Ripon
![Centered deep red circle on a white rectangle[1]](http://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9e/Flag_of_Japan.svg/250px-Flag_of_Japan.svg.png?utm_source=ami.wikipedia.org&utm_campaign=parser&utm_content=thumbnail)

Itini i 36 00 N, 138 00 E, noAsiya ko Japan(日本). Polong no sekalay i 377,915 sq km “saka 62 ko rayray no ngangan. ” “O sekalay no sera i, 364,485 sq km, no nanom a sekalay i, 13,430 sq km ” Polong i 126,702,133 ko tamdaw.
sera(土地) Masakilac ko sera o malo kakaomahen(農業) a sera 12.50%, Malo no kilakilangan(林業) a sera 68.50%, malo no roma to a sera 19%.
siyoto(首都) O Tokyo(東京) ko Siyoto.
katomirengan no kitakit a romi’ad(國家紀念日) Pihiratengan no kitakit a romi’ad i sakatosa ko safaw 23 a romi’ad.
O Sawara’an no kitakit(國家) anini i ci Akihito(明仁), patirengan a romi’ad i 1989 a miheca(年) saka 1 folad saka 7 a romi’ad.
Pi’arawan to lakaw
[mikawit | o yin-se-ma no pisinanot]
O itiniay i Wali no Asia a kasakanatal a kitakit ko Japan.O sepatay a tata'angay a kanatal, o Hokkaido, Honshu, Shikoku ato Kyushu ko tatapangan no polong a 14,125 a kasakanatal nona kitakit.Maliyocan no Pacific a riyar, Okhotsk a riyar, Japan a riyar, ato East China a riyar ko hekal nona sera.O lilis nona kitakit i, malalilis to caay ho ka pacecay ko sowal to pikowan a Kuril a kasakanatal ko wali no'amisan, malalilis to Korea a pangkiway a kanatal ato sawalian no Russia ko sa'etipan, pakayni i Ryukyu a kasakanatal a paka i riyar a masa'ayaw to Taiwan ato China ko sa'etip satimolan.Pakayni i faloay a tata'angay a sa'etal ko tatapangan, misakilacen to 47 a kasakowan ko polong no Japan. Maka to 378,000 km² ko kakahad no polong a sera, o lotolotokan a sera ko 75% nonini.Maka to 120,000,000 ko ka'aloman no polong a tamdaw. Maro' itini i masakomoday no tapang a niyaro' o Tokyo ato malalilisay a kasakowan ko mataelifay to 33,000,000 a tamdaw, mala o no 'ayaway ko ka'aloman no tamdaw nona sa'etal itini i kasatata'angay a niyaro' no hekal. O mapacecayay a pikowan, ato midotocay to tatapangan a rikec no kitakit ato kalomaocan a faco no pikowan no tapang ko faco no pikowan nona kitakit. O todong no kitakit ato nika malakomod no finawlan ko tapang nona kitakit. Nikaorira, o kalomaocan no kitakit ato citodongay to demak no sifo a nikeridan no kakeridan no sifo ko so'elinay a mikowanay tona kitakit.
