую музыку, Пол Мак-Картні ўсё ж не прамінуў прайсціся па папулярным у 1966 годзе кірунку соўл, напісаўшы гэтую выдатную кампазіцыю ў стылі "псеўдастакс" і дадаўшы фінальныя штрыхі ў выглядзе меднага гурта з пяці музыкантаў»[1]. Свой унёсак у стылявую разнастайнасць альбома ўнёс і Джордж Харысан. Запісаная ім «Love You To» лічыцца адной з першых кампазіцый, выкананых у жанры рага-рок, які зараджаўся ў сярэдзіне 1960-х гадоў[48].

Амаль праз пяць месяцаў пасля таго, як «The Beatles» запісалі фінальныя вакалы для чароўнай «I’m Looking Through You», музыканты вярнуліся ў студыю, каб стварыць троххвілінную кампазіцыю, якая апавядала пра смерць індывідуальнай свядомасці і трыумф сусветнага духу за мяжой быцця. Што ж здарылася ў перыяд паміж лістападам 65-га і красавіком 66-га?[1]

Джон Робертсан

Тэматыка песень

[правіць | правіць зыходнік]

Эксперыментуючы са стылямі, «The Beatles» надавалі ўвагу не толькі гучанню. Стала істотна разнастайнай і тэматыка песень. Джордж Харысан выступіў з сацыяльна-палітычнай сатырай у кампазіцыі «Taxman». У іншай сваёй песні «Love You To» Харысан выкарыстаў пераклады будыйскіх духоўных трактатаў, якія чытаў у тую пару[1]. У альбоме Revolver адзначаецца росквіт сачыніцельскай творчасці Пола Мак-Картні. У адной са сваіх лепшых песень «Eleanor Rigby» ён закранае тэму адзіноты. Джон Ленан напісаў тэкст «Tomorrow Never Knows» паводле кнігі «Псіхадэлічны эксперымент» Тымаці Ліры, Рычарда Олперта і Ральфа Мецнера, заснаванай у сваю чаргу на тэксце «Тыбецкай кнігі мёртвых». А вядомая песня «Yellow Submarine» апавядае пра жыццё ўнутры жоўтай падводнай лодкі.

Скандальная заява Джона Ленана

[правіць | правіць зыходнік]

У сакавіку 1966 года Ленан у інтэрв'ю лонданскай газеце Evening Standard абраніў неасцярожную фразу, сказаўшы наступнае:

Хрысціянства сыдзе. Яно знікне і ўсохне. Не трэба спрачацца; я маю рацыю, і будучыня гэта дакажа. Цяпер мы папулярнейшыя за Ісуса; я не ведаю, што знікне раней — рок-н-рол ці хрысціянства. Ісус быў нішто сабе, але яго паслядоўнікі неразумныя і пасрэдныя. І менавіта іх скажэнні, на мой погляд, губяць хрысціянства.

У Вялікабрытаніі на гэтую фразу не звярнулі ўвагі, але калі праз пяць месяцаў словы Ленана пра тое, што «The Beatles» папулярнейшыя за Ісуса, былі змешчаны на вокладку амерыканскага часопіса Datebook, у ЗША разгарэўся скандал. На поўдні краіны, дзе жыхары вядомыя сваёй рэлігійнасцю, публічна спальвалі пласцінкі «The Beatles», радыёстанцыі перасталі трансляваць іх песні[49]. Нават у Ватыкане асудзілі заяву Ленана (у 2008 годзе Ватыкан дараваў музыканту, заявіўшы, што яго фразу можна расцэньваць як «востры жарт»[50]).

Пасля выхаду альбома Revolver гурту трэба было адправіцца ў канцэртны тур па Амерыцы. У сувязі з гэтым Браян Эпстайн намагаўся патлумачыць прэсе, што Ленан толькі выразіў здзіўленне наконт папулярнасці «The Beatles». Як бы то ні было, размах скандалу набываў пагрозныя памеры. Пачалі паступаць пагрозы ў адрас музыкантаў і іх сем'яў. У выніку Ленан пад ціскам з боку рэпарцёраў быў вымушаны папрасіць прабачэння за свае словы на прэс-канферэнцыі ў Чыкага 11 жніўня[49].

Я не казаў усяго таго, пра што кажуць так, быццам гэта казаў я. Мне сапраўды шкада, што я тады сказаў гэтую фразу. Я ніколі не меў на ўвазе нешта антырэлігійнае. Прашу прабачэння, калі гэта вас усцешыць. Мне дагэтуль не зразумела, што я такога зрабіў. Я намагаўся патлумачыць вам тое, пра што сапраўды казаў, але калі вы хочаце, каб я проста папрасіў прабачэння, і калі гэта зробіць вас шчаслівымі, тады добра, мне вельмі шкада[51].

Афіцыйнае выбачэнне Ленана ў многім паўплывала на прыглушэнне варожасці ў адносінах да гурта, а таксама на адмену запланаваных мерапрыемстваў па спальванні пласцінак «The Beatles» у Амерыцы[49]. Але ў выніку так і не ўдалося згладзіць усе наступствы. На працягу амерыканскага турнэ захоўвалася напружанасць, а канцэрты недалічваліся гледачоў. Напрыклад, на апошні выступ у Сан-Францыска было прададзена каля 25 000 квіткоў з 42 500 магчымых[52]. Скандал, акрамя таго, паўплываў на зніжэнне продажаў пласцінак гурта ў ЗША. Так, сінгл «Yellow Submarine» / «Eleanor Rigby», які выйшаў адначасова з альбомам Revolver, дасягнуў толькі другой пазіцыі ў амерыканскім хіт-парадзе Billboard Hot 100[53].

Продажы і пазіцыі ў хіт-парадах

[правіць | правіць зыходнік]

Брытанскі рэліз альбома адбыўся 5 жніўня 1966 года. Праз тыдзень было распрададзена каля 300 000 копій і Revolver дасягнуў першай пазіцыі ў брытанскім хіт-парадзе, дзе заставаўся на працягу сямі тыдняў. Агульны тэрмін знаходжання ў хіт-парадзе склаў 34 тыдні[54]. Распаўсюджванне дыска ў Англіі ажыццяўлялася лэйблам Parlophone Records. Адначасова з альбомам у продаж паступіў двухбаковы сінгл «Yellow Submarine» / «Eleanor Rigby». У хіт-парады ён трапіў 11 жніўня і праз сем дзён дасягнуў першага месца[55].

У храналогіі амерыканскіх выданняў, якія рыхтуюцца кампаніяй Capitol Records, Revolver быў адзінаццатай пласцінкай гурта, выдадзенай у ЗША 8 жніўня 1966 года. Альбом узначальваў амерыканскія хіт-парады на працягу шасці тыдняў. Песні «I'm Only Sleeping», «And Your Bird Can Sing» і «Doctor Robert», якія не ўвайшлі ў амерыканскае выданне, трапілі ў альбом «Yesterday and Today», выпушчаны ў ЗША 20 чэрвеня 1966 года[56]. Як і ў выпадку з брытанскім выданнем, адначасова з альбомам у продаж паступіў сінгл «Yellow Submarine» / «Eleanor Rigby». Аднак у амерыканскім хіт-парадзе Billboard Hot 100 ён дасягнуў толькі другога радка, што было звязана са скандаламі, якія ўзняліся ў Амерыцы ў сувязі з першапачатковай «мясніцкай» вокладкай (англ.: 'Butcher' cover) пласцінкі Yesterday and Today і фразай Джона Ленана аб тым, што «The Beatles» «папулярнейшыя за Ісуса» (англ.: We’re more popular than Jesus now)[53].

Паводле Амерыканскай асацыяцыі гуказапісных кампаній альбом Revolver неаднаразова сертыфікаваны як мультыплацінавы[57].

Альбом дагэтуль займае высокую пазіцыю ў хіт-парадзе Billboard Hot 200[58].