O harateng no tamdamdaw i, i saka 11 a romi'ad no saka 2 a folad i 'ayaw no to'ek ni Yiso to 660 a mihecaan ko patirengan to Japan a kitakit, sowal sa o caayay ka falic a cecayay ko rayray no teloc no loma' no tapang tahira i anini. Maedeng i saka 4 a so'ot a mihecaan i, mapatireng ko sa'ayaway a mapacecayay a sifo itini i Japan. Ikor i, pakayni i pifalic to rikec no Taika, mapacecay ko faco no pikowan a o tapang no kitakit ko tatapangan. Mitodong to faco ato lisin no Sui ato Tang no China, mikapot to lisin ato harateng no sa'etal no tilid no China, ikor i, haymawhan a patireng to mala itiniay tona kanatal a lisin no tireng, a tata'ang ko nipafelian a nika falic to Japan tahira i anini. I teloc no saka 12 a sici i, misitapang ko mataelifay to 6 a so'ot a mihecaan a kapikowanan no sofitay itini i Japan. O ci'icelay a sofitay i kasasa'etal ko so'elinay a mikowanay to demak no kitakit, edeng o ngangan aca a malatapang nona hekal ko tapang no kitakit. Pakayni i kaitiraan a mipatireng to sifo no sofitay i, makilac to Kamakura, Muromachi, ato Yeto a toloay a tata'angay a Citay konini a Citay no pikowan, pasakapoten i laloma' ko mafodfoday a 'Amisay ato Timolay a Sifo, ato kalaloodan a Citay, ato Azuchi Momoyama a Citay. Nani saka 17 a sici i, mapakowan no sifo no sofitay i Yeto a misi'edef to kitakit to mataelifay to 2 a so'ot a mihecaan ko Japan, tahira i picomod no kohetingay a tamina i 1854 a mihecaan i, mapaci'eci a miwawah to kitakit. Ikor i, mapaci'eci no demak no kitakit a patikol to 'icel no pikowan i tapang no kitakit ko sifo no sofitay i Yeto, a matekop i saikoray. Pakayni tonini a demak i, miliyaw a patikol nani makilacay a pikowan no kasasa'etal a tapang tayra i mapacecayay a 'icel no pikowan ko faco no pikowan no Japan.
Mataelif ko kamoko'ay a kalalood i laloma' no kitakit i, misitapang to pifalic no Meiji ko Japan. O lekakawa to pifangcal to demak no laloma' no kitakit, ato pipakadafong to kitakit ato pipaka'icel to sofitay ko tatapangan no pisitapang no fa'elohay a Citay no Japan. Mataelif ko pipafalic to kasasiromaroma a faco tayra i no aniniay, ato pipatireng to pikowan no tatapangan a rikec no kitakit, ato picowat to sera no kitakit pasayra i papotal i, i kacomod i saka 20 a sici i, mala o cecayay to a ci'icelay a kitakit itini i Waliay a hekal ko Japan, a maedengay a malalifet to 'icel ato ci'icelay a kitakit no Sa'etip. Ikor no Saka 1 a Kalalood no Hekal i, mitaelif to kamoko'ay a no finawlan a pikowan a Taisho a Citay ko Japan. Kacomod i 1930 a mihecahecaan i, mapakowan no citodongay to sofitay ko sifo, a pasayra i paci'eciay a mapacecayay a pikowan. I 1931 a mihecaan i, misitapang to halafinay a kalalood ato China ko Japan. I 1940 a mihecaan i, malakomod ato Germany ato Italy ko Japan, a mala o cecayay no tatapangan a malakomoday a kitakit i Saka 2 a Kalalood no Hekal, mala o tatapangan a micowatay to roma a kitakit itini i kalaloodan no Asia ato Pacific a riyar. Saikoray i, i 1945 a mihecaan i, mihay to nika lowid ko Japan. Ikor no kalalood i, midoedo to pikerid no Malakomoday a kitakit ko Japan, a mifalic to polong no faco no kitakit. Itini i kicay i, palasawad to 'icel no kakita'an a kosi; itini i sici i, malaheci a midemak to faco no Laloma'an no sifo a mikowan, a mala o ngangan saca a tapang ko Tenno. Ato i laloma' no fa'elohay a tatapangan a rikec no kitakit i saka 9 a liyad i, misawad to salongoc a misitapang to kalalood ko Japan, a edeng o misimaway to niyah a sofitay ko iraay, a mala o miadingay saca to kitakit a 'icel. Ikor nonini i, itini i tanetekay a faco no tosaay a kasafelaw no sici i, misa'icel a palowad to kicay ko Japan, a malaheci ko kalamkamay a kacakat no kicay, a mala o sa'ayaway a macakatay to a kitakit itini i Asia. Kacomod i 1980 a mihecahecaan i, edeng midoedo to America ko 'icel no kicay no Japan, a mala o saka 2 itini i polong no hekal.