Уплыў на папулярную культуру

[правіць | правіць зыходнік]

На ўсе кампазіцыі з альбома Revolver было створана каля 270 кавер-версій[59][60]. Акрамя таго, песні альбома неаднаразова выкарыстоўваліся ў саўндтрэках да многіх фільмаў і тэлесерыялаў[61]. Упершыню кампазіцыі «Yellow Submarine», «Eleanor Rigby» і «Love You To» прагучалі ў мультфільме «Жоўтая субмарына». У папулярным тэлевізійным серыяле «Сябры» песня «Here, There and Everywhere» граецца на стальных барабанах, калі адна з гераінь серыяла Фібі Буфе праходзіць паміж радамі царквы падчас яе вясельнай цырымоніі.

Помнік Элінар Рыгбі ў Ліверпулі

У гонар лірычнага персанажа песні «Eleanor Rigby» на вуліцы Стэнлі Стрыт у Ліверпулі ў 1982 годзе быў усталяваны помнік. На шыльдзе побач са статуяй быў змешчаны надпіс: «Eleanor Rigby. "All the lonely people"» (з англ.«Элінар Рыгбі. "Усім адзінокім людзям"»).

Джэф Эмерык, гукааператар «The Beatles», азагаловіў свае мемуары пра перыяд працы з гуртом — «Тут, там і паўсюль: мая студыйная праца з "The Beatles"» (англ.: Here, There, and Everywhere: My Life Recording the Music of The Beatles)[62]. Кніга названа ў гонар аднайменнай песні «Here, There and Everywhere».

У 1960-х гадах будучы нобелеўскі лаўрэат Іосіф Бродскі пераклаў песню «Yellow Submarine» для піянерскага часопіса «Костёр». У адным са сваіх інтэрв'ю, апублікаваным пазней у кнізе Саламона Волкава «Диалоги с Иосифом Бродским», Бродскі казаў, што «тэксты, напісаныя Джонам Ленанам і Полам Мак-Картні, абсалютна выдатныя»[63].

Песні з альбома Revolver неаднаразова выкарыстоўваліся ў радыёперадачы «Аэростат». Першай песняй, якую Барыс Грабеншчыкоў уключыў у дэбютным выпуску радыёпраграмы 22 мая 2005 года, была «I’m Only Sleeping»[64]. У кастрычніцкай перадачы 2005 года, прысвечанай Джону Ленану, выкарыстоўвалася кампазіцыя «Tomorrow Never Knows»[64]. У радыёпраграме, прымеркаванай да дня нараджэння Джорджа Харысана, гучала песня «Love You To»[65]. У 57-м выпуску, прымеркаваным да дня нараджэння Пола Мак-Картні, былі выкарыстаны аўдыёзапісы «Eleanor Rigby» і «For No One»[66].

Спіс кампазіцый

[правіць | правіць зыходнік]

Брытанскае выданне

[правіць | правіць зыходнік]
Бок А
НазваВакал Працягласць
1. «Taxman» (*)Джордж Харысан 2:36
2. «Eleanor Rigby» Пол Мак-Картні 2:11
3. «I'm Only Sleeping» Джон Ленан 2:58
4. «Love You To» (*)Джордж Харысан 3:00
5. «Here, There and Everywhere» Пол Мак-Картні 2:29
6. «Yellow Submarine» Рынга Стар 2:40
7. «She Said She Said» Джон Ленан 2:39
18:33
Бок В
НазваВакал Працягласць
1. «Good Day Sunshine» Пол Мак-Картні 2:08
2. «And Your Bird Can Sing» Джон Ленан 2:02
3. «For No One» Пол Мак-Картні 2:03
4. «Doctor Robert» Джон Ленан 2:14
5. «I Want to Tell You» (*)Джордж Харысан 2:30
6. «Got to Get You into My Life» Пол Мак-Картні 2:31
7. «Tomorrow Never Knows» Джон Ленан 3:00
16:28

Амерыканскае выданне

[правіць | правіць зыходнік]
Бок А
НазваВакал Працягласць
1. «Taxman» Джордж Харысан 2:39
2. «Eleanor Rigby» Пол Мак-Картні 2:07
3. «Love You To» Джордж Харысан 3:01
4. «Here, There and Everywhere» Пол Мак-Картні 2:25
5. «Yellow Submarine» Рынга Стар 2:40
6. «She Said She Said» Джон Ленан 2:37
Бок В
НазваВакал Працягласць
1. «Good Day Sunshine» Пол Мак-Картні 2:09
2. «For No One» Пол Мак-Картні 2:01
3. «I Want to Tell You» Джордж Харысан 2:29
4. «Got to Get You into My Life» Пол Мак-Картні 2:30
5. «Tomorrow Never Knows» Джон Ленан 2:57

Выданні альбома

[правіць | правіць зыходнік]

Даныя прыведзены паводле матэрыялаў сайта Discogs[67].

Краіна Дата Лэйбл Фармат Каталог
Сцяг Вялікабрытаніі Вялікабрытанія 5 жніўня 1966 Parlophone Records LP (мона) PMC 7009
LP (стэрэа) PCS 7009
Сцяг ЗША ЗША
Сцяг Канады Канада
8 жніўня 1966 Capitol Records LP (мона) T 2576
LP (стэрэа) ST 2576
Сцяг Грэцыі Грэцыя 1966 EMI LP 14C 062-04097
YEX 605
Сцяг Германіі Германія 1966 Odeon Records
HÖR ZU
LP SHZE 186
Сцяг Італіі Італія 1966 EMI ITALIANA S.p.A. LP 3C 062-04097
3C 064-04097
Сцяг Францыі Францыя 1966 Odeon EMI France
Odeon Records
LP 2C 062 04097
Сцяг Югаславіі Югаславія 1966 Jugoton Records LP LSPAR-70760
Сцяг Венесуэлы Венесуэла 1966 Odeon Records LP (мона) MT-1021
Сцяг ЗША ЗША 1971 Capitol Records LP ST-2576
Сцяг Новай Зеландыі Новая Зеландыя 1973 Apple Records
World Record Club
LP PCSM 7009
WRC E.3114
Сцяг Японіі Японія 1973 Apple Records LP AP-8443
Сцяг Японіі Японія 1976 Toshiba EMI LP EAS-80556
Сцяг ЗША ЗША
Сцяг Канады Канада
1978 Capitol Records LP SW 2576
Сцяг Францыі Францыя 1978 Odeon EMI France
Pathé Marconi EMI
LP 2C 066 — 04.097
2C 066-04097
Сцяг ЗША ЗША 1987 Capitol Records CD CDP 7 46441 2
Сцяг ЗША ЗША 1987 Capitol Records LP CLJ-46441
Сцяг Канады Канада 1987 Capitol Records CD C2 0777 7 46441 2 9
Еўропа 1987 Parlophone Records CD CDP 7 46441 2
Сцяг Японіі Японія 1998 Apple Records
Parlophone Records
Toshiba EMI
CD TOCP-51117
Сцяг ЗША ЗША
Еўропа Еўропа
2009 Apple Records
Parlophone Records
CD 0946 3 82417 2 0
  1. 1 2 3 4 5 Джон Робертсон. Полный путеводитель по музыке The Beatles, часть 7, Revolver. (31 октября 2003 года).
  2. Revolver. The Beatles Bible. Page 1 (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  3. Revolver. The Beatles Bible. Page 3 (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  4. Yellow Submarine — The Beatles Bible (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  5. Revolver. Credits (англ.). Сайт Allmusic. Архівавана з першакрыніцы 18 жніўня 2011. Праверана 2009.
  6. Revolver. The Beatles Bible. Page 3 (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  7. 1 2 3 4 5 Tomorrow Never Knows. The Beatles Bible. Page 2 (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  8. Got to Get You into My Life. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  9. Got to Get You into My Life. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  10. Got to Get You into My Life. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  11. Love You To. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  12. Love You To. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  13. Doctor Robert. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  14. Doctor Robert. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  15. And Your Bird Can Sing. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  16. Taxman. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  17. Taxman. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  18. Taxman. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  19. And Your Bird Can Sing. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  20. I'm Only Sleeping. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  21. Eleanor Rigby. The Beatles Bible. Page 3 (англ.). Праверана 2009.
  22. I'm Only Sleeping. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  23. Eleanor Rigby. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  24. I'm Only Sleeping. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  25. I'm Only Sleeping. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  26. For No One. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  27. For No One. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  28. Taxman. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  29. Got to Get You into My Life. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  30. For No One. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  31. 1 2 Yellow Submarine — The Beatles Bible. Page 2 (англ.). Праверана 2009.
  32. I Want to Tell You. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  33. I Want to Tell You. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  34. Eleanor Rigby. The Beatles Bible. Page 3 (англ.). Праверана 2009.
  35. Good Day Sunshine. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  36. Good Day Sunshine. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  37. Here There and Everywhere. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  38. Here There and Everywhere. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  39. Got to Get You into My Life. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  40. Here There and Everywhere. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  41. She Said She Said. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  42. Taxman. The Beatles Bible (англ.). Праверана 2009.
  43. 1 2 3 4 Revolver. The Beatles Bible. Page 4 (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  44. Полвека назад Revolver превратил рок-музыку в искусство. Архівавана з першакрыніцы 13 студзеня 2022. Праверана 13 студзеня 2022.
  45. The 50 greatest album covers of all time (англ.). Music Radar. Архівавана з першакрыніцы 18 жніўня 2011. Праверана 16 мая 2011.
  46. Рычы Унтэрбергер. Tomorrow Never Knows. Song Review (англ.). Сайт Allmusic. Архівавана з першакрыніцы 18 жніўня 2011. Праверана 2009.
  47. Томас Уорд. Got to Get You into My Life. Song Review (англ.). Сайт Allmusic. Архівавана з першакрыніцы 18 жніўня 2011. Праверана 2009.
  48. Філіп Блэч. Indo-Prog/Raga Rock definition (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  49. 1 2 3 Datebook republishes John Lennon's 'Jesus' comments. The Beatles Bible (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  50. Ватикан простил Леннона за сравнение The Beatles с Иисусом (руск.). Сайт Lenta.ru. Архівавана з першакрыніцы 3 мая 2010. Праверана 2009.
  51. John Lennon biography. The Beatles Bible (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  52. Live: Candlestick Park, San Francisco: The Beatles' final concert. The Beatles Bible (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  53. 1 2 US single: Eleanor Rigby/Yellow Submarine. The Beatles Bible (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  54. UK LP: Revolver. The Beatles Bible (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  55. UK single: Eleanor Rigby/Yellow Submarine. The Beatles Bible (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  56. US LP: Revolver. The Beatles Bible (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  57. RIAA — Gold & Platinum (англ.). Сайт RIAA. Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  58. Billboard Hot 200. Chart. (англ.). Billboard Hot 200. Архівавана з першакрыніцы 13 снежня 2021. Праверана 22 лістапада 2022.
  59. Revolver на сайце covertogether.com (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  60. Beatles Covers List (англ.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  61. Soundtrack (англ.). Сайт IMDb. Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  62. Here, There, and Everywhere — Факты о песне (руск.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  63. Yellow Submarine — Факты о песне (руск.). Архівавана з першакрыніцы 28 студзеня 2011. Праверана 2009.
  64. 1 2 «АЭРОСТАТ» – цикл передач для Радио России. Архівавана з першакрыніцы 20 мая 2021. Праверана 20 мая 2021.
  65. «АЭРОСТАТ» – цикл передач для Радио России. Архівавана з першакрыніцы 20 мая 2021. Праверана 20 мая 2021.
  66. «АЭРОСТАТ» – цикл передач для Радио России. Архівавана з першакрыніцы 20 мая 2021. Праверана 20 мая 2021.
  67. Revolver at Discogs (англ.). Сайт Discogs. Архівавана з першакрыніцы 20 лютага 2010. Праверана 2009.